Roland Soong is een innemende man van rond de zestig. Hij praat zachtjes, neemt het leven zoals het komt, en oogt bescheiden. Behalve als het over zijn weblog gaat. Dan vertelt hij graag dat hij de meeste gehate weblogger in heel Hong Kong is. Maar, voegt hij daaraan toe, zijn critici blijven zijn weblog wel volgen, want: ‘ik heb altijd een interessant verhaal’. Inmiddels trekt zijn weblog zo’n tienduizend bezoekers per dag. Ik ontmoette Soong op een lezing die hij gaf aan de Hong Kong City University, en ging na afloop nog wat met hem (en een aantal andere bezoekers van de conferentie) eten in een traditioneel Hong Kongs eethuisje in Wan Chai. Hier een kort verslag van de lezing en ons gesprek na afloop.
Soongs’ weblog EastSouthWestNorth is een bridge-blog, een weblog die een brug probeert
te slaan tussen verschillende werelden. Het is een poging een trend te keren waarin webloggers vooral voor eigen parochie preken. De objectiviteit wordt daarbij nog wel eens uit het oog verloren. Soong: ‘Vraag de Amerikanen: vindt u dat de regering adequaat heeft opgetreden tijdens de ramp die is veroorzaakt door Katrina? Onder democraten vindt 10 procent het optreden voldoende. Onder de niet partijgebonden kiezers 15 procent, en onder republikeinen 90 procent. Men is niet geïnteresseerd in de feiten. Het gaat alleen nog maar om de vraag: hoe komt mijn partij ervan af?’
Soong probeert tegen deze trend in te gaan. ‘Op mijn blog volg ik alle ontwikkelingen kritisch. Als de pro-democratie beweging in Hong Kong claimt dat er een enorme opkomst was bij een demonstratie, zet ik daar mijn vraagtekens bij. Maar als in China de communistische partij de pers opdraagt restrictief over de vogelgriep te schrijven, dan ben ik ook kritisch. Met als gevolg dat beide partijen een hekel aan mij hebben. Maar dat maakt mij niet uit. Ik heb de Culturele Revolutie en Nixon meegemaakt, en het Lewinsky-schandaal, het enige wat ik met mijn weblog wil, is proberen de waarheid te achterhalen.’
EastSouthWestNorth is ook op een ander vlak een bridge-blog. Soong wil het beeld dat de Engelstalige media van China schetsen, nuanceren. In 2003 keerde hij na dertig jaar in het buitenland gewoond te hebben terug naar Hong Kong, om voor zijn zieke moeder te zorgen. Het nieuws over Hong Kong en China heeft hij al die jaren nauwelijks gevolgd, maar omdat hij veel thuis zit, heeft hij uren de tijd om via het internet Engels- en Chineestalige kranten, nieuwssites en bulletinboards te lezen. Al snel ontdekt hij een groot verschil in invalshoek en toon tussen deze nieuwsbronnen. Op zijn weblog vertaalt hij de interessantste verhalen die hij in de Chineestalige media tegenkomt in het Engels. Daarmee vervult hij niet alleen een brugfunctie voor webloggers en -surfers, maar indirect ook voor krantenlezers: ook voor sommige buitenlandse correspondenten in China is Soongs weblog een belangrijke bron van informatie.
‘Kranten zijn eigenlijk niet zo’n goed medium om buitenlands nieuws te volgen dat zich afspeelt over een langere tijd, en waar veel personages bij zijn betrokken. Een buitenlandse krant kan niet wekenlang iedere dag over zo’n ontwikkeling schrijven. En als een krant er op terug komt, moeten ze in elk artikel weer de hele achtergrond van het verhaal schetsten, je kunt er niet zo maar vanuit gaan dat de lezer het eerdere artikel ook heeft gezien. Dan blijft er steeds maar weinig ruimte over om alle invalshoeken van het verhaal goed te belichten. Een weblog kan wel goed een chronologisch overzicht geven, en daar steeds de nieuwe ontwikkelingen aan toevoegen.’
Zo geeft EastSouthWestNorth een gedetailleerd overzicht van de gebeurtenissen in het dorpje Taishi. In juli 2005 houdt een groep dorpelingen daar een handtekeningenactie om een procedure te starten om de (gekozen) voorzitter van het dorpsbestuur af te zetten. De affaire speelt zich af over enkele maanden, en zorgt voor veel commotie in de Chinese blogosphere wanneer The Guardian in oktober 2005 verslag doet. Een correspondent van de Britse krant, vergezeld van een Chinese burgerrechtenactivist, wordt onderweg belaagd. In de krant verschijnt het verhaal dat in een gevecht met een woedende menigte de nek van de burgerrechtenactivist was gebroken, en dat hij waarschijnlijk dood was.
Een paar dagen later wordt de activist echter levend en wel aangetroffen in een dorp een paar honderd kilometer verderop. Chinese webloggers winden zich hier over op. Dat de Chinese media onbetrouwbaar was, dat wisten ze. Maar ze hadden gehoopt dat ze de buitenlandse media wel konden vertrouwen. Opnieuw speelt Soongs weblog (waarschijnlijk) een belangrijke brugfunctie. Nadat hij de commentaren van de Chinese weblogs in het Engels heeft vertaald, stelt de ombudsman van de Guardian een onderzoek in.
Soong neemt het aan de andere kant ook op voor de mainstream media. ‘Mainstream media kunnen een veel completer beeld schetsen dan weblogs. Bottom-up media als weblogs of citizen’s journalism zijn voor hun bijdragen afhankelijk van hun vrijwilligers. Hun voorkeuren of gebrek aan interesses bepalen de inhoud. Mijn doel is om een genuanceerd beeld van China te geven. Ik kan de mainstream media niet vervangen, maar ik vul hen aan. Ik kan als enkele blogger niet op elk onderwerp duiken, maar in specifieke gevallen kan ik iets toevoegen.’