Gisteren hadden we hier op Les Blogs een persoonlijk onderhoud met Robert Scoble. Quite a character! Gedreven, goedlachs, razendsnelle denker, rake formuleerder. Kortom, Scoble spreekt zoals hij blogt. Deze wereld telt miljoenen bloggers. Als ze zich rond een belangrijk onderwerp verenigen, ontstaat er dynamiek, turbulentie, in toenemende mate ook macht. Maar er zijn ook bloggers die dat laatste effect in hun eentje sorteren, en onder hen is Robert Scoble een van de grootsten, elke maand goed voor 2,5 miljoen unieke bezoekers op zijn Scobleizer. Als Scoble spreekt, wordt het een fractie stiller onder al die normaal gesproken snel verveelde geeks, benieuwd als men is naar het oordeel van deze in volle onafhankelijkheid opererende “technical evangelist” van Microsoft. Een dezer dagen publiceert Martijn hier zijn podcast-interview met Scoble, maar een uitspraak licht ik er nu al uit.
Veel mensen zien in de opkomst van webloggers meer een gevaar dan een belofte. Fake-nieuws, propaganda, amateuristische uitglijders, ze zien het allemaal op zich afkomen. Scoble is minder pessimistisch. In zijn ogen zal de wereld van webloggers, eenmaal volwassen, als een omvattend, continu draaiend redactiesysteem gaan functioneren. Er zullen meer relevante feiten boven water komen, gewoon omdat er – over de hele wereld – vele malen meer ogen en oren openstaan dan nu het geval is. Natuurlijk zullen er ook leugens en missers in omloop komen, maar de kans daarop, zegt Scoble, bestaat nu, in de traditionele journalistiek, ook. Sterker, de misser of leugen zal sneller geneutraliseerd worden: meldt een onbekende blogger ten onrechte dat een paar kilometer verderop een bom is ontploft, dan zul het niet lang duren voor dit door andere oplettende bloggers is rechtgezet. Bovendien zullen er, a la Ebay, peer review systemen ontstaan die de geloofwaardigheid van bloggers nauwlettend registreren.

Terwijl Scoble zijn ideeen hierover ontvouwde, dacht ik onwillekeurig aan de uitholling die het fenomeen “eindredactie” in de journalistiek heeft ondergaan. Ooit was die eindredactie een van de unique selling points van de betere journalistiek. Vele organisatorische en technologische efficiency-slagen later, is dat “keurmerk” grotendeels verdwenen. Weinig artikelen en reportages ondergaan voor publicatie nog die laatste controle, moeten de sceptische, fact checking blik van een eindredacteur passeren. Vandaar in de VS de onrust rond publicaties van Jason Blair, Judith Miller en Bob Woodward: journalisten gaan hun eigen solistische gang. En als er een fout gemaakt is, kan het tergend lang duren voor die weer is rechtgezet.

Zou de pers daarom als een gek die ouderwetse eindredactie in ere moeten herstellen? Nee, zegt Scoble, doe dat niet. Er ontstaan snellere correctiemechanismen, effectievere manieren om check en re-check, hoor en wederhoor toe te passen, of beter gezegd: tot stand te laten komen. Een intrigerende gedachte, die op dit moment nog wat meer op hoop of verwachting dan op harde feiten lijkt gebaseerd. Zo volwassen is de bloggerswereld tenslotte nog niet. En uitontwikkeld zijn de systemen van “reputatiemanagement” op het internet nog allerminst. Maar Scoble’s gedachte om die reden terzijde schuiven? Dat nog maar even niet.