Herbert Blankesteijn: Burgerjournalistiek bestaat niet

Ook journalist Herbert Blankesteijn mengt zich in de discussie over de Volkskrantweblogs. Op de opiniepagina van de Volkskrant schrijft hij:

Thom Meens heeft groot gelijk als hij de anonimiteit aanwijst als een belangrijk euvel van de rage van het webloggen (U, 7 jan.). Burgerjournalistiek, noemt de internetredactie het. Wat is dat voor journalistiek, als de auteurs alles willen kunnen roepen over dingen waar ze niets van weten, volgaarne op de man (of op de redactie) spelen, maar zich zelf verschuilen achter puberale pseudoniemen?

Lees het hele artikel en zie ook zijn reactie bij Thom Meens antwoordt zijn critici

9 reacties

  1. “De cultuur van internet is een verzinsel van digitale Jehova’s getuigen.”

    Leuk gezegd. Er zijn inderdaad veel imbecielen die internet gebruiken als een plek om ongemoederd alles te kunnen roepen dat bij wet verboden is, en daar trots op zijn. Toch deel ik de mening van Blankesteijn niet dat Volkskrantblog zich geheel zou moeten onderwerpen aan de wetten van de krant. Een blog is geen krant. Dat er wordt opgetreden tegen onfatsoen is daarentegen heel normaal, en dat gebeurt ook. Ik trof zelf op Volkskrantblog veel miskende briefschrijvers die hun brieven nooit (of in hun ogen te weinig) terugvonden in de krant. Het sneue van die mensen is vaak dat zij die voortdurende afwijzing van hun brieven altijd wijten aan de krant (‘censuur!’) maar nooit de hand in eigen boezem steken. Zelfrelativering is op weblogs vaak ver te zoeken. Dat is echter nog geen reden om dan maar helemaal niet met zo’n online trend in zee te gaan. Zie het als een virtuele discussiehoek, niet als een dependence van Volkskrant-artikelen!

  2. Thom schreef op 13 januari 2006 om 18:33

    Nogal zelfingenomen om voetstoots aan te nemen dat men van alles roept over dingen waar men niets over weet.

    Is dit indicatief voor de beroepshouding van de doorsnee Nederlandsche journalist, om maar aan te nemen dat zij de enigen met kennis van zaken zijn?

    Uiteraard draagt Blankesteijn ook valide argumenten aan, edoch stapt hij met schijnbare graagte in dezelfde valkuil…

    Jammer.

  3. Boeiend hoe zo’n journalist zijn eigen argumenten ondergraaft. Want zijn verwijzingen als “van een onzer verslaggevers” of, erger nog, “”AP”, “ANP” etc. ook niet vormen van journalistiek schuilwerk? en wijst onderzoek (in Nederland bijvoorbeeld door Michelle van Waveren) niet uit dat juist journalisten steeds agressiever, op de m/v spelend en doordrammend worden?

    De typische denkfout die hier gemaakt wordt, is dat hetgeen wat de beroepsjournalistiek online overkomt iets exclusiefs voor internet is. Niets is minder waar: het onvermogen van veel journalisten om daadwerkelijk kritisch naar eigen kunnen te kijken wordt uitvergroot in de manier waarop zij naar internetfenomenen als weblogs en podcasts kijken.

    Wat WEL eigen aan internet is – en dus terecht verwijst naar een digitale cultuur, iets wat HB starrig negeert – is de verschuiving van expertsystemen (zoals journalistiek en politiek) naar collectieve intelligentie, uitwisseling en discussie voor het verwerven van kennis.

    Ik mocht ook wat zeggen in De Volkskrant, en heb die bijdrage maar wat opgeleukt en op de Volkskrant weblog geplaatst. Inderdaad: dat verhaal stond deels al eerder op deze blog.

  4. Stonehead schreef op 15 januari 2006 om 10:01

    Blankesteijn maakt één goed punt: wat de Volkskrant blijkbaar als goede burgerjournalistiek beschouwt, is datgene wat ook op papier wordt afgedrukt. En dat is inderdaad bar weinig, inclusief al één hoax. Logisch ook, voor een experiment dat niet expliciet streeft naar kwaliteit.

    Zijn stellingen over de schaarse goede webloggers (niet anoniem, vaak al journalist) zijn erg subjectief en beperkt. Daar ben ik het in elk geval niet mee eens.

  5. Inhoud en betekenis van het begrip ‘burgerjournalistiek’ blijken van inhoud te zijn veranderd. Laten we dus eerst maar proberen om het eens te worden over waar wij (of moet ik nog steeds zeggen: jullie journalisten en wij burgers?) het over hebben. Een paar citaten uit ‘Journalistieke Cultuur in Nederland’:

    ” ‘Publieke journalistiek’ is meer een beweging dan een afgebakend model of paradigma, met het doel de kwaliteit van het publieke domein te versterken en de participatie van burgers aan het maatschappelijk debat te bevorderen. Deze beweging is enerzijds een reactie op een politiek en een journalistiek die te veel met zichzelf en onderling in de weer waren, en anderzijds op een doorgeschoten commercialisering van de media. (p.364)
    [..]

    De kern van de kritiek, en daarmee van deze beweging, is dat journalistiek zich te veel heeft laten – om nog een Habermasiaanse term te gebruiken – ‘koloniseren’ door het politieke en het commerciële systeem, en zich te weinig gelegen laat liggen aan de samenleving van burgers.
    [..]

    Door al deze ontwikkelingen ontkomen journalisten er niet aan om deze burgers-nieuwe-stijl anders tegemoet te treden. De journalistiek zal zich meer responsief moeten tonen, meer náást dan boven de burger moeten staan, meer optreden als partner dan als bovenmeester, waarmee het verticale en hiërarchische model van openbare communicatie plaatsmaakt voor een meer horizontaal en ‘symmetrisch’ model, zoals Pavlik dat aanduidt.

    Carey constateert in dit verband dat de huidige democratische politiek met gestuurde publiciteit en spindoctors per saldo vooral de psychologische incompetentie van burgers om aan het politieke proces deel te nemen onderstreept. Zo ontstaat volgens Carey ‘a political system of democracy without citizens’.

    In het verlengde hiervan stelt Schulz dat de steeds centralere plaats van media, televisie voorop, in de politieke communicatie heeft bijgedragen aan een toenemend cynisme en negativisme over de politiek.”
    [..]

    “[..] it might be time for journalists themselves to rejoin civil society, and start talking to their readers and viewers as one citizen to another, rather than as experts claiming to be above politics.
    [..]

    “Voor de journalistiek betekent dit alles dat zij haar traditionele oriëntatie op het politiek-institutionele complex moet loslaten – de professie is immers in zekere mate onderdeel geworden van het stelsel dat zij zegt te kritiseren – en zich meer aan de kant van de burger moet opstellen. (p.366)”

    Wees welkom, nieuwe reporters, in het domein van de blogburgers!

    De citaten zijn uit ‘Journalistieke cultuur in Nederland’, onder redactie van Jo Bardoel, Chris Vos, Frank van Vree en Huub Wijfjes. AUP A’dam, 2002. Ik zette ze zojuist ook op een weblog van Henk Blanken, maar die zal deze parels misschien niet weten te waarderen. Dat zou zoinde zijn van de moeite én van de citaten die nog altijd even actueel, relevant en to-the-point zijn als toen zij werden geschreven. Misschien nu nog wel meer..

  6. Marcel schreef op 18 januari 2006 om 10:25

    Los van de fouten die de journalistiek -zeer zeker- begaat: bloggers zijn veelal ijdeltuiten die journalistje willen spelen. Ze willen hun stem laten horen in een medialandschap dat toch al bol staat van de nutteloze feitjes, weetjes en meninkjes. Journalistiek is een vak, ook in Nederland, waar een HBO-diploma overigens aan stevige inflatie onderhevig is.

  7. Marcel, van ‘zeurpiet’ tot ‘ijdeltuit’, dat is al een hele promotie. De kloof lijkt onoverbrugbaar, maar daar moeten wij ons toch niet bij neerleggen. Want wij moeten toch samen verder.

    Journalistiek is gewoon een vak, maar veel beoefenaars daarvan lijken hun burgerlijke ‘roots’ te willen verloochenen. Maar als zij zo’n hekel en maling hebben aan burgers hoe kunnen zij zich dan overtuigend én succesvol wijden aan de vervulling van hun oorspronkelijke missie: De kwaliteit van de democratie bevorderen? (ibid. p. 380)

  8. Giny schreef op 18 januari 2006 om 18:44

    Wat mij opvalt is dat de meeste bloggers nog niet eens het verschil tussen meningen en feiten kennen en aan die laatste meestal ook weinig gelegen laten. Ja, journalistiek is een vak zo blijkt ook uit de meeste Volkskrantloggen. Helaas, want het was een leuk idee maar het werkt niet vanwege de overstelpende hoeveelheid ongefundeerde en goedkope meningen. Beperk het tot persoonlijke ervaringen, zou ik zeggen. Dan zou het een echte aanvulling op de krant zijn.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>