21 reacties

1. In de huidige gebruiksvoorwaarden staat in zoveel woorden dat alle content is toegestaan, tenzij strijdig met de wet. Maar ja, natuurlijk is er veel ‘rotzooi’ bij. Misschien wel negentig procent. Negentig procent van de in Nederland geproduceerde poëzie is eveneens rotzooi. Negentig procent van eender wat is rotzooi.
   In de oude, offline wereld van krantenredacties, uitgeverijen en platenmaatschappijen maak je een krant, geef je een poëziebundel uit of contracteer je talentvolle artiesten door de twee tot tien procent aan kwaliteit te selecteren, dat door elkaar te husselen, te filteren, te rangschikken en als coherent pakketje aan het publiek aan te bieden (en er verantwoordelijkheid voor te nemen).
   Op internet werkt het anders. Iedereen schrijft zijn eigen artikelen en gedichten, plaatst zijn eigen films en radioshows en neemt er verantwoordelijkheid voor. De twintig procent kwaliteit komt op andere wijze bovendrijven. Door mondopmondreclame, linkstructuren, ratingsystemen en noem maar op. Uitgeverijen zijn slechts faciliterende diensten (webhosting, software en dergelijke). Stellen zij te veel eisen? Dan zoeken de klanten hun heil elders.

   Het verwarrende is hier dat een traditionele onderneming – de Volkskrant – het op de nieuwe manier probeert. Sorry, Thom, maar het tweede systeem is hier aan het werk. Die weblogs zijn niet inpasbaar in een redactionele hiërarchie, niet te onderwerpen aan meer fatsoensnormen behalve de reguliere.

   Een papieren krant heeft een ombudsman nodig, omdat redacteuren meer macht hebben dan lezers. Op internet kun je als lezer zowel reageren of je eigen weblog beginnen. Het internet heeft geen ombudsman nodig.

2. Thom Meens heeft een beetje gelijk. Hij beweerde in zijn column niet dat volkskrantblog.nl gesloten moet worden voor niet-abonnees, indien althans de bloggers en degenen die reageren op blogs hun bijdragen niet meer anoniem gaan plaatsen.

   Quote van Meens: “Wie meedoet doet het onder zijn eigen naam, voor iedereen controleerbaar. En dan heb ik het niet alleen over gebruikers van een weblog, maar ook over reacties op bijdragen. () Ik pleit daarvoor om te voorkomen dat de redactie, om vervuiling en spelverruwing onder de naam van de Volkskrant tegen te gaan, nog een stap verder moet gaan en de toegang tot het weblog gaat beperken. Ik ben daar geen voorstander van maar het is wel dé manier om echt greep te krijgen op het blog: openen van en bijdragen aan een weblog beperken tot abonnees van de krant, in welke vorm dan ook: papieren krant, zaterdagabonnement, internetkrant of elke andere denkbare abonnementsvorm.”

   Ik bedoel maar: Thom Meens is op zijn minst een beetje dubbel: hij is er niet voor om de blogs te sluiten voor niet-abonnees, maar vindt het wel de manier bij uitstek om greep te krijgen op de blogs. Mijn punt is dat het juist niet de manier bij uitstek is.

3. De onvolprezen Raad voor de Journalistiek heeft in een klacht tegen mijn website bepaald dat ik als webmaster volledig verantwoordelijk ben voor de postings…. (Kat/Gerla). Ik ben het volstrekt oneens met deze totaal onwerkbare uitspraak die bovendien indruist tegen de ‘free space’-geest van internet. Mijn stelling is dat er geen principieel juridisch verschil moet/kan zijn tussen iemand die iets roept in de kroeg (‘Balkenende is een incompetente eikel’) en iemand die dat doet op een weblog. Immers: in beide gevallen kan de uitspraak direct worden tegengesproken/genuanceerd of juist bevestigd door anderen. Zo zou alsnog een juiste ‘balans’ moeten ontstaan die te vergelijken is met het traditionele journalistieke ‘wederhoor’. Is de kroegbaas verantwoordelijk voor wat zijn (al of niet dronken gasten allemaal uitkramen?
   Conform de genoemde uitspraak draagt de hoofdredacteur van de Volkskrant de volledige verantwoordelijkheid voor de uitlatingen op het Volkskrant-weblog. Alhoewel… als hierover een klacht tegen hem binnenkomt bij de Raad zal die (vooringenomen en partijdig als ze is) waarschijnlijk heel anders oordelen…

4. Het lijkt mij dat de ombudsman een verkeerde visie heeft op het geheel dat internet heet. Als ik een brief stuur naar de Volkskrant dan is het geheel aan de redaktie of men die brief wel of niet plaatst. Zelfs het – geheel net verantwoorde – standpunt kan al dusdanig zijn dat de krant de brief niet publiceert. In essentie is dat een vorm van toegestane censuur: het is niet mijn krant, ik koop hooguit een exemplaar.

   Zolang de conventionele media nog denken dat zij de online-gemeenschap op een zelfde manier kunnen muilkorven zal er niets terechtkomen van een volwassen internet-tak van de papieren media.

   Het internet werkt gewoon niet op die manier. Daarom is het ook zo’n revolutionaire uitvinding gebleken. Letterlijk revolutionair. In het ene hoekje verstopt Al Qaida zich met haar geheime boodschappen, en aan de andere kant surf je zo naar de site van de Amerikaanse regering. Beperk het internet en je beperkt haar toekomst.

   De Volkskrant kan nog beter een inschrijvingssysteem hanteren. Alle grote ‘reaktie-sites’ doen dat al jaren. Waarom moet de Volkskrant een uitzondering zijn?

   Met vriendelijke groet,

   Rob.

5. @Meens: “Mijn stelling is dat de redactie verantwoordelijk is voor alles wat op dat weblog verschijnt, enkel en alleen al omdat je er alleen op kunt komen via de Volkskrant.”

   Da’s interessant, want gaat dat dan ook op voor de Lekker Single feesten die de Volkskrant organiseert en faciliteert? Staan daar ook redacteuren bij de deur? En vallen de VK-weblogs eigenlijk onder het redactiestatuut van de krant? Of is de Volkskrant gewoon een provider of host van een weblogdienst, vergelijkbaar met Movable Type, Blogger of web-log.nl? Is het laatste het geval, dan heeft de redactie helemaal niets te zeggen over de inhoud van de weblogs, lijkt me. Het lastige is dat deze twee zaken volledig door elkaar heen lopen.

6. Misschien is het zinnig om een duidelijk onderscheid te maken tussen bloggers enerzijds en mensen die reageren op een blog (‘reaguurders’ in weblog-lingo) anderzijds. Ik heb nl. het idee dat deze twee groepen bij Meens een beetje door elkaar lopen. Hij heeft het regelmatig over de overlast die bloggers veroorzaken, maar schrijft nu weer: “Kijk naar de rotzooi die afgelopen weken op mijn blog is geplaatst”. Die rotzooi lijkt me duidelijk afkomstig van de zogeheten ‘reaguurders’ (die overigens wel weer een eigen blog kunnen hebben, maar dat terzijde).

   Vergelijk een weblog met een tuin: de eigenaar van de tuin (weblog) moet in principe zelf weten wat hij met zijn tuin doet. Hij kan er een grasveld neerleggen, struiken planten of aardbeien verbouwen. Zolang hij er maar geen luchtafweergeschut neer zet, is dat helemaal zijn eigen zaak. En zo zou het met de webloggers bij de Volkskrant ook moeten zijn: ze moeten een grote vrijheid hebben om te doen en laten op hun weblog wat ze willen. Wil je als krant mensen die vrijheid niet geven (hetgeen op zichzelf een verdedigbaar standpunt is), dan moet je ze m.i. ook niet de mogelijkheid geven om een weblog te beginnen.

   Anders is het, denk ik, met reacties. Mensen die reageren, zijn te gast op een weblog. En een weblogger heeft het volste recht om bepaalde reacties te verwijderen – net zoals de bezitter van een tuin het recht heeft om mensen die hem niet aanstaan, uit zijn tuin te verwijderen. Het verwijderen van reacties is niet vreemd. Dat doet het Dagblad van het Noorden (van Henk Blanken) ook, evenals talloze weblogs (waaronder Geenstijl).

7. Pingback: www.ditdanweerwel.nl » Blog Archive » Column: Volkskrantblogs

8. Hoewel Thom Meens zich in het hierboven geschrevene alleszins redelijk toont, blijft zijn probleem dat hij de blogosphere (en vermoedelijk internet in zijn algemeenheid) onvoldoende begrijpt. Dat is niet erg, maar dan moet je geen suggesties geven die in de praktijk onhaalbaar zijn. Vooral het ontbreken van onderscheid tussen bloggers en degenen die reageren op een blog is inderdaad een mankement in zijn betoog: van de bloggers weet de Volkskrant namelijk redelijk goed wie het zijn en er is er redelijk makkelijk contact met ze te leggen.

   Het punt van Micha Kat is interessant: is de hoofdredactie verantwoordelijk voor juridisch aanvechtbare zaken die in de reacties op een blog staan? Dat lijkt mij bespottelijk. Wel valt van diezelfde redactie te verwachten dat ze – na hierop gewezen te zijn – juridisch laakbare zaken uit de reacties (maar ook uit de blogs zelf) gewoon verwijderen. Maar dat is hun beheerplicht.

9. Pingback: MediaBlog » Bush is Thom Meens voor

10. Ad Jaap en TM: Argumenten als ‘Op internet werkt het anders’ en ‘dat is nu eenmaal de cultuur van internet’ vind ik onzin. De Volkskrant bepaalt zelf wat op zijn site kan en mag, en moet dat ook bepalen.
    Ad Micha en Jeroen: Juridisch is een provider verantwoordelijk zodra hij attent is gemaakt op iets wat niet door de beugel kan. Hoezo onwerkbaar? Iemand wijst je op een lasterlijke uiting (of eentje die strijdig is met het copyright, noem maar op), moet dat wel aannemelijk maken natuurlijk (remember Bits of Freedom’s Multatuli), en als de klacht gegrond is moet je de uiting weghalen. Als je die verantwoordelijkheid niet aankunt moet je geen weblog of forum organiseren, en geen homepages hosten. Nederlands internetproviders blijken die verantwoordelijkheid goed aan te kunnen.
    Ad Henk: Daar is dus jurisprudentie over, dit in tegenstelling tot feesten. Wat er gezegd wordt op een feest is ook niet langdurig en (inter)nationaal opvraagbaar, dus het belang is niet zo groot.
    Wat de anonimiteit betreft: ik geloof dat veel redeloos gescheld en gekanker daardoor wordt gestimuleerd. Verplicht je mensen zich bekend te maken, dan komt daar een natuurlijke rem op die de discussie (die we allemaal willen) zeer ten goede komt. Aan deze discussie valt mij op dat bijna iedereen zijn eigen naam gebruikt (ahum, dat neem ik gemakshalve aan) en dat er geen onwelvoeglijk woord valt. Toeval? Blogproviders moeten gewoon kiezen tussen kwantiteit mét anonimiteit of kwaliteit zónder. Als de Volkskrant kiest voor het eerste, wat de krant tot nu toe heeft gedaan, maakt ze daarmee kenbaar vooral te kiezen voor advertentieinkomsten. Maar dan vraag ik me af waarom ze geen blote juf op pagina 3 zetten.

11. Herbert Blankesteijn, op het weblog van de Volkskrant waren vaak ‘echte journalisten’ die zich grof en beledigend uitlieten, zelf geen woord van kritiek konden velen, kritische bijdragen verwijderden, kritische bloggers definitief verbanden en zelfs dreigden hele kritische weblog te verwijderen! Wie die laatste drie gedragingen ‘censuur’ durfde te noemen, kreeg een sc schrobbering van Henk Blanken op dit weblog. Maar sinds welke sovjet-tijden mag censuur geen censuur meer worden genoemd worden? En waarom zouden journalisten en redacteuren van de Volkskrant zich niet aan fatsoensregels hoeven houden?

    Vanochtend (13/1) schreef u in de Volkskrant dat de weblogsite wel de ‘prullenbak van de ingezonden brieven-rubriek lijkt. Was het maar waar. Afgewezen brieven worden nog steeds niet in een aparte rubriek van de internetkrant gepubliceerd, ook al schreef ombudsman Thom Meens mij een jaar geleden dat hij dat een goed idee vond. Lezers hebben nog steeds geen enkele mogelijkheid om zélf te oordelen of brieven terecht zijn afgewezen. Vaak worden goede brieven weggegooid omdat er domweg geen ruimte voor is. Wég alle moeite.

    De term ‘burgerjournalistiek’ is een beetje ongelukkig. De meeste bloggers wíllen helemaal geen journalist zijn of worden. Journalistiek is een (moeilijk) vak, waar je voor moet hebben geleerd, waarin je aan hoge eisen moet vodoen en je aan strenge standaarden moet houden. En (dit wordt vaak vergeten) waarvoor je moet worden betaald om het dag-in-dag-uit vol te kunnen en willen houden.

    Veel bloggers willen alleen als burgers hun rechten en mogelijkheden eindelijk ten volle kunnen benutten, en desnoods bevechten op instituties die zich daartegen nogal krampachtig verzetten. Zoals de journalistiek, die als reactie vaak niet beters weet te doen dan te schimpen, te schelden, te blokkeren en te verbannen.

    Het gaat bloggers ook zeker niet om (zoals Henk Blanken schreef) het delen van de verantwoordelijkheid voor een medium met de redactie. Alsjeblieft zeg! Ieder zijn vak, functie, taak en verantwoordelijkheid.

    Het viel u op dat iedereen hier zo beleefd tegen elkaar doet. Logisch, hier is men onder-ons, collega’s onder mekaar. Wat ik echter als burger elders op deze website al naar mijn hoofd heb gekregen, daar lusten de beroepshonden geen brood van.

    Kom eens langs op mijn weblog ‘(ik hoop dat de link goed doorkomt) en draag bij aan de inhoud: DONQUI.

12. Geef eens voorbeelden dan van uitingen die zijn verwijderd? Als ik Bogaerts mag geloven gebeurt dat zelden of nooit: de redactie zou zich op het gebied van verdachtmakingen ‘veel laten welgevallen.’ Als dat niet zo is, zou ik wel eens willen zien wát de redactie dan precies te ver gaat. In principe stijgt de internetredactie dan in mijn achting want tot nu toe had ik de indruk dat en nauwelijks grenzen waren.
    Op de weblog van de Vk ben ik intussen ‘onwetend’ genoemd, een ‘schreeuwer’, die zich bezondigt aan ‘blind lui gespiek’ (dit naast een hoop beschaafde reacties). Ik lig daar niet wakker van, maar om ‘gecensureerd’ te worden moet je blijkbaar steviger tekeergaan.

    Als jij redactioneel ingrijpen als censuur ervaart moet je gewoon ergens anders heengaan. Genoeg weblogs bij Engelstalige bedrijven waar je niet zo gauw ergens last van hebt (tot je echt iemand beledigt, belastert of benadeelt).

13. “Geef eens voorbeelden van verwijderde bijdragen.” Is dat een grap, Herbert?

    Zowel Bogaerts als Bert Wagendorp hebben zonder waarschuwing een bijdrage van mij verwijderd, terwijl er geen enkel onvertogen woord in voorkwam. Het verslag staat op mijn weblog, want ik vind het nog steeds even onbehoorlijk als onbegrijpelijk. Ook anderen meldden dat hun bijdragen door Bogaetrs waren verwijderd. Daar heb ik natuurlijk geen voorbeeld van, en ik kan ook niet beoordelen of de verwijdering terecht of althans begrijpelijk was. De willekeur regeert op het weblog van de Volkskrant. Voor de zekerheid maak ik nu voortdurend een kopie van de complete inhoud van weblogs waaraan ik heb bijgedragen. Gekkenwerk, natuurlijk, maar helaas is het nodig. Ik zou heel graag zien dat iemand anders dan Bogaerts het VK weblog zou gaan beheren. Iemand die minder partijdig is, zelf ook de regels respecteert (inclusief die van fatsoen) en die ook niet meteen persoonlijk beledigend wordt bij de geringste vorm van kritiek.

    Ik verwijder zelf nooit iets van mijn weblog. Mensen zetten tenslotte zichzelf voor gek als zij stalken of rare of nare dingen schrijven. Gewoon laten staan, dus, als een soort door henzelf opgerichte schandpaal. Mijn ‘straf’ bestaat dus juist uit niet-verwijdering.

    Bogaerts heeft vorige week een blogger definitief van zijn weblog verbannen. Dit gebeurt zonder waarschuwing, zonder deugdelijke opgave van een deugdelijke reden, zonder mogelijkheid van verweer, protest of bezwaar, zonder mogelijkheid ‘zijn leven te beteren’, zonder termijn (dus voor onbepaalde tijd; definitief), en ook zonder mogelijkheid voor andere webloggers om die verbanning te bekritiseren of zelfs maar te becommentariëren. Wat dit laatste betreft: Het weblogsysteem weigert namelijk verder automatisch iedere bijdrage waarin de naam of het pseudoniem van de verbannen blogger voorkomt. Dit zijn sovjet-praktijken!

    Jij zou toch moeten weten dat er een wereld van verschil bestaat tussen censureren en redactioneel ingrijpen. Voor het laatste moeten kenbare regels worden gerespecteerd.

    De Angelsaksische traditie is in dit verband interessant om te noemen, want daarin worden brieven met ongezouten kritiek op de (hoofd)redactie gewoon afgedrukt. En zo hoort het ook. Afgewezen brieven moeten worden gepubliceerd in een aparte rubriek van internetkrant of weblog. Da’s logisch en fatsoenlijk.

14. Je leest wel vaker opmerkingen als: “Als het je niet bevalt, dan ga je toch ergens anders heen.” No such luck, schrijf ik dan. Journalisten die kritiek hebben op Balkenende, Verdonk, Donner of zelfs het hele Kabinet gaan tenslotte ook niet emigreren. Democratie floreert dankzij (de mogelijkheid tot) kritiek op alles wat heerst. Het nieuwe van de huidige situatie is alleen dat nu de journalistiek eindelijk eens aan de beurt is. Dat werd hoog tijd, want het stelsel van checks and balances was inmiddels danig in het ongerede geraakt door de onweersproken macht en politieke, maatschappelijke, culturele en zelfs economische invloed van de media. (Wat dit laatste betreft: Het hele aandelencircus en -casino zou op zijn gat gaan zónder al het journalistieke gehype over ieder puntje omhoog of omlaag! Maar dit terzijde.)

    Dankzij internet en het blogwezen krijgt de journalistiek eindelijk het weerwerk en de tegenspraak die zij verdient en nodig heeft om haar belangrijke werk nóg beter te gaan doen.

15. Robert, op je eigen weblog staat wel een verslag maar niet de verwijderde bijdrage. Laat die dan hier maar zien!
    Je laatste reactie is echt nonsens. Je kunt wél elders gaan bloggen, ook als journalisten met kritiek op Balkenende niet emigreren. Het verband dat je suggereert ontgaat me ten enenmale.

16. Herbert, heb jij enig idee hoe dat op een weblog in zijn werk gaat? Je leest een weblog, je schrijft een reactie, je drukt op ‘Versturen’, je controleert of het versturen gelukt is, en vervolgens ga je verder. De volgende dag blijkt je bijdrage opeens te zijn verwijderd.
    En jij wilt dat ik die verwijderde bijdrage hier even laat zien, want anders geloof je mij niet. Nou, dan geloof je het maar niet.

    Inmiddels probeer ik inderdaad om telkens een kopie van de hele inhoud van een weblog te bewaren. Het is te dol dat dit moet, maar het blijkt helaas nodig te zijn, want de willekeur regeert. Misschien blijkt dit ook handig om mensen te overtuigen die je per definitie wantrouwen omdat zij door hun collega’s voor gek zijn verklaard: Sovjet-toestanden.

    Ik ga niet ‘elders bloggen’ maar ik ga door met mijn pogingen om het weblog van de Volkskrant op te tillen naar het niveau dat in een gezonde en evenwichtige democratie normaal zou moeten zijn, dus met respect voor de burger waar het in een democratie immers allemaal om zou moeten draaien.

17. Er zijn ook bijdragen (en uiteindelijk zelfs de hele weblog) verwijderd van Robert Engel, wegens blijven zwartmaken van andere personen. Die verwijdering ging niet subtiel zoals op fora: het werd aangekondigd alsof de meester iemand in de hoek zette, waarom de halve gemeenschap daar weer overheen viel etc. Met Van Waning lijkt het dezelfde kant op te gaan. Bogaerts moet veel professioneler doen, wijzen naar een (betere) policy, zonder ellenlange uitleg sancties opleggen en klaar.

    Ook zijn er commerciële posts verwijderd.

18. Blogs en kranten, water en vuur? Lees de NYT van zojuist:

    ” The Washington Post shut one of its blogs yesterday, saying it had drawn too many personal attacks, profanity and hate mail directed at the paper’s ombudsman.

    The closing was the second by a major newspaper in recent months. An experiment in allowing the public to edit editorials in the Los Angeles Times lasted just two days in June, before it was shut because pornographic material was being posted on the site.”

19. Henk, dank voor de nuttige toevoeging!

    voor de volledigheid hier nog de links

    Uitleg Washington Post

    Artikel NYT

    Overigens begreep ik dat niet de weblog wordt gesloten, maar dat de ‘comments’ worden uitgezet.

    We knew a lot of that discussion would be critical in nature. And we were fine with that. Great journalism companies need feedback from readers to stay sharp.

    But there are things that we said we would not allow, including personal attacks, the use of profanity and hate speech. Because a significant number of folks who have posted in this blog have refused to follow any of those relatively simple rules, we’ve decided not to allow comments for the time being.

20. Pingback: Jan-Willem Groen » Blog Archive » Burgerjournalistiek op bezoek bij de NRC, Volkskrant en Trouw

21. Pingback: De nieuwe reporter » Blog Archive » Wie is er verantwoordelijk voor Volkskrant-blogs?