Column no. 5 van Charles Groenhuijsen
Fascinerend plan: een gratis huis-aan-huis dagblad. Jort Kelder (Quote) schijnt er achter te zitten en meester-investeerder Marcel Boekhoorn, die anders dan gewone stervelingen niet op een paar miljoen meer of minder hoeft te kijken. Dat onderscheidt hem van u en mij.
Het geeft hem ook een heel andere positie dan de geplaagde hoofdredacteuren van Nederlandse dagbladen. Die moeten wél op een paar miljoen meer of minder letten. Sterker nog: ze werken zich het schompes – en vaak vergeefs – voor een fractie van dat bedrag.
De vraag is natuurlijk: Wordt zo’n gratis krant succesvol?
Mijn antwoord: Reken maar.
Volkskrant voor een kwartje
Ik herinner me nog dat ik ’s ochtends op het Centraal Station in Utrecht een Volkskrantje kocht voor een kwartje. Iets later werd het 35 cent en weer later twee kwartjes. Lang geleden! Tegen de tijd dat de computer serieus zijn intrede deed, was het pakweg een gulden. Minder dan 50 Eurocent dus.
Vanaf dat moment kelderde de prijs van computers als een vallend blok beton. Mijn eerste laptop-computer kostte in 1987 nog 2500 dollar. Een trage, loodzware Zenith met van die malle vierkante groene letters. Voor minder dan 500 Euro koop ik nu een computer die 100 keer sneller is en 20 keer meer kan. Ik zie dat de Volkskrant (andere kranten ook natuurlijk) intussen meer dan 250 Euro per jaar kost. Een los nummer kost nu al E.1.20 (omgerekend bijna 3 gulden).
Vergeleken met mijn Hollandse kwartje van vroeger is de prijs meer dan tien keer over de kop. Gekkigheid natuurlijk. Volkomen uit de pas met de prijsontwikkeling.
Bovendien: computers werden conform de wetten van de vrije markt steeds goedkoper.
Kranten werden geheel in strijd met diezelfde marktwetten van de vrije markt steeds duurder. Dat gaat niet lang meer goed. Bovendien klikt de jongere generatie liever dan dat ze leest. En ze zijn gewend geraakt aan gratis content.
Koude sanering
En toen kwam Jort Kelder. Maak je borst maar nat. Noem mij één zinnig argument waarom het huidige businessmodel van dagbladen over vijf jaar – oké, maak het tien jaar – nog werkt. Dan heeft er een koude sanering plaats gehad in de krantensector. Abonné-aantallen zijn verder gedaald. Dus worden de abonnementen weer duurder. De bezorging is met zo’n uitgedund abonné-bestand onbetaalbaar.
Jort kan tegen die tijd met een lijstje postcodes in de hand in nauw overleg met zijn adverteerders precies bepalen waar hij wel en waar hij niet huis-aan-huis bezorgt. Ze denken aan een oplage van een miljoen. Wie er buiten valt (ik bijvoorbeeld) krijgt tegen een vriendenprijs van Jort aan mooie printer die elke nacht de krant op tabloid-formaat uitprint.
Kakelverse krant
Tegen die tijd heb ik hier in onze Washingtonse buitenwijk dus weer eens ouderwets een kakelverse Nederlandse krant naast mijn bakje cornflakes liggen. Ik krijg van Jort natuurlijk de speciale expat-versie met advertenties van verhuizers en online-winkels voor Hollandse versnaperingen. I can’t wait.
En ik heb Jort online al lang laten weten wat ik wel en vooral wat ik niet hoef te lezen.
Wel politiek en economie. Geen sport en kunst. De besproken wedstrijden kan ik al niet meer bezoeken. En de indringend gerecenseerde gesubsidieerde kunstuitingen zijn 6000 kilometer verderop. Hoef ik ook niet dus.
En zal ik die oude krantengeur echt missen?
Het gretige gevoel van zo’n zware, vuistdikke zaterdagse krant?
Wat denkt u?
PS. Oh ja, kranten zijn hier in de VS nog voor een jaren-80 prijsje te koop. The Washington Post kost hier op de hoek 35 dollarcent! Is zo’n aangenaam vriendenprijsje zaligmakend? Nee, ook hier tuimelen kranten-oplagen naar beneden. Maar – wees eerlijk – zo’n prijs helpt wel.
amerikacolumn@aol.com
4 reacties