Hoeveel mensen lopen inmiddels niet met een digitale camera rond? Miljoenen. De kans dat daarmee iets nieuwswaardigs wordt vastgelegd is relatief groot. Amerikaanse politici hebben dat al goed in de gaten. Iedere kandidaat voor Senaat, gouverneurschap of dergelijke functies heeft wel een staf met tientallen vrijwilligers. Dan kan je gemakkelijk iemand vinden die bereid is je tegenstander dag en nacht te volgen met een camera. Die ‘journalisten’ worden ook wel trackers genoemd. Dan kan je je als politicus niets meer veroorloven. Elke slip of the tongue of raar beweginkje wordt geregistreerd en voor je het weet sta je op YouTube.

Zo noemde senator George Allen (Virginia) op een campagnebijeenkomst op 11 augustus een tracker met een Indisch uiterlijk ‘Macaca’. Allen wist de werkelijke naam van de tracker niet goed te herinneren en verbasterde dat. Helaas voor hem spon het campagneteam van zijn tegenstander er een news story op YouTube omheen die tot op CNN werd opgepakt. ‘Macaca’ zou een racistische ondertoon hebben, want het staat voor een aapje. En als zo’n verhaal eenmaal loopt dan laten de Amerikaanse media niet meer los voordat Allen na een hoop satire te hebben moeten doorstaan excuses heeft gemaakt. En vervolgens komen allerlei verhalen op YouTube over Allen’s veronderstelde racisme, antisemitisme en wat al niet meer. Allen is weken meer bezig geweest de beschuldigingen te weerleggen dan met zijn politieke boodschap.

Het is geen uitzondering. De republikeinse senator Conrad Burns werd eind augustus van haatzaaien tegen taxichauffeurs met een Arabisch uiterlijk beschuldigd door uitspraken vastgelegd door een tracker van zijn tegenstanders. Dezelfde senator werd betrapt toen hij tijdens een discussie over landbouw even in slaap viel. De fimpjes die kort daarop op YouTube staan zijn een mengeling van satire en een meedogeloze aanval op de geloofwaardigheid van de betreffende politicus.

Het vormt allemaal een compleet nieuwe dimensie in de politieke campagnes. Tegenmaatregelen worden al genomen. Zo legde een tracker vast hoe zij door het campagneteam van de man die ze probeert te volgen (de eerder genoemde Allen) doelbewust wordt gehinderd. Je zet gewoon consequent een man in het beeld en klaar.

In de VS dus al heel gewoon. Daar hebben ze natuurlijk een lange traditie van ranzige campagnetechnieken. Het doelbewust besmeuren van je tegenstanders (sleaze) is heel gewoon in het land waar een politicus primair op zijn/haar karakter wordt beoordeeld. Kijk bijvoorbeeld nog eens naar de smerige karaktermoord op de Democratische presidentskandidaat Michael Dukakis door de campagne van Bush sr. in 1988. Maar dat was in ieder geval nog uit herkenbare bron. Op YouTube staat van alles van iedereen, naar het schijnt. Het zijn allemaal hoogst amusante, redelijk professioneel gemonteerde filmpjes die zo de zender opkunnen en die daardoor dus het politieke gesprek van de dag kunnen gaan bepalen. Een potentieel machtig wapen in de televisie/internetdemocratie. Goed gezien dus van Google, want daarmee is het een mooie bron van inkomsten.

Ik ben benieuwd hoelang het gaat duren voordat de eerste tracker in de Nederlandse politiek opduikt. Ze hebben nog tot 22 november de tijd.