“Onafhankelijke media zijn onmisbaar in het functioneren van onze democratie”, weet Martijn van Dam. Zijn PvdA stelt in het heetst van deze verkiezingsstrijd voor om de pers te gaan subsidiëren. Juist op het moment dat de pers het verschil kan maken tussen PvdA en CDA. Het spreekt dan ook boekdelen dat het CDA zich vandaag áchter het voorstel van Van Dam schaart. De kranten zijn nog altijd een machtsblok van betekenis, het CDA durft die confrontatie niet aan.
“Het belang van pluriforme, onafhankelijke media is simpelweg te groot om het allemaal maar op zijn beloop te laten,” voegt Van Dam er nog aan toe. Hij spreekt hier namens de overheid. In een normale wereld, waarin woorden hun eigenlijke betekenis hebben, betekent onafhankelijk:
on•af•han•ke•lijk (bn.)
1 zelfstandig < => afhankelijk
2 niet door iets bepaald of geregeld => apart; < => afhankelijk
Maar bij Van Dam betekent onafhankelijk dat de pers financieel afhankelijk wordt van de overheid. Het idee dat geldverstekking zónder invloed gepaard gaat, is onthutsend naïef. Natuurlijk willen de gevestigde partijen beloond worden door de gevestigde media met een wederdienst. Het is ook duidelijk wat die wederdienst is: positieve berichtgeving.
Als de gevestigde media iets hebben laten zien in de afgelopen vijf jaar is dat het hen juist ontbreekt aan pluriformiteit. Het Amerikaanse electoraat is voor 50% of meer conservatief. Fortuyn liet zien dat het conservatisme aanspreekt bij het Nederlandse electoraat. Ondertussen is er binnen geen van de PCM-kranten ook maar één conservatieve columnist aanwezig. Nu kunt u gaan roepen dat Amerikanen gek zijn, of dom, en dat Fortuyn-stemmers idioten zijn, maar zou het ook kunnen zijn dat de gevestigde pers niet zo pluriform is als zij zelf wel denkt?
Marc Chavannes (NRC) erkende dit impliciet toen hij me schreef dat “een mate van gelijkgestemdheid van vier deelnemers afkomstig van dezelfde redactie niet helemaal verrassend is.” Bij een pluriforme pers zou dat wel verrassend zijn.
Het zou de journalistiek sieren als zij het aanbod van de PvdA verre van zich zou werpen. Er zijn misschien pijnlijke hervormingen nodig om de pers te laten overleven, maar financiële afhankelijkheid van de overheid accepteren is het kind met het badwater weggooien. Ik ben benieuwd welke journallist als eerste zijn rug recht.
10 reacties