Wat waren het afgelopen jaar de hoogtepunten op journalistiek terrein en wat de dieptepunten? De redactie van De Nieuwe Reporter benaderde een aantal journalisten met deze vragen en legde en passant het verzoek voor: voorspel eens wat er in 2007 staat te gebeuren. Vandaag: de dieptepunten. Gisteren vermeldden we al de hoogtepunten. En in het nieuwe jaar de voorspellingen. Vanzelfsprekend wordt iedereen uitgedaagd zijn of haar dieptepunt (vandaag), hoogtepunt (gisteren) danwel voorspelling (in het nieuwe jaar) toe te voegen.

Hans Nijenhuis, redactiechef NRC.next:
“Dieptepunt was dat PCM, dezelfde uitgever die Nrc.next in de markt zette, zo klooide met zijn plannen voor gratis kranten. Nu eens wel, dan weer niet, dan weer met de een, dan weer met de ander. Dat heeft tot imagoschade geleid, ook voor onze krant. Adverteerders hebben een minder goed gevoel bij PCM en Nrc.next gekregen, vragen me: wat is er bij jullie aan de hand?”

Koos Staal (Grafisch ontwerper voor o.a. dagbladen):
“Dat een dag na de lancering van de met veel bombarie aangekondigde Wegener tabloid (als eerste Eindhovens Dagblad) al de nieuwe broodletter vervangen moest worden omdat ie zo belabberd leesbaar was…”

Francisco van Jole (o.a. De Leugen Regeert):
“Het dieptepunt vond ik de meelevende belangstelling van serieuze media voor alle op fantasie en bedrog gebaseerde complottheorieën rond 11 september die door ‘burgerjournalisten’ gepresenteerd werden. Vooral omdat daarbij door professionele journalisten zelfs de eenvoudigste beweringen niet op feiten gecontroleerd werden. Het toonde en passant aan dat de gevaarlijke kanten van ‘burgerjournalistiek’ zwaar onderschat worden.”

Kees Lunshof, adjunct-hoofdredacteur en politiek commentator De Telegraaf:
“De arrestatie van twee van onze jongens was een menselijk en juridisch dieptepunt. De persvrijheid en het recht op bronbescherming werden daardoor ernstig aangetast. De opsluiting was bovendien in strijd met internationale verdragen waaraan Nederland zich heeft onderworpen. De Telegraaf heeft wel eens kritiek gehad op de Nederlandse gevangenissen, recent nog op de gevangenis met vloerverwarming in Drachten. Maar de situatie waarin onze verslaggevers terecht kwamen was weer het andere uiterste: stinkende wc’s en bloed aan de muur. Hoe dan ook is je persoonlijke vrijheid weg, de deur gaat echt op slot. Zelfs als je zit opgesloten in een hotel is dat niet prettig.”

Laurens Verhagen (hoofdredacteur Nu.nl):
“Burgerjournalistiek is een mooie ontwikkeling, maar tegelijkertijd krijg je daardoor ook zaken als het filmpje van de drol etende scholier. Zulke dingen zijn er altijd al geweest. Bij mij op de middelbare school gooiden we ook kleingeld op het ijs zodat de brugklassers er vervolgens doorheen zakten. Het verschil is dat dergelijke zaken nu worden uitgelokt en gefilmd met het doel om publiciteit te trekken. Natuurlijk hebben we er zelf ook aan meegedaan door naar het filmpje van de poep etende scholier te linken. Eerlijk gezegd verbaasde het me wel dat zo’n bericht eveneens op de sites van Trouw en het Reformatorisch Dagblad opduikt. Blijkbaar heeft ook daar iemand de beslissing genomen om het online te zetten.”

Henk Blanken, adjunct-hoofdredacteur Dagblad van het Noorden:
“De Zembla-uitzending over Ayaan vond ik een verkeerd soort onderzoeksjournalistiek. Ik vond het niet helemaal kosjer. Het heeft enorme politieke consequenties gehad, maar ik kreeg het idee dat het een geconstrueerd verhaal was.”

Arendo Joustra, hoofdredacteur van Elsevier en voorzitter van het Genootschap van Hoofdredacteuren:
“Dieptepunt was de gijzeling van twee Nederlandse journalisten. Om vele redenen. Eén: Nederland valt onder Europese jurisprudentie en hoort daar niet van af te wijken. Twee: gijzeling is een middel en als je van tevoren weet dat dat middel niet zal werken, waarom pas je het dan toe? Maar het belangrijkste: het ging hier, nota bene, om geheime justitiële stukken die in criminele krijgen circuleerden. Als de persvrijheid nu ergens voor bedoeld is, dan is het om zoiets uit te zoeken en erover te publiceren. Je kunt achteraf zeggen dat het goed is afgelopen omdat de journalisten er met een paar dagen gevangenschap van afgekomen zijn. Maar het heeft het aanzien van de journalistiek wel degelijk geschaad: de meeste mensen maken geen onderscheid tussen gijzeling en gevangenzetting.”

Michael Boud, mede-eigenaar van het journalistieke uitzendbureau ‘Redactie & Co’: “Het dieptepunt: de opsluiting van journalisten van De Telegraaf (eigenlijk ook wel een hoogtepunt ;-).”

Michiel Munneke, directeur World Press Photo:
“Het dieptepunt van 2007 is de brute moord op de Russische journaliste Anna Politkovskaja begin oktober van dit jaar. Een naïeve poging om de Tjetjeense kwestie in de doofpot te stoppen. Dichter bij huis geldt wat mij betreft de gijzeling door justitie van de twee Telegraaf-journalisten Bart Mos en Joost de Haas als dieptepunt. Een onvergeeflijke actie die de onafhankelijke onderzoeksjournalistiek in gevaar brengt. Bemoedigend was het dat de beroepsgroep zich en masse inzette voor hun vrijlating.”

Marc van der Linden (hoofdredacteur Weekend):
“Dieptepunt was de manier waarop prins Maurits op onze onthulling reageerde dat de Amsterdamse prinsen gebruikmaken van een parkeerontheffing die alleen voor nooddiensten is gereserveerd. De prins was zo boos op ons dat-ie wel foto’s aan andere bladen gaf, maar niet aan ons. Flauw was dat. Dat is overigens typisch Nederlands, zoiets op de persoon te willen afrekenen.”

Hella Liefting, waarnemend hoofdredacteur van het ANP, noemt als contiunu dieptepunt de dagelijkse doden in Irak.
“Het staat bij ons elke dag op de agenda. Je kunt iedere dag wel het stuk van de vorige dag nemen en de namen van de doden en de aantallen veranderen. Er is niets meer te vertellen dan dat. Het is zo vanzelfsprekend geworden. Je zou willen dat het weer wat meer op de journalistieke agenda kwam. Maar een repeterende gebeurtenis is al gauw geen nieuws meer. Tenzij er natuurlijk een bus Amerikanen bij betrokken is. Het is sip dat we er geen andere journalistieke uiting meer voor hebben. Ik vind wel dat je er als persbureau iets mee moet doen, maar het klopt dat onze klanten er niet veel van plaatsen. Ik heb niet het begin van een antwoord. Maar het onderwerp laten liggen omdat het zo langzamerhand geen nieuws meer is, vind ik onacceptabel.”

Johan Carbo (docent journalistieke technieken Fontys Hogeschool Journalistiek):
“Geen twijfel wat in 2006 voor mij het dieptepunt was. Dat dieptepunt heeft me toen zeer geraakt. Ik heb zitten vloeken voor mijn televisie thuis. Ik kan me er trouwens nog over opwinden. Ik doel op de handelwijze van Rita Verdonk richting Ayaan en de hypocriete, laffe, stuitende houding van de matennaaiers der VVD. De afwezigheid in het geheel van Balkenende was een aanfluiting. Geen enkele regie. Ik schaamde me tegenover Ayaan een Nederlands staatsburger te zijn. En in wezen schaam ik me nog steeds. De parlementaire pers had het kabinet, en in het bijzonder de VVD, nog veel genadelozer moeten aanpakken. Afserveren die hap. Zeker rond dat wangedrag van het ongeleide projectiel Verdonk viel me weer op dat politici voor de camera veel te gemakkelijk wegkomen. Te gouvernementeel. Kennelijk zijn journalisten bang een volgende keer voorbij te worden gelopen door een politicus. Laat ze met een mond vol tanden staan die politici. Toon hun opportunisme aan het kiezersvolk. Zo’n Zalm bijvoorbeeld. Waar stond die man in dit drama?”

En uit de de redactie van De Nieuwe Reporter:

Maarten Reynders:
“Het dieptepunt was de manier waarop sommige tv-programma’s de Tweede Kamer-verkiezingen behandelden. Bijna elk tv-programma wilde in verkiezingstijd ‘iets’ met politiek doen, met allerlei gekkigheid tot gevolg: Hilbrand Nawijn aan een klimwand, Jan Peter Balkenende als hoofdredacteur van RTL Boulevard en vragen over de vermeende biseksuele voorkeur van Mark Rutte. Symptomatisch: BNN-presentator Patrick Lodiers vertelde in een interview in Vrij Nederland dat hij Lijst 0 niet mocht presenteren, omdat hij te veel van politiek wist.”

Theo Dersjant:
“De naïeve aandacht van veel journalisten voor opiniepeilingen tijdens de laatste Kamerverkiezingen. En: het sluipenderwijs verkommeren van de fotojournalistiek.”