12 reacties

1. Mee eens!

   Ik heb de gedrukte DAG nog maar een keer bekeken maar vond ‘geen commentaar’ niet best. Laat de bijschriften dan maar helemaal weg, geheel naar analogie van de titel van die rubriek.

2. @Theo:

   DAG maakt andere keuzes, en een interessante krant trouwens. Niet mijn krant, maar ik pak ‘m graag, hij verrast, wijkt af, is spannend en levert veel meer inhoud dan sommige platte commentaren van NRC-fans doen voorkomen.

   Waar je stilzwijgend vanuit gaat is dat mensen alleen DAG lezen, en dus de context niet meekrijgen.

   Dat is maar zeer de vraag.

   De mediaconsument integreert doorlopend TT101, Goedemorgen Nederland, Radio, televisiejournaals, tijdschriften, en freesheets als Metro, Spits en DAG. Ze zijn kortom geen blanco dombo’s uit Tokkieland als ze DAG oppakken.

   Natuurlijk, geisoleerd kun je DAG ergens op afrekenen, maar betrek de omgeving erbij en dan rammelt je analyse als een oud kunstgebit.

3. @ Arno:
   In het geval van het fotootje van de rellen in Gaza heb je een punt, dat refereert aan nieuws dat ook elders wordt aangeboden. Vermoedelijk zijn lezers in staat er zelf een context bij te vinden of te bedenken. Maar ontslaat dat de journalist van de plicht zelf iets aan die context bij te dragen? Wat als die andere journalisten van Metro, Spits en Teletekst dezelfde redenering als de collega’s van DAG huldigen en het bieden van context aan de concurrentie overlaten?

   En waar zoek je naar context voor een foto van twee duttende Chinese bouwvakkers?

   En dan dat andere voorbeeld dat ik noem, de foto van de gegijzelde Colombiaan, John Frank Pinchao Blanco. Vrijwel geen DAG-lezer is in staat de context bij die foto te verzinnen of elders te vinden, daarvoor is de man te onbekend en wordt zijn lot in DAG te cryptisch omschreven. De foto blijft contextloos. En het verband tussen deze foto en het grotere verhaal – dat van ‘s werelds beroemdste gijzelaar, Ingrid Betancourt – ach, who cares?

4. Het vreemde is dat op internet “plaats niks kost”. Beknibbelen op bijschrifttekst is dus niet nodig. Een link “achtergrondinformatie »” is zo gemaakt. Een foto taggen met “Palestina” en vervolgens “artikelen over palestina »” is ook erg makkelijk.
   Op internet hebben we meer dan genoeg mogelijkheden om van het bijschrift echt iets moois te maken. Om het als poort naar een wereld van informatie te gebruiken. Helaas denken erg veel redacteuren nog net zoals ze doen als ze bijschriften in gedrukte media bedenken: ruimtebesparing, korte spanningsboog (van de lezer), snel informatie overbrengen enzovoort. En vergeten vaak dat het internet technisch veel meer kan dan een stuk papier.

5. Ik vraag me af of, zoals Theo beweert, “de meeste foto’s zonder zorgvuldig geschreven bijschrift zwijgen als het graf.” Foto-essayisten als Kousbroek en Aarsman zullen enthousiast het tegendeel beweren: een foto vertelt minstens dertig verhalen.

   Maar wat is het WARE verhaal?

   In DAG van vandaag telde ik 44 bijschriften. Velen daarvan zijn onzinnig en daar wilde ik iets zinnigs over zeggen. Over het bijschrift bij de foto van DRIE SOEPBLIKKEN bijvoorbeeld (‘Winst van soepfabrikant Campbell steeg sterk dit jaar’). Die bij de foto van ARNOLD SCHWARZENEGGER (‘Foto van de bodybuilder in 1977 genomen in Cannes’ – AU!). Of deze, onder het kopje ‘Patricia Paay over haar hartproblemen’ (‘Patricia Paay vertelt openhartig over haar hartprobleem’).

   Nogmaals, daar wilde ik iets zinnigs over zeggen, te beginnen met de FOTO VAN DE DAG op de 3: ‘Een gewonden Irakese vrouw wacht met haar dochter in het ziekenhuis. Bij een beschieting vielen zeven doden en vier gewonden’.

   Geen woord over die slordigheid (‘gewonden vrouw’), nam ik me voor. Alleen viel mijn oog toen ook op een aantal miskleunen op pagina 2:

   Steven Speilberg
   Parfernalia
   Portretten die naar de jaren zestig refereren
   Kuifje, de FRANSE stripheld

   Ook daar wilde ik niet over zaniken. En toen las, weer terug op de 3, het volgende bericht:

   KORTE KLAP ALS WAPEN TEGEN DRUGSSMOKKEL
   De marechaussee op Schiphol heeft een nieuwe tactiek geintroduceerd om drugssmokkel en andere criminele activiteiten aan te pakken. Het gaat om de zogenoemde ‘korte klap’ methode. De nieuwe werkwijze heeft volgens de marechaussee het voordeel dat het relatief weinig tijd aan onderzoek kost en een ‘maximaal resultaat oplevert’ in de strijd tegen de criminaliteit op Schiphol.

   Punt.

   En toen knapte er iets.

   Arno zal wel beweren dat mijn kunstgebit rammelt, dat ik dit stukje moet lezen in een bredere context, dat ik bijvoorbeeld uit Trouw had kunnen weten dat de ‘Korte klap’-methode alles te maken heeft met huiszoekingen bij Schipholmedewerkers met een verdacht uitgavepatroon, maar… So be it.

   Ik wijs de krant niet af, ik vind het experiment interessant, erg interessant zelfs, maar DAG is op dit moment zo SCHANDALIG SLORDIG dat Bob Witman alle reden heeft zich er voor te schamen.

6. Pingback: Rood Petje

7. @Theo

   Het gaat me erom dat niet elke foto en elk bijschrift die dwingende urgentie heeft, die uit je verhaal naar voren komt. En contexloosheid is ook een kwestie van perspectief: het hangt ervan af wat je al weet, en dat is in deze 24-7 mediasamenleving meer dan je in de betoog laat blijken.

   Goed, dan staan er een paar contextloze foto’s in DAG, jammer dan. In het geval van de duttende bouwvakkers, dat zijn, mits het geen vergiftigde vakbondsleden zijn, gewoon duttende bouwvakkers. Beeld heeft niet altijd dezelfde waarde en functie – doe daar dan ook niet te moeilijk over. Soms is beeld mooi, vermakelijk, indringend, of vertelt het een belangrijk maatschappelijk verhaal.

   Met Pinchao heb je een punt, maar dat laat zich niet generaliseren naar de conclusie van je bijdrage.

   Je zegt: ‘Wat als die andere journalisten van Metro, Spits en Teletekst dezelfde redenering als de collega’s van DAG huldigen en het bieden van context aan de concurrentie overlaten?’

   Of dat is het geval, en dan moet je dat maar hardmaken, of – en dat vermoed ik – het is niet het geval, en dan is het een zinloze, flauwe opmerking, die Metro en Spits tekort doet.

   Mijn punt: er wordt te makkelijk, met te weinig empirische basis negatief geoordeeld over freesheets, daarmee worden die bladen, hun lezers, en het journalistieke debat geweld aangedaan.

   @Werner:
   Concrete kritiek op slordigheden is prima, het gaat net als bij de foto’s om maatvoering: hoe representatief is het voorbeeld voor het geheel. Dat is de crux van goede mediakritiek.

   Het gevaar dat daarbij dreigt is hetzelfde als bij sommige zelfbenoemde mediakritici – ook op DNR – die tot vervelens toe de hele journalistiek afschrijven op basis van twee quote’s en scheldwoord.

8. Beeld kan heel sprekend zijn, maar als het over nieuwsfeiten gaat kan het zeker niet zonder de minimum hoeveelheid (con)tekst. Ik heb de rubriek in DAG meerdere malen bekeken, en moest concluderen dat ik er absoluut niet wijzer van werd. Voor leuke plaatjes is Flickr een betere bron.

   DAG beantwoordt precies aan datgene wat ‘het nieuws’ eigenlijk is: een dagelijks terugkerende bevestiging van wat we eigenlijk al weten over de wereld, niets meer en niets minder.

9. @Arno: “Hoe representatief is het voorbeeld voor het geheel?” Je kunt je ook afvragen WAT die miskleunen representeren. Haast of simpelweg onervarenheid?

   Ik heb de editie van gisteren met een oud-collega pagina voor pagina doorgenomen en we konden maar tot 1 conclusie komen: DAG is op dit moment (dat zeg ik er maar weer hoopvol bij) een pijnlijk slordige krant.

   De vele, vaak rare spelfouten (‘Hylarisch’) en onhandigheden (de holocaustfilm Schindler’s List aanprijzen in het rubriekje OOK LEUK) krijg je er op den duur nog wel uit. Problematischer lijkt me, in een ontmoedigend aantal stukken, het ontbreken van enig journalistiek niveau. Waarmee ik doel op de eenvoudigste vaardigheden: nieuws selecteren en daar een leesbaar artikeltje over schrijven. Te veel en te vaak denk ik bij de moeizaam aan elkaar geplakte zinnen: ‘jij weet werkelijk niet waarover je het hebt’. Dat hoor ik als lezer niet te denken, dat hoort een goede eindredacteur te ZEGGEN – waarna hij de boel fluks aanvaardbaar maakt. Maar ik vrees dat DAG die eindredacteuren niet heeft.

   We kunnen hier lang en breed gaan discussiëren over de bijzondere keuzes die DAG als krant maakt en de presentatie van beeld waarmee DAG zich onderscheidt van andere kranten, maar laten we ons daar niet blind op staren. Bij het verschijnen van Metro schreef ik een milde beschouwing: ‘vakkundig gemaakt’. Dat kan ik van DAG met de beste wil van de wereld niet beweren. En daar schrik ik eigenlijk nogal van.

10. @Werner:
    Begrijp me goed, ik ben niet tegen kritiek, Als ie maar concreet is en proportioneel. En zoals je het beschrijft vind ik het heel overtuigend. We hoeven ons inderdaad niet blind te staren op de ‘bijzonderheid’ van DAG. Fouten toetsen, toegankelijkheid beoordelen, keuzes bekritiseren. Prima, en het liefst met zoveel mogelijk voorbeelden.

11. @Arno: Twee voorbeelden nog, uit DAG van gisteren, omdat ze zo veelzeggend zijn over het niveau van deze freesheet.

    Om te beginnen een interview op de pagina Televisie, met Francisco van Jole, met als openingsregels:

    “Vanaf vanavond krijgt Francisco van Jole (onder meer bekend van De Leugen Regeert en als internetjournalist) een One Man Show bij de VARA met de titel en tevens de centrale vraag: Is dat eigenlijk wel zo? De nadruk ligt hierbij op het ontkrachten van conventionele kennis. Van Jole doet zijn betoog terwijl beeldmateriaal dit bekrachtigen en de mensen tot nadenken zet.”

    Je moet er maar even de hand op zien te leggen, een onnavolgbaar stuk vol knullige quotes waaraan geen eindredacteur te pas lijkt gekomen. Op dezelfde pagina en van dezelfde auteur komt overigens een artikel over Andere Tijden (over 75-jaar Afsluitdijk):

    “Hij is 75 jaar oud en 32 kilometer lang, de Afsluitdijk. Vandaag viert hij zijn verjaardag want het is precies 75 jaar geleden dat de Afsluitdijk werd gedicht…”

    En dus geen 80 jaar, of 60. Dat we het maar weten.

    Vooruit, dit is misschien een beetje flauw. Waar het WERKELIJK MISGAAT met DAG, zie je in een weggemoffeld berichtje op pagina 3 van dezelfde donderdageditie:

    “BALKENENDE ZOEKT VERZOENING OVER VERDRAG
    Premier Jan Peter Balkenende heeft in het Europees Parlement naar verzoening gezocht over het EU-verdrag. ‘Er is noodzaak om een compromis te zoeken en het eens te worden,’ zei Balkenende over de tekst die door Nederland en Frankrijk is afgewezen maar door achttien andere landen is aangenomen. De EU heeft afgesproken dat er in juni een compromis moet zijn. Balkenende stelde voor om de Europese vlag, het volkslied en mensenrechten uit de tekst te schrappen.”

    Typisch een berichtje waar een student journalistiek twintig minuten op heeft zitten zwoegen – waarna hij, als de opleiding tenminste deugt, wordt terechtgewezen door zijn docent. Immers, ook uit kant-en-klare ANP-berichten zul je het nieuws moeten leren peuteren.

    Een beetje journalist ziet meteen dat in dit geval het nieuws NIET in het wezenloze citaat schuilt (‘Er is noodzaak om het eens te worden’), maar in het laatste regeltje. Balkenende stelt een wijziging van de Europese Grondwet voor. Oh ja, wat is dat dan voor wijziging? Een stevige. En, hoe is er op zijn voorstellen gereageerd? Nou, de premier is zwaar bekritiseerd. Kijk, DAT is het nieuws! Bij Trouw en de Volkskrant deden ze netjes hun werk en vonden ze het zelfs belangrijk genoeg om er mee te openen.

    Wat je verder ook met je product beoogt: met onervaren redacteuren zonder kennis van zaken KUN je geen goede krant maken.

12. Beste Werner of wat de ware naam ook is, als jij nog niet voor de klas staat op een school voor journalistiek, zoek dan snel wél zo’n baan. En laat studenten honderden van die berichten over nalopen, en bijeenkomsten bezoeken om ze NIEUWS te leren selecteren. Het ontbreekt daar nl. op scholen nogal aan, zeker waar het om complexere zaken gaat. En vertel je studenten dan ook dat dit niet de enige journalistieke weg is die je bewandelen kunt, maar dat er meerdere zijn, en leg ze eens uit welke. Dit is zo’n heldere uitleg, daar kunnen veel docenten journalistiek nog een puntje aan zuigen.