Getrouwd, gelovig, moeder van twee kinderen. Herma Meijboom (50) uit Gouda. Geregeld actief op en rond Het Binnenhof in Den Haag. Op zoek naar ‘loslopende’ politici. Om ze als burgerjournalist vóór het cameraatje in haar mobiele telefoon enige ongebruikelijke vragen te stellen. Persoonlijke vragen vaak. Zoals op Valentijnsdag aan André Rouvoet. De dag dat bekend werd dat hij minister zou worden. In Rouvoet’s werkkamer nota bene.

Meijboom is één van de tweehonderd Nederlanders die zich tot nu toe Skoepsreporter mogen noemen. Uitgerust met perskaart en visitekaartjes en eveneens door Skoeps beschikbaar gestelde mobieltjes. Privileges voor min of meer vaste medewerkers die – is er nog iets te doen? – veel contact zoeken met de Skoeps-centrale en die minimaal vier keer per maand foto’s of filmpjes én begeleidende teksten leveren aan Skoeps. Niet te verwarren met de thans 3500 ‘gewone’ Skoepers die zich minder regelmatig melden.

Helemaal model staat Meijboom niet voor de Skoeps-medewerker, erkent hoofdredacteur Lian Kool (25). Want de gemiddelde ‘verslaggever’ is doorgaans jonger (25-35 jaar). Wat de Goudse, al eens uitgeroepen tot ‘Skoeps reporter van de maand’, wel weer maatgevend maakt, is haar enthousiasme. Plus het feit dat zij actief is in de Randstad. Want daar bevinden zich de meeste inzenders, hoewel ook steeds meer bijdragen uit andere landsdelen het Skoeps bureau in het souterrain van een Amsterdams grachtenpand bereiken.

Skoeps. Netwerk, website en vooral ook softwarebedrijf. Sedert 5 oktober vorig jaar de gezamenlijke ‘omarming’ door PCM en Talpa van de snel opkomende burgerjournalistiek. Of wel: je eigen ooggetuigenieuws met je telefoon of camera fotograferen en direct doorzenden naar een landelijke nieuwssite. Unieke beelden soms waar traditionele media dagelijks zelfs voor willen betalen. De helft van de verdiensten gaat naar de inzenders.

Visuele diary
Hét ‘dagboek van Nederland’ willen directeur Michael Nederlof, Lian Kool en hun handvol medewerkers (redactie, techniek, marketing) van Skoeps maken. Een visuele diary verzorgd door straks tienduizenden medewerkers die goed zijn voor nog meer dan de vijftig á honderd berichten die nu dagelijks via Skoeps hun weg vinden naar de consument. Een dagboek ook dat gezien wordt door nog veel meer dan de gemiddeld 150.000 unieke bezoekers (circa één miljoen pageviews) die Skoeps.nl thans per maand trekt.

Of dat lukt is, ruim een half jaar na de start van Skoeps, de vraag. Financieel staat de onder-neming er volgens Nederlof (44) niet slecht voor. De cash flow vertoont al zwarte cijfers. Tegen het einde van 2007 zou dat ook het geval moeten zijn voor de totale winstgevendheid. Skoeps verdient vooral geld als low cost softwarebedrijf, aldus Nederlof. Inkomsten zijn er uit advertenties, de verkoop van nieuwsitems, de verkoop van technologie, databases en SMS/MMS-licenties, alsmede de verkoop van beeldcompilaties voor derden.

De concurrentie zit echter niet stil. Burgerjournalistiek wordt intussen op verschillende manieren, als hoofdproduct of als bijzaak, bedreven op een veelvoud aan sites als wuz.nl, hier.nl en trouwindebuurt. Nederlof noch Kool liggen wakker van al deze mededinging. ‘Laat maar komen’, melden zij strijdbaar. Want: ‘onze bezoekcijfers zijn goed. Onze berichten zijn goed. En onze inzenders zijn zeer betrokken. Ze beschikken over een Skoeps-gevoel’.

Helft van de inkomsten
Skoeps heeft in de visie van Nederlof en Kool bovendien een aantal kenmerken die anderen niet of minder hebben. Skoeps is onafhankelijk, levert materiaal aan iedereen die het wil hebben en bereid is ervoor te betalen (Planet. Google, MSN), accepteert van inzenders alle digitale formats ongeacht de capaciteit en bewaart al het beeldmateriaal.

Inzenders ontvangen bovendien de helft van de inkomsten uit verkocht materiaal. Het gemiddelde honorarium bedraagt tot nu toe vijftig euro. Een filmpje van een metrocrash in Rome bracht tot nu toe het meeste op. De inzender ontving vijfhonderd euro. Filmpjes worden overigens beter verkocht dan foto´s. Bij foto´s is er volgens Skoeps sprake van conservatisme. Fotoredacties halen nog hun neus op voor de ´plaatjes´ van Skoeps. Té weinig kwaliteit.

Skoeps is last but not least een echte nieuwssite, geen site waarop ook allerlei fun te vinden is. Aan Lian Kool de deur-in-huis-vraag of burgerjournalistieke nieuwssites als Skoeps op den duur traditionele nieuwsleveranciers geheel kunnen vervangen. Is een maatschappij zonder professionele media als kranten en tv-journaals denkbaar?

De hoofdredacteur twijfelt even. Initiatieven als Skoeps vormen nu nog een aanvulling op bestaande nieuwsleveranciers, zegt zij dan. Maar op den duur is er zeker sprake van een gedeeltelijke verschuiving. Kool: ‘Geen absolute vervanging natuurlijk. Want professionele nieuwsbronnen zullen er altijd zijn. Al was het maar vanwege hun uitleg, duiding en meningvorming bij het nieuws. Burgerjournalistiek kan echter wel veel toevoegen. Het maakt de nieuwsvoorziening breder. Persoonlijker ook.’

Storm en ongelukken
Is Skoeps al het nieuwsnetwerk dat het graag wil zijn? De site vertoont nog veel plaatjes in de sfeer van weer en verkeer. Storm en ongelukken zijn favoriet. Veel aandacht ook voor klein en regionaal nieuws. Veel louter leuke items bovendien, zoals het massale kussengevecht door leden van Scouting Nederland op het centraal station in Utrecht.

Lian Kool herkent de lacunes. Ze tracht met haar team in Amsterdam en met al die Skoepsreporters, mede aan de hand van een soort agenda, een completer overzicht van gebeurtenissen te maken. Ook meer ´serieuze´ nieuwsitems derhalve maar dan wel vanuit andere invalshoeken. Persoonlijker. Geen harde uitspraken persé. Wat niet wil zeggen dat voorbeelden van échte nieuwsitems er niet al geregeld zijn. Bracht Skoeps immers niet als eerste het oprollen van een drugslab in Haarlem en het buikgriepnieuws uit het Groninger Haren? En wat te denken van de achtergrondbeelden van de Dakarrally?

Accepteert Skoeps trouwens elke inzending? Dat niet. Maar de lat ligt laag. Het belangrijkste criterium: er moet sprake zijn van actualiteit en de ingezonden foto’s en filmpjes moeten nieuwswaarde hebben, hoe klein ook. Wat door Skoeps niet wordt geaccepteerd zijn ‘gejatte’ of duidelijk in scène gezette beelden. Vaak komt het niet voor maar al te schokkende beelden worden eveneens geweigerd, zoals ooit een zelfmoord door ophanging in het Amsterdamse Vondelpark. Kool: ‘We willen geen sensatieniche worden’.

Grof taalgebruik
En hoe zit het met al te grove uitlatingen? En met het journalistieke principe van hoor en wederhoor? Wat betreft grof taalgebruik: het komt zelden voor en het hangt volgens Lian Kool van de nieuwswaarde af of de Skoeps-redactie ingrijpt. Hoor en wederhoor is geregeld. Op elk item wordt namelijk veel en heel verschillend gereageerd.

Dan nog de privacy. Gelegenheidsverslaggevers van burgernieuwssites bekommeren zich niet om de persoonlijke levenssfeer van hun ´slachtoffers´, veronderstellen ‘internet advocaten’ als Christiaan Alberdingk Thijm. Hij waarschuwde voor de ‘nodige ongelukjes bij sites als Skoeps´. Niet dat Skoeps privacybewaking zwart op wit heeft vastgelegd maar Lian Kool en haar team letten er wel degelijk op. Kentekens van auto´s worden zo nodig onherkenbaar gemaakt. Net als de gezichten van mensen. Voor het overige acht Kool het lastig ´hier één lijn in te trekken´. Zij wil zaken van geval tot geval bekijken. Voor de goede orde: Skoeps heeft tot nu toe geen enkele privacyzaak aan de hand gehad.

Het buitenland
De toekomst van Skoeps? Plannen genoeg nog, zowel in Nederland als daarbuiten. Lian Kool streeft er gelijk elke hoofdredacteur naar Skoeps groter te maken en meer naamsbekendheid te geven. Ook gepland: reportercursussen. De hoofdredacteur denkt er ook over Skoeps nog user moderated te maken.

Het buitenland lonkt ook. Ook daar wil Skoeps, al dan niet onder eigen naam, groot worden. Over samenwerkingsverbanden met partners en België en Duitsland wordt binnenkort meer bekendgemaakt. En Skoeps is actief in Afrika. Het systeem wordt geïntroduceerd in Mozambique, Kenia, Nigeria, Ghana en Zuid-Afrika. Met dank aan ex-Sanoma directeur Pim de Wit. Hij is de initiatiefnemer van de stichting Africa Interactive waarbij Afrikanen de kans krijgen met mobieltjes via internet andere beelden de wereld in te sturen dan de grote persbureaus doorgaans doen. Skoeps zet in het kader van Africa Interactive mobieltjes uit en gaat, net als in eigen land, aan de slag met heuse reporters. Benieuwd wie de eerste Afrikaanse Herma Meijboom zal zijn.