In het zuid-oosten van België, aan de voet van de Ardennen, woont Ren de Vree (61), een van de journalistieke internetpioniers. Hij probeerde als een van de eersten voor traditionele media geld te verdienen op het internet en stond aan de wieg van VillaMedia. Een paar jaar geleden verruilde De Vree het leven onder de rook van Rotterdam voor het Waalse landschap. Daar geniet hij van zijn prepensioen en bestiert in z’n eentje het Waals Weekblad, de enige Nederlandstalige site over Franstalig België.

De Vree mag dan in Wallonië zitten, hij houdt Nederland scherp in gaten. Via het web en de satellietschotel in zijn achtertuin. “Het medialandschap zal de komende jaren verder veranderen”, voorspelt De Vree. “De doelgroepmedia zullen verder groeien en die informatie zal steeds vaker gratis zijn.”

Pieken op het web
Een beetje Belg is De Vree al geworden. Tijdens een uitgebreide lunch inclusief een Belgisch biertje, Ardennerpaté en Nederlandse pindakaas blikt de internetjournalist terug op zijn carrière. Door een oogprobleem kwam De Vree terecht op de computerafdeling van Het Vrije Volk. ”Daar maakte ik kennis met de eerste variant van internet. Een zwart scherm waar je alleen met tekst kon communiceren. Op een of andere manier wist ik toen al zeker: dit gaat heel groot worden.”

Hoe kunnen we rijk worden met internet, moet PCM gedacht hebben toen het concern De Vree bij Het Vrije Volk oppikte. Hij mocht het proberen en zette voor de krantengigant een consumentenwebsite op. Ook bedacht hij een eenvoudige internetpagina met links. “Eigenlijk heb ik het concept van Startpagina ontworpen,” vertelt De Vree met een zekere trots. Maar winstgevend werd het niet en PCM had geen geduld om op het grote geld te wachten. In 2001 stootte het bedrijf het grootste deel van zijn internettak af. “Eeuwig zonde”, vindt De Vree.

Wat hem bij PCM niet lukte kreeg hij wel voor elkaar bij de Nederlandse Vereniging van Journalisten. “De NVJ had toen geen exposure. Er bestond een kleine site voor journalisten, maar die was zo goed als dood. De site VillaMedia heb ik in een weekend in elkaar geknutseld.” Het bleek een gouden greep. Binnen de kortste keren stroomde het geld binnen. Het geheim? De vacatures. De Vree: “Aan dat lijstje verdienen ze tegenwoordig tonnen. Eigenlijk drijft de hele NVJ zo’n beetje op VillaMedia”.

Het concept is simpel: “Zorg dat je volledig bent en dat je alle vacatures hebt. De media kunnen zelf een vacature plaatsen voor 125 euro maar intussen struint VillaMedia ook andere sites af, op zoek naar banen voor journalisten. Wil je in de lijst opvallen, dan is een logo-tje handig. Dat kan, tegen betaling. Villamedia trekt goede journalistieke kandidaten, veel beter dan andere vacaturesites.’

Concurrentie in de niche
Alles hebben voor een bepaalde doelgroep is volgens De Vree het geheim van een succesvolle website. “VillaMedia verzamelde al het medianieuws en alle nuttige links op een plek,” verzekert hij. Een snelle blik op zijn huidige website van het Waals Weekblad laat zien dat hij houdt van die volledigheid en dat levendigheid voor De Vree voor een groot deel bestaat uit een grote hoeveelheid links.

De Vree krijgt bij de nieuwe VillaMedia-site het gevoel dat juist die volledigheid minder voorop staat. “De site is strak maar wel een beetje kil,” vindt hij. “Daarbij is VillaMedia zijn niche een beetje kwijt door de komst van De Nieuwe Reporter. VillaMedia is nu niet meer de enige partij op de markt. DNR heeft meer inhoudelijke stukken en geeft ook een overzicht van vacatures. Maar gelukkig heeft VillaMedia op dat laatste gebied nog steeds een voorsprong.”

Na VillaMedia tot een succes gemaakt te hebben arriveerde De Vree vijf jaar geleden in Wallonië. “Toen ik hier aankwam, constateerde ik verbaasd dat er in dit tweetalige land geen Nederlandstalig blaadje was voor bewoners van Wallonië. Tel daarbij op dat ze de Franstalige media niet volgen.” En dus begonnen de handen van de geprepensioneerde De Vree te jeuken. “Ik zag meteen een markt want hier in Wallonië wonen zo’n zevenduizend Nederlanders en dan hebben we nog geen idee hoeveel Vlamingen hier wonen.”

“Die doelgroep is misschien wel klein maar ze hebben een specifieke interesse en dezelfde behoeftes,” legt De Vree uit. “Behalve nieuws uit de regio willen ze bijvoorbeeld graag een loodgieter en een dokter die ook Nederlands spreekt. Zo heb ik ook een pagina met slagerstermen, handig want juist alledaags Frans blijkt vaak moeilijk.”

“Alles weten, dan komt de commercie vanzelf”, vat De Vree samen. “VillaMedia werkt ook zo. Geld verdienen mag nooit het eerste doel zijn en mensen houden van betrouwbaarheid.” Dat is volgens de hoofdredacteur de waarde van de journalistiek op het internet. “Mensen zijn niet gek en hebben heus wel door als je ze alleen maar iets wilt slijten. Daarom zullen journalisten nooit uitsterven.”

De Vree is er nog steeds van overtuigd dat internet de toekomst is. “Als de gedrukte media willen overleven dan zullen ze vaker gratis moeten worden. Ik zou het interessant vinden als ook HP/De Tijd en andere tijdschriften een dergelijk experiment aan zouden gaan.”

Daten met je lezers
Maar scoren in de journalistiek doe je volgens De Vree niet alleen met gratis kwaliteit in een niche, persoonlijkheid scoort ook. De Vree: “Hier in Marche-en-Flamenne hebben wij Nederwalen regelmatig een feestje op kasteel Beauchamps, het optrekje van twee Nederlandse homo’s. Daar praten, drinken en roddelen we over Belgen. En ik maak daar natuurlijk reclame voor op mijn site. Het gaat om het community-gevoel.” Op de site van het Waals Weekblad geeft een teller aan hoeveel nachtjes het nog slapen is voor de volgende fuif. “Sommige bloggers, zoals Volkskrant-correspondent Bart Dirks, doen dat ook. Hij nodigt zijn lezers van tijd tot tijd uit voor een dinertje in de Belgische hoofdstad.”

Het Waals Weekblad is nog geen grote geldmachine. “Het levert me per maand maar 160 euro op. Honderd euro van directe adverteerders en zestig via Google-ads. Maar ik mag ook niet teveel verdienen in verband met mijn pensioen,” zegt De Vree, terwijl hij een slokje van zijn bier neemt.

En verder? “Ach, niet zoveel. Niet voor tienen opstaan, een beetje schaken met de buurman en wat schoffelen in mijn moestuin. Trouwens: ik ben gestopt met courgettes, want die moet je steeds opnieuw planten, ik ben nu op zoek naar een slasoort die de winter doorkomt.”