Oneindige discussie over bloggen en journalistiek
Is bloggen journalistiek? Of is het een totaal andere wereld? Wie zich hierover druk maakt, verspilt volgens mediablogger Paul Bradshaw zijn tijd. Desondanks beheersten afgelopen vrijdag deze vragen tot tweemaal toe de discussies tijdens weblogconferentie Blog08. “Het gaat erom dat we wat kunnen leren van bloggers.”
“Het is een belediging voor professionele journalisten als bloggers zichzelf journalist noemen.” Blogger Loren Feldman van 1983 media.com trok fel van leer tijdens het middagpanel. Met zijn bulderende whiskystem en een portie shits en fucks maakte hij duidelijk dat bloggers geen journalisten zijn. Feldman: “Journalisten geven jullie (bloggers, PV.) er aan alle kanten van langs.” Volgens hem onderscheiden journalisten zich van bloggers, omdat ze methodieken hebben aangeleerd. Daarbij bestaan er ethische regels waar journalisten zich aan horen te houden.
Medepanellid Pete Cashmore (oprichter weblog Mashable schoot in de verdediging. “Soms houden we een verkleedpartij en dragen we pyjama’s”, grapte hij naar Feldmen die zei dat bloggers niets meer zijn dan “kerels die in hun onderbroek in de woonkamer zitten”. Cashmore vervolgde door te stellen dat bloggers en journalisten elkaar aanvullen.
Bloggen is transparanter dan journalistiek, stelde journaliste Elisabeth Winkler (Engelse journaliste en foodblogger). De agenda van een weblog is volgens Winkler vaak duidelijker dan die van een massamedium. Haar stelling veroorzaakte veel discussie. “Transparantie is een leugen”, poneerde Feldman. Enkele minuten later gaf hij wat meer context: “Op het web ben ik zo transparant als ik wil zijn. Jij denkt dat je veel over mij weet, maar eigenlijk weet je niets over mij.” Daarmee doelde hij op het feit dat informatie op internet vaak lastig te controleren is.
‘Bullshit’
Mediajournalist en hoogleraar Paul Bradshaw (Online Journalism Blog) trok de discussie uit de oneindige sleur met een bericht op Twitter – tijdens de conferentie kon er gereageerd worden via Twitter. “Bullshit en een verspilling van tijd”, schreef Bradshaw. Om te vervolgen met: “Vragen of bloggen journalistiek is, is vragen of ijs aardbeien is.” 1 Na dat schot in de roos kreeg Bradshaw een microfoon aangereikt om zijn punt te verduidelijken: “Soms is het aardbeienijs en is het lekker. Soms is het vanille en is het ook lekker”.
Op het commentaar van Bradshaw plaatste Wilbert Baan (interaction designer bij de Volkskrant) een boeiend bericht op Twitter, ontdekte new mediablogger Anne Helmond. “Non-discussie, bloggen is een vorm van presentatie (technologie), journalistiek is een manier van werken (ethiek)”, twitterde Baan.
‘Leer van bloggers’
De discussie tussen het ochtendpanel met mediadeskundigen en journalisten stond ook bol van vermoedelijke verschillen tussen de blogger en de journalist. Bradshaw, Clo Willaerts (Sanoma Magazines België), Piet Bakker (lector School voor Journalistiek Utrecht en blogger) en Tim Overdiek (adjunct-hoofdredacteur NOS) werden door Bart van Oortmerssen (chef-internet AD) bevraagd onder het motto “journalism versus blogging or journalism heart blogging”. Helaas kwam die discussie niet goed van de grond. Desondanks brachten de panelleden enkele interessant aspecten van bloggen en journalistiek aan het licht.
Willaerts benadrukte dat journalisten juist van bloggers zouden moeten leren. Ze schetste de opkomst van bloggen als een proces waarbij oude media vooral nerveus reageerden op deze ontwikkeling. “Telkens als er iets nieuws komt, worden de oude media nerveus en schoppen ze terug. Maar het gaat niet om publishers versus bloggers, maar om dat wat we kunnen leren van bloggers.” Volgens Willaerts kan de journalistiek bijvoorbeeld van webloggers leren dat het belangrijk is om open te staan voor commentaar en van het commentaar te leren. Daarmee stipte ze een karakteristiek verschil aan tussen veel weblogs en websites van media. Veel media geven bezoekers inmiddels wel de mogelijkheid om te reageren op nieuwsberichten. Maar de interactie tussen de bezoeker die een reactie achterlaat en de journalist blijft vaak achterwege. Bloggers reageren doorgaans wel op de commentaren die geplaatst worden.
‘Bloggen gaat de wereld niet veranderen’
Lector Piet Bakker bekritiseerde de houding van bloggers over bloggen: “De mensen die hier (op BLOG08, PV.) aanwezig zijn, behandelen bloggen bijna als een geloof. Alsof het de wereld gaat veranderen.” Volgens Bakker is de waarde van blogs niet empirisch bewezen. “Bloggen zal iets toevoegen, maar niet de wereld veranderen.”
Ook stelde Bakker dat printmedia nog lang niet ‘dood’ zijn. “In het verleden werd de dood van het theater voorspeld: ‘wie gaat er nog naar een theater als er bioscopen zijn?’ Maar dat is nooit gebeurd.” Volgens Bakker gaan mediaconsumenten niet per definitie op zoek naar nieuwe media. Ze zoeken het alleen op als het past in de context van de informatie die ze zoeken.
‘Koop aandelen van tijdschriften’
Aandelen in weblogs zou Bakker overigens niet kopen. Wel die van tijdschriften. De panelleden werd gevraagd in welke media zij hun geld zouden steken – een vraag die Theo van Stegeren stelde op De Nieuwe Reporter. Bakker: “Het is lastig voor blogs een om succesvol verdienmodel te hebben. Je moet ongeveer vijf keer meer bezoekers hebben online om even veel geld te verdienen als offline.”
Ook Paul Bradshaw zou zijn geld op tijdschriften zetten. “De uitgaven van adverteerders zijn momenteel volledig verspreid, omdat het allemaal via Google loopt. Daarbij zijn de inkomsten per bezoeker online of lezer offline nog niet in balans”, legt hij uit. Bovenal kopen tijdschriften succesvolle blogs op, denkt hij, en is het ook een teken aan de wand dat veel kranten steeds meer op tijdschriften proberen te lijken.
Tijdens Blog08 werden erg interessante zaken besproken. Wat kunnen journalisten leren van bloggers? Gaat bloggen de media definitief veranderen? En hoe kunnen bloggers en journalisten samenwerken? De Nieuwe Reporter is benieuwd naar de visie van lezers. De definitieve antwoorden op deze vragen zijn namelijk nog niet gegeven. Laat je antwoord achter als reactie…
————-
37 reacties:
25 oktober, 2008
Helaas werken vrijwel alle links in dit stuk niet, bijvoorbeeld: http://www.denieuwereporter.nl/%E2%80%9Dhttp://www.blog08.nl%E2%80%9D
etc.
25 oktober, 2008
@ Anne,
Dank voor de attente melding. De links zijn hersteld.
25 oktober, 2008
De discussie is al vaak gevoerd en ik blijf erbij dat de meeste bloggers helemaal niet de ambitie hebben om journalistiek te bedrijven of met journalisten vergeleken te worden. Ze schrijven (of verbeelden op een andere manier) en ze hebben soms ook een publiek.
Voor sommigen zijn alle blogs samen misschien wel een aanvulling op, of een vervanging van, traditionele media. Voor de meeste mensen echter niet.
De beste benadering is m.i. dat beide werelden van elkaars bestaan profiteren en zich daar ook niet voor schamen. Je kunt wel chagrijnig worden dat je aandacht moet delen in een wereld van informatie-overvloed, maar wat schiet je daar mee op? Zonde van de energie.
En het verschil in opleiding? Soms kan dat van belang zijn inderdaad. Als een methodiek gewenst is bijvoorbeeld. Maar hoe vaak komt dat voor? De echte onderzoeksjournalistiek wordt ook steeds schaarser immers. Mij maakt het in ieder geval niet zoveel uit of ik een anp-berichtje of een webroddel lees op de site van de Volkskrant of die andere VK. Die laatste gooien er tenminste nog eens wat humor tegenaan. Dat kan soms ook geen kwaad…
25 oktober, 2008
De vraag of bloggen journalistiek is, is een vraag die alleen journalisten bezighoudt. Ik volg veel blogs, sommigen zijn van journalisten, de meeste niet. Is een schrijver deskundig op een onderwerp, weet ie me te boeien, laat ie me nieuwe inzichten zien, enthousiasmeert ie, vertrouw ik hem / haar, dat is voor mij belangrijk. Journalistiek of niet.
25 oktober, 2008
@Edwin @Erwin:
Ben het helemaal met jullie eens. Maar, zoals ik op het eind van dit artikel ook vroeg, wat zouden journalisten van bloggers kunnen leren? Dat journalisten meer moeten innoveren en afwisselen qua schrijfstijl? Dat journalisten moeten inzien dat het niet langer uitmaakt of je je officieel journalist mag noemen? Maar dat het wel uitmaakt of je deskundig bent, iets te vertellen hebt en dat op een vlotte en duidelijke manier doet?
26 oktober, 2008
[...] Op DNR staat een verslag van de discussie: “is bloggen journalistiek?” Deze discussie is gehouden op de blogconferentie Blog08, het geesteskindje van Spotlight Effect’s Ernst-Jan en Edial. Volgens ooggetuigen was het een eindeloze discussie. Dat is niet zo vreemd, omdat je het over het ambacht van een, over het algemeen, zeer kritisch persoon hebt; een journalist. De vraag is echter verkeerd gesteld. [...]
26 oktober, 2008
Beide panels viel ronduit tegen. De journalisten bleven maar neuzelen over dat uitgekauwde thema “journalistiek versus bloggen”, terwijl het tweede debat alle open deuren van Andrew Keen nog maar weer een intrapte. Behoorlijke tijdverspilling dus.
Als bloggende journalist heb ik ooit hier op De Nieuwe Reporter een artikel gepubliceerd over het onbegrip van journalisten ten aanzien van bloggen. Dat artikel “Journalisten moeten bloggen of ze verliezen hun baan” is alweer anderhalf jaar oud, maar ik heb het opgerakeld voor het blogboek dat de organisatie van Blog08 wilde samenstellen. Als gevolg mocht ik het ook even toelichten tijdens het congres.
Wat ik miste in het journalistenpanel was juist die visie: bloggen niet zien als een vijand, maar als een middel dat ook journalisten ter beschikking staat. Ik had gehoopt dat Tim Overdiek ermee zou komen, maar dat kwam niet uit de verf. Piet Bakker vond ik tezeer anti-blog, ongeacht de teneur in de zaal. Daar had hij zich niet door van de wijs moeten laten brengen.
Aan de andere kant vond ik ook de zaal kortzichtig toen het over geld ging. Dat was blijkbaar taboe tijdens het paneldebat: over geld praten. Terwijl het van Nalden en Cashmore wel werd gepikt. Over geld verdienen met blogs heb ik dan ook een nieuwsbericht/blogposting (kies zelf maar uw favoriete term) geschreven voor Emerce. Als je erop reageert, krijg je ook gewoon een reactie terug van ons. Niet iedere redactie is anti-blog. Misschien had het journalistenpanel dus wat diverser samengesteld kunnen worden. En nog een tip:
ook moderatie wil nog wel eens helpen. Daar ontbrak met aan bij beide Blog08-panels.
26 oktober, 2008
Hoewel het nog vroeg voelt om te reageren op deze discussie, ik moet immers nog een aantal dingen overdenken na deze hectische dag, hier toch mijn two cents.
In deze discussie word ik vooral gek van alle paradoxen. Ja, journalisten moeten volgens de tijdsgeest reageren op de lezer. Maar deze kraamt ook vaak alleen maar onzin uit (zie telegraaf.nl.) En ja, sommige bloggers komen dicht in de buurt van journalisten met mooie scoops en goede analyses, maar ze nemen ook al te vaak canards razendsnel en zonder te checken over. Aan de andere kant zijn er ook weer duizenden middelmatige journalisten die hetzelfde doen.
Ik heb de antwoorden ook niet. En na vrijdag ben ik geneigd te zeggen om ook helemaal geen behoefte meer te hebben aan antwoorden. Ik doe gewoon waar ik passie voor heb: over internettechnologie bloggen. Ik houd me niet meer bezig met de vraag of ik wel of niet journalist ben, ik doe gewoon zoveel mogelijk mijn best om mijn lezers te informeren en een levendige discussie met ze te voeren.
Misschien moet iedereen dat maar doen. Doe je vak zo goed mogelijk en vermoeid jezelf niet met definities. Dat scheelt op een blogconferentie ook een discussie die niet op gang komt.
26 oktober, 2008
Het is de ‘journalisten’ van de Nieuwe Reporter nog niet opgevallen dat bloggers ook journalisten kunnen zijn. En maar al te vaak van een veel hoger niveau dan de journalisten van de commerciele massamedia, zoals ik uit ervaring weet en herhaaldelijk op mijn weblog gedocumenteerd aantoon. Wat de commerciele journalisten nogal dwars zit is dat ze het monopolie op berichtgeving hebben verloren, dankzij internet. En dat is een bedreiging natuurlijk allereerst voor hun inkomen. Vandaar hun fixatie op bloggers.
27 oktober, 2008
Ook mij lijkt het weinig zinvol weblogs te evalueren aan de hand van journalistieke kwaliteitsnormen. Beiden hebben hun eigenheid. En zoals er in de media journalisten zijn die het niet zo nauw nemen met de juistheid van hun informatie, zijn er ook in de blogwereld mensen die er maar op los schrijven. Eén ding hebben beide domeinen gemeenschappelijk: slechte kwaliteit wordt er automatisch uitgefilterd.
27 oktober, 2008
Vanwaar toch die enorme aandacht voor een ontwikkeling die nog geen 7 jaar serieus aan de gang is? Kijk over 10 jaar eens waar het dan staat en ga dan conclusies trekken.
De vergelijking met “gaat internet TV vervangen” komt steeds bij me op. Het is nog niet relevant.
En verder zouden journalisten misschien eens aan de slag moeten met journalisten langs journalistische criteria te beoordelen. Dan vallen er vast een aantal traditionele media door de bodem.
Maar goed, het past wel bij de hokjesgeest van Nederlanders om een nieuw fenomeen te proberen in of buiten een bepaald hokje te plaatsen.
27 oktober, 2008
For those holding out for some improvement in print circulation, this morning brings disappointment. The Audit Bureau of Circulations released the latest figures for the six- month period ending September 2008 and the report shows major drops in circulation at the big metros.
According to ABC for the 507 newspapers reporting in this period, daily circulation slipped 4.6% to 38,165,848 copies. For the 571 papers, Sunday dropped 4.8% to 43,631,646 copies.
For comparison purposes, in September 2007 reporting period, daily circ fell 2.6% and Sunday was down 4.6%.
link: http://www.editorandpublisher.com/eandp/news/article_display.jsp?vnu_content_id=1003878037
Ik meld het maar even; deze dode-bomen propaganda-site doet dat uit zichzelf namelijk niet omdat het zich niet laat leiden door de feiten, maar door de opinies van door een gecorrumpeerde overheid betaalde ‘wetenschappers’.
28 oktober, 2008
Blog08: blogging, vlogging and rock stars…
Even though blogging has been around for quite some time, it was the first time that Amsterdam played host to a conference dedicated to blogging, Blog08. An initiative of two enthusiastic Dutch youngsters, it was mainly an inspirational event, disgu…
28 oktober, 2008
@Steeph:
Het is wel degelijk relevant. Inderdaad, de discussie over de vraag of bloggen journalistiek is, is oneindig en wellicht wel nutteloos. Maar jezelf afvragen wat journalisten van de ontwikkeling van weblogs kunnen leren, is nooit verkeerd. Wat mij betreft heeft dat niets te maken met de hokjesgeest. Wel met het proberen te duiden van een ontwikkeling.
@micha kat:
Boeiende ontwikkeling dat midden in de kredietcrisis de krantenverkoop nog steeds daalt.
28 oktober, 2008
Het blijft merkwaardig dat de discussie over de vraag hoe de bloggen zich verhoudt tot journalistiek nu al jaren zorgt voor begripsverwarring, drogredenen en andere onzuivere redeneringen.
Lees verder: Bloggen versus journalistiek en de controleerbaarheid van de methode
28 oktober, 2008
@Paul Vereijken: Als dat de insteek zou zijn, dan ben ik het met je eens. Maar ik heb nog geen journalist op bezoek gehad die vroeg “hoe doe je dat nou? welke keuzes maak je? Waarom? etc….” (En hoor ook niet van andere bloggers die dat hebben meegemaakt).
In plaats daarvan praten ze met elkaar en een paar hotshot amerikanen een een enkele verdwaalde paarsebroekenblogger hier ten lande.
28 oktober, 2008
@Steeph:
Oke, ik begrijp je punt. Zou je eens kunnen uitleggen welke keuzes jij voor Sargasso anders maakt dan je voor de traditionele media zou doen? Ben geïnteresseerd in je reactie. Wellicht kunnen we dan hier op De Nieuwe Reporter eindelijk eens wél dat gesprek voeren.
29 oktober, 2008
verrek mirk en steeph jullie kom ik ook overal tegen , ik knal hier binnen via de abominale nominations voor de europese BOBs waarvan deze meneer er ook eentje is.
Ieeeeek, wanner houden se semi nep bloggers eens op te oordelen over wat kwaliteit is , wat wete zij er nou van , neem jeroen , eertse klas organisator jurylid ned blogsawards, was hilarisch nietwaar? rotsbetrouwbaar onafhankelijk en deskundig…
Notre professionals.
29 oktober, 2008
@ Peter Vasterman:
Interessant stuk op je blog over journalistiek en bloggen. Ik heb er wel wat vragen over, maar ik kan ze helaas niet stellen want ik zie geen reactiemogelijkheid op je blog. En dat is jammer want de ‘waarheidsvinding’ (zoals jij dat op je blog noemt) kan op blogs plaats vinden door dialoog.
[Overigens, op mijn blog had ik onlangs een stukje over bloggende mediawetenschappers: http://pleijter.blogspot.com/2008/10/de-wetenschapper-als-blogger.html. Ik had jouw blog over het hoofd gezien. Ik voeg hem toe.]
29 oktober, 2008
@Paul:
Kijk, nu word ik gedwongen na te denken over wat ik (want ik kan moeilijk voor de anderen spreken natuurlijk) doe en in hoeverre dat afwijkt van wat journalisten doen.
Eerste aanzet (in willekeurige volgorde).
- Een deel van de onderwerpen halen uit de reacties op eerdere onderwerpen (ook al gaat het soms om dingen die eigenlijk niet conform je eigen ideeen zijn)
- Heel nadrukkelijk lezer ook toegang geven tot het materiaal dat je gebruikt hebt voor het maken van je stukjes. Daarmee kan de lezer makkelijker zelf een oordeel vormen naast dat van de schrijver (ik dus in dit geval).
- “Sluipende” onderwerpen oppakken. Sommige dingen zijn helemaal niet actueel en lijken niet op een rel, maar verdienen wel aandacht. Dat betekent bijvoorbeeld bij nieuws uit Den Haag goed de enorme stroom informatie in de gaten houden en dat eruit halen wat wel aandacht verdient maar het vaak (anders dan de voorgekookte anp berichten) niet krijgt.
- Veel linken naar eerder gemaakte stukken over zelfde of gelijke onderwerpen. Dossiervorming, historie opbouwen.
- Mening/inzicht publiekelijk bijstellen als reaguurders met steekhoudende argumenten komen.
- Visualiseren, lange termijn trends in data inzichtelijk maken (blijft altijd een lastige hoor).
- Kleur bekennen. Maar feiten en mening los van elkaar presenteren (lukt nog niet altijd even zuiver).
- Af en toe heel veel droge, saaie informatie ook aanbieden bij een actueel onderwerp.
Mmmm, nog wat meer over nadenken.
Andere meelezende bloggers met hun insteek?
29 oktober, 2008
Oh ja, ik vergeet er nog 1. Het helpt als je in staat bent heeeeel veel verschillende online bronnen (zowel nieuws en opinie als onderliggende informatie (bv tweede kamer documenten) dagelijks tot je te nemen. Zie een eerder stuk van mijn hand hier.
http://www.denieuwereporter.nl/?p=932
29 oktober, 2008
En nog eentje.
Durf ook te werken met onbeantwoorde vragen. Aangeven dat je iets nog niet weet of begrijpt. Niet de alwetende uit hangen.
En vaak worden de open punten dan door de reaguurders alsnog beantwoord.
29 oktober, 2008
@Peter Vasterman:
Boeiend stuk. Net als Alexander Pleijter heb ik nog wel wat vragen. Helaas kan ik die niet achterlaten op je weblog.
@Steeph:
Ah, mooie lijst. Daar hebben we zeker in deze discussie wat aan. Heb je toevallig het artikel van Peter Vasterman gelezen (zie enkele reacties eerder)? Ik ben wel benieuwd naar jouw visie op zijn artikel. En als je het gelezen hebt, heb ik een vraag voor je: vind jij dat Sargasso en de bronnen die jullie gebruiken net zo controleerbaar zijn als de bronnen die bijvoorbeeld de Volkskrant, NRC Handelsblad, de NOS en RTL gebruiken?
29 oktober, 2008
@Paul Vereijken
Donderdagochtend verschijnt het artikel van Peter Vasterman op De Nieuwe Reporter. Dan kun je daar je vragen achterlaten. :)
30 oktober, 2008
@Paul: Mijn reactie staat bij het artikel van Peter:
http://www.denieuwereporter.nl/?p=1881
(Maar nu nog ff in de moderatie zo te zien).
31 oktober, 2008
So sorry I do not speak Dutch! It is tantalising to see my name mentioned, and – as both journalist and blogger – to see a thorough discussion on this subject but not understand! Perhaps I will be reborn in Holland in my next life. Let’s hope…
31 oktober, 2008
[...] Op de Nieuwe Reporter (hier en hier) en elders vond de laatste tijd weer een discussie plaats over de kwaliteit en invloed van de Nederlandse blogosphere. Als Nederlands jurylid van de internationale Best of Blog Awards heb ik de laatste weken bijna tweehonderd Nederlandse weblogs bekeken. Hier volgt een aantal van mijn indrukken over de Nederlandse blogosphere – dat wil zeggen: die blogs die door fans of zichzelf waren aangemeld voor de BOB-awards. [...]
23 februari, 2009
[...] en journalisten. Die combinatie zorgt nog regelmatig voor discussie. Maar inmiddels zijn bloggende journalisten al lang geen zeldzaamheid meer. Tijd voor een serie om [...]
23 februari, 2009
[...] en journalisten. Die combinatie zorgt nog regelmatig voor discussie. Maar inmiddels zijn bloggende journalisten al lang geen zeldzaamheid meer. Tijd voor een serie om [...]
23 februari, 2009
[...] en journalisten. Die combinatie zorgt nog regelmatig voor discussie. Maar inmiddels zijn bloggende journalisten al lang geen zeldzaamheid meer. Tijd voor een serie om [...]
23 februari, 2009
[...] en journalisten. Die combinatie zorgt nog regelmatig voor discussie. Maar inmiddels zijn bloggende journalisten al lang geen zeldzaamheid meer. Tijd voor een serie om [...]
23 februari, 2009
[...] en journalisten. Die combinatie zorgt nog regelmatig voor discussie. Maar inmiddels zijn bloggende journalisten al lang geen zeldzaamheid meer. Tijd voor een serie om [...]
23 februari, 2009
[...] en journalisten. Die combinatie zorgt nog regelmatig voor discussie. Maar inmiddels zijn bloggende journalisten al lang geen zeldzaamheid meer. Tijd voor een serie om [...]
23 februari, 2009
[...] en journalisten. Die combinatie zorgt nog regelmatig voor discussie. Maar inmiddels zijn bloggende journalisten al lang geen zeldzaamheid meer. Tijd voor een serie om [...]
23 februari, 2009
[...] en journalisten. Die combinatie zorgt nog regelmatig voor discussie. Maar inmiddels zijn bloggende journalisten al lang geen zeldzaamheid meer. Tijd voor een serie om [...]
30 maart, 2009
[...] aan reacties op. En ook afgelopen jaar zorgde de vraag wat journalisten met blogs moeten voor volop discussie. Uit Amerikaans onderzoek bleek dat het voor journalisten een hele stap is om zelf te gaan bloggen. [...]
6 april, 2010
[...] is een steeds terugkerende discussie: zijn bloggers journalisten? Keer op keer levert deze ogenschijnlijk simpele vraag een hoop debat op. Bij tijd een wijle wordt er ook [...]