Wordt de toekomst van ons nieuws bepaald door de tirannie van de minderheid? Met sensationalisme en non-informatie als gevolg? Op sociale nieuwssites en blogs kunnen mensen zelf bepalen wat belangrijk nieuws is.
Jan Schmidt van de Universiteit van Hamburg en twee onderzoekers van het Duitse ZDF Medienforschung schrijven over het fenomeen Web 2.0 in Media Perspektiven van februari 2009. Deze studie heeft als doel de discussie over het gebruik van online informatie binnen journalistieke redacties aan te wakkeren.
In blogs schrijft men vooral over persoonlijke ervaringen. In 2006 is onderzocht dat 76 procent van de blogs gaat over anekdotes uit het privé-leven van de blogger.
Ook gebruikt de blogger vaak nieuwsberichten, websites, foto’s en video’s als basis voor een mening. Maar liefst zeventig procent van de blogs bevat commentaar op links naar andere informatie op internet.
Vier soorten blogs
Kijkend vanuit journalistiek oogpunt zijn er vier soorten blogs. De eerste is het persoonlijke blog, een blog geschreven door ‘gewone’ mensen, over persoonlijke onderwerpen. De tweede zijn ‘watchblogs’, mensen die in hun blogs journalisten, personen of onderwerpen in de gaten houden en, als nodig, bekritiseren.
Blogs gemaakt door op redacties werkzame journalisten zijn de derde soort. Journalisten geven als het ware een ‘kijkje achter de schermen’ van het nieuws of de redactie. Correspondenten van NRC Handelsblad houden bijvoorbeeld een weblog bij over hun wel en wee in het buitenland.
Een laatste soort is de opinieblog, geschreven door journalisten die extern bij een redactie betrokken zijn. Een voorbeeld is het Meckern blog van Die Zeit, een journalist mag in opdracht van de krant ongegronde kritiek geven op deze krant.
Alle vier de blogsoorten kunnen gebruikt worden als bron voor journalisten. De twee laatsten zijn met name goed te gebruiken als bronnen, mits ze uiteraard kritisch bekeken worden. Maar bij de eerste twee genoemden is voorzichtigheid geboden, aangezien ze meestal geschreven zijn door leken op het gebied van de journalistiek en daardoor gauw te subjectief of persoonlijk zijn.
Sociale nieuwssites
Sociale nieuwssites, zoals Digg.com en Nujij.nl bevatten onderwerpen die op een democratische manier uitgekozen worden. Mensen kunnen interessante sites, foto’s filmpjes, etc., aandragen. Daar kan dan weer door andere internetters op gestemd worden en de onderwerpen met de hoogste score komen bovenaan de website te staan.
Dit fenomeen leidt tot een andere machtsstructuur dan in de klassieke journalistiek het geval is. Worden er bij traditionele massamedia onderwerpen door journalisten uitgezocht en gepubliceerd, nu zijn het de internetters die kiezen wat zij belangrijk vinden voor anderen. Met als gevolg dat bloggers even populair worden als hoogdravende journalisten en dat homevideo’s even goed bekeken worden als belangwekkende documentaires.
Nadelen van dit soort sites is dat een kleine minderheid bepaalt wat de meerderheid leest. Een studie wijst uit dat drie procent van de Digg.com gebruikers 35 procent van de inhoud bepaalt. Bij een soortgelijke Duitse site, clivia.de, is negen procent van de bezoekers goed voor 91 procent van de aangeleverde en beoordeelde onderwerpen.
Ook spam, zoals advertenties of non-actieve links, kunnen als hinderlijk worden beschouwd. Daarom kan ‘foute’ content ook door de internetter gemeld worden. Bij Hyves kan men in dit geval drukken op een ‘niet OK’ knop. Na een paar klikken verdwijnt een ongepast item tijdelijk en velt de eindredactie een oordeel of ze het definitief verwijdert of niet.
Vooroordelen als ‘sensationalisme’ en ‘non-informatie’ blijken toch ongegrond. Nu laten internetters gewoon zien wat zij belangrijk vinden en willen zien en lezen. Traditionele massamedia hebben daar niet onder te leiden, want zij zijn een nog steeds belangrijk bestanddeel van sociale nieuwssites. Dertig tot vijftig procent van de content op dit soort sites is afkomstig van traditionele media. Zij kunnen hier dus van profiteren en zullen zo meer mensen én specifieke doelgroepen bereiken.
10 reacties