Reddingsplan Murdoch lijkt bij voorbaat kansloos

rupertmurdochDe Australische mediamagnaat Rupert Murdoch, eigenaar van mediaconcern News Corporation, is er klaar mee. Hij heeft genoeg van de ‘gratis-cultuur’ op het internet. Murdoch’s mediawereld draait vooral om het verdienen van zoveel mogelijk geld en het is hem dan ook een doorn in het oog dat ‘zijn kranten’, zoals de Britse The Times en The Sun, hun dagelijkse nieuws geheel gratis online publiceren. Murdoch wil de waarde van dit kostbare journalistieke werk ook op zijn bankrekening terug zien. Het is een nobel streven, maar hij lijkt zich niet te realiseren dat zijn plan bij voorbaat kansloos is.

De online nieuwsvoorziening geeft de doorgewinterde internetter een willekeur aan mogelijkheden, inclusief de vele multimediale aspecten die het medium biedt in de vorm van video, foto en communicatiemiddelen als email en twitter. Dat zijn tot op heden veelal gratis diensten en deze algemene toegankelijkheid verklaart dan ook voor een groot deel het stormachtige succes van het internet als medium.

Met deze aantrekkingskracht in het achterhoofd is het des te opmerkelijker dat de 78-jarige Murdoch in het verleden juist vol lof was over gratis verkrijgbare online informatie, die voornamelijk bekostigd werd uit de advertentie-inkomsten van websites. Maar door de economische crisis is de advertentiemarkt opgedroogd, zowel online als op papier. Daardoor ziet de mediamagnaat zich door de aanhoudende forse winstdalingen van News Corp. gedwongen het roer om te gooien.

WSJ.com
Murdoch baseert zijn nieuwe afkeer van al dat dagelijks gratis verkrijgbare internetnieuws op de succesvolle ervaring met de betaaldienst via de website, WSJ.com, van de Amerikaanse zakenkrant The Wall Street Journaal. Het komende jaar wil Murdoch het betaalde systeem ook bij andere titels van News Corporation introduceren. Murdoch’s pleidooi is begrijpelijk omdat kranten met het gratis publiceren van artikelen inkomsten mislopen. Het is echter overdreven om het gematigde succes van één website als voorbeeld voor de toekomst van het internet te willen stellen.

De gratis-cultuur op het internet is bovendien breder dan alleen de online nieuwsvoorziening, gelet op het hardnekkige fenomeen van de internetpiraterij. In Zweden heeft dit recent geleid tot de strafrechtelijke veroordeling van de eigenaren van de website Pirate Bay, waar illegaal muziek en films gedownload kunnen worden. In Frankrijk is zelfs wetgeving tot stand gekomen die het mogelijk maakt om de internetverbinding van burgers die illegaal downloaden maximaal een jaar lang af te sluiten. In essentie lijkt het algemeen geaccepteerd dat het internet veelal gratis is en dat in de toekomst ook moet blijven. De gratis-cultuur op het internet is diepgeworteld en lijkt dus nog moeilijk uit te bannen.

Nederlandse initiatieven
Afgezien van de betaalde archieffunctie van dagbladsites is het nieuws van Nederlandse kranten ook iedere dag gratis op het internet raadpleegbaar. Het is de vraag of Murdoch een roepende in de woestijn is of dat zijn opvatting in Nederland een voedingsbodem kan vinden. Een dergelijk initiatief voor betaald online nieuws lijkt vooraf ten dode opgeschreven door de concurrentie van populaire gratis nieuwswebsites zoals NU.nl die veelal op basis van persbureaus ANP en Novum het laatste nieuws de wereld in brengen. Hoofdredacteur Laurens Verhagen liet al weten niets te zien in een betaalde variant van NU.nl. Wanneer er dus ook voor Nederlandse dagbladsites betaald zou moeten worden, biedt dat een gratis nieuwssite als NU.nl de kans nog populairder te worden.

Enkele landelijke Nederlandse dagbladen zoals NRC Handelsblad en de Volkskrant investeren sinds enige tijd in betaalde digitale abonnementen. Daarnaast experimenteert NRC met een digitale e-reader, de iLiad. Maar vooralsnog is er in Nederland nauwelijks animo om op deze manier van het nieuws op de hoogte blijven. Het blijkt dus vooralsnog niet de redding van NRC als merk voor de langere termijn. Bovendien kunnen de extra inkomsten van online-abonnementen niet op tegen de onverminderd sterke dalende trend in de papieren oplage van de kranten.

In 2008 daalde de betaalde oplage van de Nederlandse dagbladen opnieuw met maar liefst 2,4 procent. Het lukt de kranten dus maar niet om ondanks diverse innovaties en bezuinigingen de neergang af te stoppen. Jammer genoeg lijkt het nog een kwestie van tijd voordat er titels gaan sneuvelen. En dat zou een nog forsere aderlating voor het Nederlandse medialandschap betekenen naast de aanhoudende oplagedalingen en diverse dagbladfusies uit het verleden.

Eenmansgevecht
Murdoch heeft in essentie gelijk om de inmiddels volledig ingeburgerde gratis nieuwsvoorziening te bekritiseren, maar het lijkt vrijwel onmogelijk hier nog vanaf te komen.

Murdoch’s reddingsplan heeft alleen kans als hij medestanders weet te vinden, want een eenmansgevecht tegen de gratis-cultuur gaat hij hoe dan ook verliezen. Een opsteker is dat de dagbladuitgevers in Duitsland zich ook tegen de gratis-cultuur beginnen af te zetten. Maar van breed gedragen steun voor het vragen van geld voor internetinformatie is nog geen sprake. Mocht het toch zover komen dan zal het de kranten wellicht meer inkomsten opleveren, maar de massa zal naar gratis nieuws op zoek blijven. Daardoor blijft er ongetwijfeld ruimte voor ‘freeriders’ die de gratis-cultuur willen voeden. Het merendeel van internetters surft dan hoogstwaarschijnlijk liever naar andere gratis nieuwssites van concurrenten om van het laatste nieuws hoogte te kunnen blijven.

De tragiek blijft dat de traditionele media in de begindagen van het internet wereldwijd de slag hebben gemist door het gratis verspreiden van grote delen van hun nieuwsvoorziening. Het valt dan ook niet uit te leggen dat er straks betaald moet worden voor online nieuws omdat media tot het besef zijn gekomen dat ze de internetrevolutie als nieuwe inkomstenbron hebben onderschat. De online nieuwsjager zal zeker in tijden van crisis niet gaan willen betalen voor nieuws.

4 reacties

  1. Bas schreef op 19 mei 2009 om 15:50

    Vreemd dat je besluit met ‘ttraditionele media hebben de slag gemist door gratis verspreiden van jun nieuwsvoorziening’. NU.nl kon juist zo snel zo groot worden omdat vrijwel alle sites achter een betaalde muur zaten.

  2. Hugo Arlman schreef op 20 mei 2009 om 14:51

    Murdoch heeft natuurlijk gelijk. Het is tamelijk absurd dat hordes journalisten all over the world hun best doen nieuws en achtergronden bij elkaar te garen, en de consumenten van dit schoons de spullen gratis van internet vissen. Moeten ze dat soms ook voor niets doen? Helaas is het idee dat nieuws voor niets is – en dus ook niets waard? – de laatste tien jaar wijdverbreid geraakt. Het gaat dus ook veel moeite kosten om dat weer recht te draaien, maar alle pogingen in die richting zijn prijzenswaardig. Ja, en dat meneer nu.nl dat niet leuk vindt omdat hij leeft van de gratis nieuwsvoorziening, is begrijpelijk. Het zou toch mooi zijn als de consument er aan gewend raakt dat of hij nu een abonnement op een papieren krant heeft of op een qua inhoud overeenkomstige website, betalen voor journalistiek heel normaal is.

  3. Rudy schreef op 20 mei 2009 om 16:03

    “Murdoch wil de waarde van dit kostbare journalistieke werk ook op zijn bankrekening terug zien.”

    Let wel: ZIJN bankrekening, dat is de reden deze dinosarus zo zuur is…

  4. Pingback: Kunnen betaalde nieuwssites de papieren krant redden? « De nieuwe reporter

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>