Binnenkort komt Pieter Broertjes, hoofdredacteur van de Volkskrant, mij eigenhandig de strot afsnijden. Althans, die toezegging deed hij in zijn uitsmijter bij De Wereld Draait Door: wie na het zien van de Volkskrant op tabloidformaat nog steeds niet gelooft dat kranten toekomst hebben, gaat hij persoonlijk kelen.
Dat Broertjes een tikkie over de top ging in zijn enthousiasme voor het kleintje Volkskrant zij hem vergeven. Er is hard aan gewerkt en het resultaat mag er zijn. Daarnaast kun je als werknemer van de Persgroep ook maar beter een heilig geloof uitstralen in de toekomst van kranten. Uit zijn visie op de plannen van Rupert Murdoch om de sites van de Times en Sunday Times achter een tolhek te zetten (‘kansloos’) sprak wat mij betreft meer realiteitszin.
Acute nieuwshonger
We hebben deze week inderdaad de toekomst van kranten gezien, maar niet in de nieuwe Volkskrant. De nieuwsdag van 29 maart werd gedomineerd door de aanslagen in Moskou. Het klinkt al bijna flauw om vast te stellen dat de timing van dit ‘breaking news’ de ochtendkranten meteen op een etmaal achterstand zette, maar het moet toch maar even. Want op zulke momenten dringt de onstuitbare kracht van de alternatieven zich weer op.
Nieuws is online al lang in ‘real time’ te volgen, bijna overal (sinds deze week ook in de eerste intercitytrein!) en voor vrijwel iedereen. Afscheidingsbewegingen in de Kaukasus (laten we daar maar van uitgaan) zijn niet heel populair op internet, maar als bommen ontploffen in een metro is de acute nieuwshonger nauwelijks te stillen.
Maar het blijft niet bij consumeren, de burger draagt ook steeds meer bij aan het nieuws. Ook maandag verschenen binnen de kortste keren beelden online van de situatie onder de grond, gemaakt door passanten met een mobieltje. Een stand-up van een verslaggever voor een wegafzetting is zeker prettiger om naar te kijken, maar de nieuwswaarde van die andere beelden is onvergelijkbaar veel groter.
Twitter en Facebook
Ook andere grenzen vervagen. We zijn niet meer aangewezen op onze eigen pluriforme pers, lokale en gereputeerde bronnen ‘all over the world’ zijn volop beschikbaar. Russische nieuwssites laten zich lastig lezen, maar bijvoorbeeld de site van de New York Times was de hele dag superactueel en volledig. Misschien wel de beste krant en/of site van Nederland maken is op tal van terreinen niet meer voldoende om de strijd om aandacht te winnen.
Van recenter datum is de groeiende invloed die sociale media gaan uitoefenen op de nieuwsconsumptie. Een recent onderzoek in de VS (Retrovo Gadgetology Report 2010) wees uit dat 42% van de respondenten de dag begint op social sites als Facebook (ruim 400 miljoen gebruikers wereldwijd!) en Twitter. Van die 42% zegt 15% op deze manier ook het nieuws te volgen.
Houdbaarheidsdatum
In de jongste rapportage van het PEW Internet & American Life-project gaf 37% van de respondenten aan te participeren in nieuws via sociale media, door eigen content te publiceren, berichten door te plaatsen of erop te reageren. We worden er niet dagelijks mee geconfronteerd, maar het zijn indrukwekkende aantallen. Met zoveel nieuwe aandeelhouders kan een herziening van het begrip nieuws bijna niet uitblijven.
De gidsfunctie van de professionele journalist is nog lang niet over de houdbaarheidsdatum heen, maar ook een sociaal netwerk kan je op plekken brengen die je zelf niet zo snel zou hebben gevonden. Ik wist niet wie Olaf Koens was tot iemand twitterde dat zijn verslaggeving vanuit Moskou op twitter.com/obk zeer de moeite waard was. Idem dito met de blogsite van The New York Times, geheel gewijd aan het onderwerp.
Na zo’n dag ren je ’s morgens niet zo snel meer naar je brievenbus. Een handig formaat, een mooie opmaak met kwaliteitsuitstraling en zelfs een riant introductieaanbod (drie maanden lezen voor de prijs van één) verandert daar niets aan.
6 reacties