On the Ground Reporter maakt het werk van buitenlandjournalisten inzichtelijk

‘On the Ground Reporter: Afghanistan’ is de tweede game van ontwikkelaar Butch and Sundance over buitenlandjournalistiek. In het spel speel je de verhalen van drie journalisten in een conflictgebied na. Thom Stokkel en Jesse Zuurmond speelden alvast de bètaversie en spraken met de makers over games als journalistiek medium.

De drie mannen van Butch and Sundance – Tom van de Beek, Ludo Hekman en Klaas van Dijken – begonnen met het ontwikkelen van games toen de organisatie Press Now naar hen toekwam met de vraag om een campagne voor jongeren te bedenken. “We zochten iets wat de jeugd tegenwoordig leuk vindt en vrij snel kwamen we erop om een spel te maken. Zelf zijn we geen gamers, maar als journalisten vinden we het wel een mooie manier om een verhaal te vertellen”, vertelt Ludo Hekman, een van de ontwikkelaars.

Het eerste spel, waarin hongersnood in Darfur centraal staat (On the Ground Reporter: Darfur), werd goed ontvangen en kort daarna ontstond het plan voor een variant in Afghanistan. De ontwikkelaars richten zich op het MBO-onderwijs, maar zien ook in dat hun spellen interessant zijn voor journalisten. “Aan de ene kant is het een manier om journalistiek te bedrijven, maar ook om te laten zien wat journalistiek is”, licht Hekman toe.

Gematigd avonturieren

On the Ground Reporter: Afghanistan speelt als een traditioneel avonturenspel. Je bent een journalist en moet voor een radio-item informatie inwinnen over drie verschillende onderwerpen. Met de muis navigeer je door de omgevingen en door te klikken op interessante personen of objecten verzamel je informatie. Met voldoende materiaal kan het radio-item worden samengesteld. Daarna wordt jouw item beoordeeld op z’n journalistieke kwaliteit.

Trailer On The Ground Reporter: Afghanistan from Butch & Sundance on Vimeo.

Het spelelement is helaas niet de kracht van On the Ground Reporter. Je kunt op je eigen tempo navigeren door het verhaal van een buitenlandjournalist, maar hebt nooit echt invloed of controle op het verloop. Je speelt een situatie na, waardoor het nog het meest lijkt op een interactief journaal.

Shockerende elementen als geweld zijn bovendien onzichtbaar. “We willen wel de consequenties van geweld laten zien, maar de zichtbaarheid van geweren en slachtoffers is niet relevant”, legt Hekman uit. “We hebben geprobeerd dichtbij de realiteit van het land te blijven. Daarbij heeft geweld en drama niet altijd een plek nodig, zoals wel vaak het geval is in populaire games.”

Kenmerkende game over journalistiek

Deze realiteit is onder andere terug te zien in de omgevingen van On the Ground Reporter. Alle gebieden in de game zijn gemaakt met behulp van foto’s uit Afghanistan. “Aan de hand van drie verhalen van bestaande journalisten hebben we een soort documentaire gemaakt. Uit veiligheidsoverwegingen zijn echter niet de daadwerkelijke personen en omgevingen gebruikt”, vertelt Klaas van Dijken, die naar het land ging om materiaal voor de game te verzamelen.

Niet alleen speel je een echt verhaal na, ook laat On the Ground Reporter zien dat een buitenlandjournalist hard moet werken, veel moet lezen  en met tientallen mensen moet praten en overleggen, om tot een mooie productie te komen. Tegelijkertijd moet je rekening houden met journalistieke waarden als betrouwbaarheid, variatie en hoor en wederhoor.

Dat heeft weinig entertainmentwaarde, maar het laat wel op een goede, educatieve manier zien wat buitenlandjournalistiek precies inhoudt en hoe de situatie in een ander land is. Dit concludeert ook ex-Midden-Oosten correspondent Guus Valk na het spelen van de eerste game van Butch and Sundance.

Transparante journalistieke game

Naast het simuleren van een situatie, zorgt een spelvorm ook voor meer transparantie. Conventionele journalistieke producties laten nauwelijks zien hoe een verhaal tot stand is gekomen. Dat kan in een game wel. “Omdat de missies volledig gebaseerd zijn op verhalen van echte journalisten, kunnen mensen die normaal gesproken onzichtbaar blijven in een nieuwsitem wel zichtbaar worden gemaakt”, vertelt Hekman.

Bij het maken van een spel hoef je dus minder rekening te houden met de lengte van een verhaal. Mensen kunnen zelf bepalen wat ze wel en niet tot zich willen nemen. “In een game kunnen we veel meer informatie kwijt en dus genuanceerder zijn en creatiever met een verhaal omgaan. Bovendien is het mogelijk om elke denkbare mediavorm te integreren in een spel”, licht van Dijken toe.

On the Ground Reporter laat dus goed zien hoe games als journalistiek of educatief medium gebruikt kunnen worden. Dit is niet de eerste game die dat doet, maar Butch and Sundance gaat binnenkort nog een stapje verder. Met een soort gamemaker willen ze in een korte tijd een nieuwsspel kunnen maken. “De technieken die we voor onze games hebben ontwikkeld blijken handig om snel een game te bouwen. Het is uiteindelijk de bedoeling om binnen een paar dagen een spel als On the Ground Reporter te maken, misschien zelfs binnen enkele uren”, vertelt Hekman. Deze software is nu nog in ontwikkeling, maar het team hoopt binnen enkele maanden een eerste versie te laten zien.

Lancering
Dinsdagavond 29 november is de officiële lancering van On the Ground Reporter: Afghanistan op de Avond van Buitenlandjournalistiek. Het spel is niet voor mensen die spanning of uitdaging zoeken, maar zowel studenten als journalisten kunnen er veel van leren. Het spel is hier gratis te spelen.

Butch and Sundance is alweer bezig met een derde game, over de voedselcrisis in Uganda.

Lees ook
Maak kijkers deelgenoot van journalistieke dilemma’s met nieuwsgame (artikel op DNR over On the Ground Reporter: Darfur)

Thom Stokkel en Jesse Zuurmond

Thom Stokkel is redacteur voor Zie.nl en Nuzakelijk. Hij schrijft het liefst over games, innovatie en gadgets. Jesse Zuurmond schrijft freelance over games en nieuwe media, onder andere voor KijK en [N]Gamer. Ook volgt hij de Master Nieuwe Media en Digitale Cultuur aan de Universiteit Utrecht.

Alle artikelen van Thom Stokkel en Jesse Zuurmond op De Nieuwe Reporter.