De Pers als onafhankelijke uitgeverij met lezers als aandeelhouder

Wat missen we als De Pers er niet meer zou zijn? Jan-Jaap Heij zegt het klip en klaar: “Elke dag 5 volkomen originele verhalen die je nergens anders leest en die ook nog goed zijn.”

Hoe is dat bedrijfsmatig te organiseren en te financieren? Zoals ik er tegenaan kijk geef ik zo’n volwassen journalistiek product met alleen een site niet veel kans. Een redacteur betekent al aan loonkosten tussen de 30.000 en 40.000 euro en dan moet je wel heel veel betalende bezoekers, crowdfunders, banners en wat dies meer zij, hebben om de schoorsteen structureel te kunnen laten roken.

Redacteuren en freelancers

Als er in een week 25 originele verhalen nodig zijn, dan zou mijn inschatting zijn dat dat met 9 redacteuren moet kunnen, aangevuld met een klein aantal vaste (zeg 5) en een grote aantal losse freelancers.

Die kosten schat ik –per jaar- als volgt in:

  • Redactie:                            400.000 euro
  • Freelance honoraria:     400.000 euro

Als je mensen ergens voor laat betalen en je betaalt redacteuren en freelancers, dan moet je een administratie hebben en een accountant. Redacteuren hebben een schone werkplek nodig met een kantoorapparaten en goed systeembeheer. En mensen en machines moeten verzekerd zijn.

  • Administratie:                50.000 euro
  • Huisvesting:                    70.000 euro
  • Kantoorkosten:             30.000 euro
  • Verzekeringen:              15.000 euro
  • Afschrijvingen:              15.000 euro

We zitten dan al op een kleine 1 miljoen aan kosten. Ik denk niet dat je dat kunt dekken met 1 miljoen aan opbrengsten per jaar. Natuurlijk, dat is 100.000 mensen elk jaar om een tientje vragen, of 10.000 mensen 100 euro. Maar ik zou het niet aandurven, want ik geen voorbeelden van een dergelijk inkomstenmodel met online nieuws.

Hoe denk ik dat dat wel kan? Als je toch een administratie inricht, waarom dan niet meteen een fatsoenlijke administratie voor lezers en adverteerders? Dan heb je meteen een mogelijkheid voor customer relationship management.

Daar komen dan nog een paar mensen bij voor verkoop en een budget voor marketing en verkoop. Maar met zo’n 6 mensen heb je een redelijke continuïteit in administratie en marketing.

Weekblad

Als je van De Pers nu eens een betaald weekblad maakt in print en via apps? Dan kom je tegemoet aan de wens om thuis en onderweg wat te lezen te hebben en je houdt de website gewoon grotendeels gratis. Die site kan dan ook fungeren voor user generated content: lezers werken mee aan artikelen. Zoals The Guardian ook doet.

Het voordeel van een site met  tijdschrift is dat adverteerders zowel actiematig als thematisch kunnen adverteren. Als je rekent met een losse verkoopprijs van 3,95 euro en een abonnementstarief van 175 euro en je slaagt erin om elke editie voor 8.000 euro advertenties te verkopen, dan is een 64 pagina’s tellend magazine rond de 15.000 stuks winstgevend.

Lezers als aandeelhouder

En waarom zou je die lezers niet meteen vragen aandeelhouder te worden voor 250 euro? Dan is er ook geen gedoe met een gebruikelijke aandeelhoudersfee van 20% over de totale omzet. Dat geld kan worden geïnvesteerd in dure onderzoeksjournalistiek, reportages en zo mogelijk in een bescheiden dividend van bankrente plus bescheiden opslag.

Het lijkt mij niet uitgesloten dat redelijk wat lezers mee willen investeren als een krant goed blijft onderzoeken en duiden. Zeker als je aandeelhouders betrekt bij de onderwerpkeuze.

De aandelen komen in handen van een stichting. En in het stichtingsbestuur zitten mensen die gekozen zijn door personeel en  lezers aangevuld, met een paar specialisten. In totaal niet meer dan 7 onbezoldigde bestuursleden.

Zo ontstaat een onafhankelijke uitgeverij, waarbij ik me heel goed kan voorstellen dat het Stimuleringsfonds voor de Pers een lening voor doorstarten verstrekt en dat ideële krantenstichtingen best een donatie willen doen om bij te dragen aan de pluriformiteit van de Nederlandse pers.

Paul Disco

Paul Disco is docent Media, Informatie en Communicatie aan de Hogeschool van Amsterdam.

Alle artikelen van Paul Disco op De Nieuwe Reporter.

  • Damian Trilling
  • Sent Wierda

    Voor de Nederlandse journalistiek is het een groot gemis als De Pers verdwijnt terwijl Metro en Spits blijven bestaan.
    @Damian: over de grens kijken is niet nodig. Het Friesch Dagblad doet al veel langer iets dat met taz vergelijkbaar is.
    @Paul: The Guardian is niet zo’n geslaagd voorbeeld. The Guardian zit al vele jaren diep in de rode cijfers. De afgelopen jaren is financieel gezien The Guardian met De Pers vergelijkbaar.

  • Het zou enorm jammer zijn als De Pers verdwijnt!
    Leden als aandeelhouders is een uitstekend idee.
    Verder wil ik me aanmelden als gepens., door de wol geverfde journalist van het Universiteitsblad Wageningen thans Resource, en de Gelderlander, voor de inzending van korte verhalen. waarvan al een bundel is verschenen bij Uitgeverij Blauwdruk/Grafisch Atelier Wageningen, onder de titel “Gaten in het plafond”. Pikant maar vooral empathisch.
    L.W.

  • Paul Disco

    @Sent
    Het voorbeeld van The Guardian gaat over lezers betrekken bij de onderwerpen. Als de receptioniste van The Guardian blauwe ogen heeft, zijn niet alle mediabedrijven met blauwogige receptionstes verliesgevend, he? ;-)

  • Jan Dijkgraaf

    Helaas vandaag De Pers niet gevonden op Station Eesterga. Welke vijf verhalen heb ik gemist?

  • Sent Wierda

    @JanDijkgraaf: die vijf verhalen zijn per lezer verschillend.
    Voor mij: de analyse van Kustaw Bessems over de PvdA; het ‘roze olifantjes’ artikel op pag. 3; het bloeddonorartikel Pinokkio op pag. 5; de populismebeschouwing op pag. 8/9; en MSM.

  • Ben Rogmans

    @allen
    Ik begrijp niet waarom Jan Dijkgraaf zo ontzettend lullig doet als een groep journalisten die een krant maakte die door velen (behalve JD) werd gewaardeerd, in de twee weken voorde finale opheffing gaan zoeken naar alternatieven? Ik begrijp echt niet waar dat zuur vandaan komt.
    We koersen op een model online only, betaald, evt met print/weekblad (de dummy ligt op mijn bureau), we denken dat het kan, we denken dat het heel lastig wordt. Maar als je niks probeert, mislukt er ook niks en ik ben trots op de energie die mijn journalisten hebben in deze voor iedereen verdrietige weken.

  • Paul Disco

    @Ben
    Top, laat maar weten als ik wat kan doen. Ik heb met een artikel een positieve slinger willen geven, he? En ik vind de vraag van Jan Dijkgraaf niet eens zo gek. Volgens mij is de uitspraak van Jan-Jaap Heij over 5 unieke verhalen per dag een mooie belofte die om bewijs vraagt. Dat bewijs lijkt me wel te leveren aan de lezers. Ik geloof het namelijk zelf.
    En als je de complete begroting van mijn verhaal wil, dan heb ik die voor jullie. Mijn artikeltje werd er niet leesbaarder op met nog meer cijfertjes.

  • PP

    @ben en jj,
    Het is niet zo moeilijk om De Pers rendabel te krijgen. Je hebt wel 6 maanden nodig, dus: tijd kopen. Bv door iedereen zich de komende 6 maanden te laten “committen” (deels door afkoopsom, deels onbezoldigd). Jullie product is hoog gewaardeerd, jullie install base ook. Maak daar gebruik van: aaneelhouderschap, crowdfunding lezers, crowdfunding adverteerders (aanbrengfee), partnerships (! Is de belangrijkste oplossing !). Zomaar zaken die je snel succes brengt. Alleen online editie? = kansloos(c-term), papieren weekeditie? = kansloos. sterkte!

  • Paul Disco

    @pp
    Hoe zie je dat? Voor mijn begrip: over welke pmc heb je het dat deze binnen 6 maanden rendabel is? Welk product, welke markt? Detail misschien, maar waar zijn de aandeelhouders precies aandeelhouder van?