Keyboard

Vijf verschillen tussen internetredactie krant en internet-only

Anderhalf jaar internetredactie bij de krant (regionaal dagblad de Stentor), anderhalve maand bij NU.nl (uiteraard internet-only). Op het eerste gezicht zou dat geen grote overstap moeten zijn, want je werkt toch voor hetzelfde medium? Maar schijn bedriegt.

Uit mijn eigen ervaring zijn er een vijf flinke verschillen aan te wijzen, namelijk leeftijd, hiërarchie, tempo, focus en mentaliteit.

Leeftijd

Allereerst het meest opvallende verschil: leeftijd. Bij de regionale krant was ik met mijn 27 jaar veruit de jongste persoon op de redactie. Sinds april werk ik bij NU.nl en ben ik ergens in de middenmoot te vinden.

Is dat goed of slecht? Je kunt beredeneren dat je daarmee enorm veel ervaring mist, maar ik heb dat eerlijk gezegd nog niet gemerkt. Sterker nog, volgens mij is het voor een internetredactie een enorm voordeel. Je hebt een groep zogeheten digital natives bij elkaar die exact weten hoe het internet werkt.

Iedereen weet wat HTML is, snapt hoe je op Twitter informatie kunt verifiëren, begrijpt wat mensen op internet willen lezen. Leeftijd is hier dus geen platte statistiek, maar het generatieverschil is bepalend. Het onderscheid tussen iemand die wel of niet met internet is opgegroeid. Gelukkig kun je altijd bijleren, maar de voorsprong van de digital natives is nauwelijks in te halen.

Hiërarchie

Wat ik bij de krant ontzettend vervelend vond, is een discussie die door een oudere redacteur werd afgekapt omdat hij/zij hoger in de hiërarchie stond. ‘Ik werk al dertig jaar bij de krant, dus probeer mij maar niet uit te leggen hoe ik mijn werk moet doen’, heb ik meer dan eens gehoord. Uiteraard lang niet van alle krantencollega’s – de weegschaal arrogant/vriendelijk slaat gelukkig door naar de vriendelijke kant – maar bij NU.nl is het ondenkbaar dat zo’n opmerking wordt gemaakt.

Uiteraard omdat NU.nl geen dertig jaar bestaat, maar ook omdat de hiërarchie volledig op het internet is gebaseerd. De beste opmerking drijft in een discussie vanzelf naar boven, niet omdat een oudere redacteur met misplaatste arrogantie zijn zin kan en mag doordrukken. Meritocratie als redactiestructuur.

Tempo

Dat brengt mij naar het volgende verschil dat daaruit voortvloeit: tempo. Ik verwachtte een enorme hectiek op de NU.nl-redactie toen ik daar voor de eerste keer kwam. ‘Elke minuut een deadline’, dat soort toestanden. Ik kwam er snel achter dat er een heel ander mantra heerst, namelijk ‘rust is snelheid’. Iedereen weet wat er van elkaar kan worden verwacht, de structuur is duidelijk en alles wordt op het nieuws van nu ingezet.

Bij de regionale krant was het geen chaos, maar je moest wel schakelen tussen veel verschillende snelheden. De papieren krant en internet kennen beide een eigen ‘alles loopt op rolletjes’- en crisis-tempo. Als je zoveel ballen in de lucht moet houden, moet je compromissen sluiten. Dat gaat ten koste van de snelheid, de kwaliteit en de volledigheid van je berichten.

Focus

En daar zit nou net het vierde grote verschil, namelijk focus. Bij de krant moet je continu de keuze maken wat je wel of niet direct online zet. Bewaren of de eerste willen zijn? Krantenlezers minder waarde voor hun geld geven of het risico lopen dat een concurrent met het nieuws aan de haal gaat?

Niets is vervelender dan een verhaal achter moeten houden en het een halve dag later ergens anders terug te zien. Bij een internet-only-redactie heb je dat probleem niet. Het heet niet voor niets NU.nl.

Ik snap de keuze van kranten voor papier: een verdeling van 90-10 qua inkomsten papier-internet. Maar het gevolg daarvan is dat je internet maar half doet, omdat daar niet voldoende aandacht voor is. Dezelfde redacteur die namelijk geneigd is om zijn zin door te drukken, is niet geheel toevallig ook de persoon die cynisch tegenover internet staat. ‘We verdienen er toch niets mee, dus waarom zou ik daarvoor mijn best moeten doen?’

Met die discussie over geld kun je de volgende vraag stellen: Moet je een internetredactie beschouwen als een startup?

Mentaliteit

Dat is namelijk het vijfde verschil dat ik bij NU.nl merk: de mentaliteit om als een startup te blijven denken. Elke dag bereid zijn om problemen vanuit een nulpunt te benaderen. Stel dat we vandaag zouden beginnen, hoe zouden we het dan doen?

Als je een applicatie wilt laten bouwen, loop je naar de andere kant van de zaal, waar product management en programmeurs zitten. Bij de regionale krant moest ik naar een plaats ver buiten de regio bellen. En zo’n belletje is voor een programmeur makkelijker te negeren dan een redacteur die naast je bureau staat te klagen.

Voor een krant is de mentaliteit overleven: de oplage daalt, maar internet levert niet genoeg op. Hinken op twee gedachten. Elke keuze is daar in doordrenkt. Het is defensief en gericht op lijfsbehoud. En dat terwijl een startup bereid is om de eerste jaren verlies te lijden terwijl je er vol voor gaat. Dan ben je een nieuwsorganisatie die durft te ondernemen.

Conclusie na ‘twee keer anderhalf’

Ik ben van mening dat een internet-only redactie stukken beter is dan een internetredactie bij een krant. Kijk de cijfers bij de STIR er maar op na. NU.nl fier bovenaan, NRC.nl groeit sinds de scheiding van papier en internet.

Mijn conclusie na ‘twee keer anderhalf’ is dan ook: koppel internet en papier van elkaar los. Behandel de nieuwe internetredactie als een startup, dus wees bereid om de eerste paar jaar verlies te maken. Geef een jonge redactie de vrije hand om snel te kunnen schakelen en probeer ze geen klassieke organisatievorm op te dringen.

Of doe dat niet en laat internet-only redacties voorlopig heersen.

Dit artikel verscheen eerder ook op de website van Jerry Vermanen.

14 reacties

  1. Ik ben het met je eens dat webredacties van nieuwsorganisaties zelfstandig zouden moeten zijn, de argumenten daarvoor heb je helder beschreven. Wel voel ik me nogal gepikeerd mbt je opmerking over ‘digital natives’. Ik ken veel webbies die vanaf het eerste uur enthousiast aan het htmlen, programmeren, cmsen, bloggen ed zijn gegaan. Een van die oudjes ben ik, in 2001 werkzaam bij NU.nl.

  2. Begrijp me vooral niet verkeerd: ik bedoel niet te zeggen dat alle jongeren digital natives zijn, dus alle jongeren zijn beter beter op internet dan de oudjes. Als je dat er wel zo in leest, excuses.

    Volgens mij heeft Arjan Dasselaar het in de reacties op mijn site het goed verwoord. Het gaat er vooral om hoe je in het leven staat. ‘Hou jezelf scherp. Denk nooit dat je alles al weet.’ Nu ik het zo schrijf lijkt het wel de Nederlandse versie van wat Jobs zei: ‘Stay foolish, stay hungry.’ :)

  3. Precies, en dat heeft dus niets met leeftijd te maken, wel met open mind en interesse. Zou geweldig kunnen uitpakken als je dat soort mensen bij elkaar hebt op een webredactie.

  4. Erg herkenbaar. Heb zelf de overstap van internetredactie Eindhovens Dagblad naar Dichtbij.nl meegemaakt en nagenoeg hetzelfde ervaren.

    @Muriel ik denk wel dat je onder ogen moet zien dat het zo is dat jongere mensen meer opgegroeid zijn met ‘het internet’ en dus verhoudingsgewijs vaker digital natives (of gewoon goed met internet) zijn.

  5. @Tim dat zie ik wel onder ogen hoor, maar ik vind het ook belangrijk dat jongeren weten dat voor hen ook al mensen actief waren op het web. Toen jullie digitaal nog in de luiers zaten, zeg maar ;)

  6. Arnoud schreef op 21 mei 2012 om 08:05

    Ik heb dezelfde overstap meegemaakt (krant – internet only) – maar ik heb hem anders ervaren.

    Leeftijd:

    Geen echt verschil. Gemiddelde leeftijd op internet-only redactie waar ik kwam lag iets hoger misschien. Wel een verschil: allemaal digital natives op internet-only redactie.

    Hierarchie:

    bij beide niet gemerkt. Degene met de beste argumenten wint vaak de discussie.

    Tempo:

    Bij een krant is een deadline op een vastgestelde tijd, daarvoor is het hectisch. Op een internet-only redactie is het hectisch als er groot nieuws is. Dat kan op elk moment zijn, maar tempowisselingen zijn er nog steeds.

    Focus:

    Ik werkte bij een krant die niets online zette voor het verschijnen van de krant. Dat maakt dat je altijd vooruit moet denken, ook bij scoops. De scoop op de voorpagina, de followup binnenin. Kun je altijd wisselen als voor de deadline blijkt dat de scoop naar buiten is gekomen. En anders pech; het is het nadeel van een strategie.
    Bij internet-only geldt het niet, maar met vooruit denken heb je nog altijd een groot voordeel.

    Mentaliteit:

    Ik vind de mentaliteit opvallend hetzelfde en zie meer overeenkomsten dan verschillen.

    Bottom line is: de voorbeelden die je geeft zijn anekdotisch en zullen van persoon tot persoon en meer nog: van redactie tot redactie verschillen. Het is vriendelijk dat je je nieuwe werkgever naar de mond wil praten, maar de verschillen hebben imho niets te maken met de verschillen tussen typen media :)

  7. Paul Disco schreef op 21 mei 2012 om 09:04

    @Jerry
    Interessant stuk, verhelderend op onderdelen. Het onderwerp leent zich absoluut voor een gedegen analyse. Opmerkelijk wel: je steekproefgrootte = 1, dat zou ik niet verwachten in datajournalistiek.
    Misschien spelen er wel heel andere verklarende factoren een rol. Ik denk dan aan missie, visie en doelstellingen. Maar ook aan factoren als totale organisatiestructuur, salaris, bureaucratie (in de positieve zin van het woord) en winstgevendheid.
    Ik kijk uit naar je vervolganalyse ;-)

  8. @Paul Dank. En nee, ik wil absoluut niet beweren dat dit een representatieve steekproef is. Het is puur op basis van eigen ervaring. Daarom vind ik het wel opmerkelijk dat ik van redelijk wat mensen te horen krijg dat zij dit ook herkennen (regionaal en landelijk). Gelukkig voor mij (mijn specifieke ervaring staat niet op zichzelf, blijkbaar), maar helaas voor de staat van internetredacties bij kranten.

    En er spelen uiteraard meer factoren een rol in bovenstaande verschillen. Misschien een mooi scriptie-onderwerp voor een ambitieuze student of voor de NVJ/SvdP om op te pakken?

  9. jan schreef op 23 mei 2012 om 13:59

    Ik werk bijna 40 jaar in “de media”. Eerst bij diverse regionale kranten, daarna bij een publieke regionale omroep, waar sinds een jaar internet de dienst uit maakt. Voor de goede orde, ik vind niet dat ik behoor tot de groep oudere journalisten die het beter weet. Integendeel. Elke dag is een leermoment.

    En ook voor de duidelijk is spreek uitsluitend voor mijn eigen situatie, want dat is de enige waar ik ervaring mee heb.

    Wat mij opvalt is dat internet enerzijds en RTV anderzijds een eigen cultuur hebben. Ik zeg wel eens: bij RTV checken we eerst iets voordat we het publiceren. Bij internet wordt achteraf gecontroleerd of het gepubliceerde klopt. Voor RTV geldt nog steeds één bron is geen bron. Internet linkt alles wat los en vast zit om zich vervolgens te verschuilen achter die bron. En als het achteraf niet klopt? Dan halen we het toch gewoon weg.

    De drang om te publiceren omwille van de pageviews is gigantisch. Dat gaat elke dag ten koste van de zorgvuldigheid en in ieder geval ten koste van de kwaliteit. Maar misschien, is dat alleen hier.

    Bovendien wordt er voortdurend op gehamerd dat het internetpubliek eigenlijk alleen maar geïnteresseerd is in 112-nieuws. Daar wordt zwaar op ingezet, dus ik denk dat het publiek een volkomen verwrongen wereldbeeld krijgt.

    Ik heb geleerd dat voor internet andere regels gelden dan voor ‘oude’ media. Maar omwille van de pageviews worden verhalen opgepakt die zo ver van de regionale journalistiek staan (wekelijks kijkcijfers van Boer Zoekt Vrouw omdat presentatrice ooit in de regio is geboren), dat ik me wel eens afvraag was die toevoegen aan de taak van een publieke omroep.

    En dat terwijl alle journalisten voor alle media werken. Daardoor kom je soms in een vreemde spagaat. Alleen al om die reden vind ik dat je heel goed moet nadenken als je al die media aan elkaar wil vastknopen..

  10. Jody schreef op 24 mei 2012 om 11:24

    Aardige en herkenbare opmerkingen, maar mijn bullshit detector gaat bij het lezen behoorlijk af.

    De steekproef van 1-opmerking van Paul zegt het al. Bij Wegener had je soms vervelende collega’s die zich op hun leeftijd beroepen, bij Nu niet, dus is internet only beter dan de internetredactie van de krant. Dan kun je wel gaan zeggen dat je zeker niet wil zeggen dat het representatief is, maar dan had je er ook voor kunnen kiezen om dat onzinnige voorbeeld niet te noemen toch? Want het slaat namelijk helemaal nergens op. Dient geen belang.

    En dat voorbehoud kun je eigenlijk wel op al je argumenten maken (denk je nu echt dat het iets te maken heeft met internet-only dat je afdeling techniek aan de andere kant van de vloer zit? Of zou het iets met de grootte van het bedrijf te maken hebben? Bij mijn wegener-krant hoefde ik destijds maar hard te roepen…) Er blijft eigenlijk niks van je verhaal over, behalve dat ik altijd graag anekdotes lees.

    [relnichtmodus]
    Misschien dat een collega met een jaartje of dertig ervaring je stuk eens had kunnen lezen en je hiervoor had kunnen behoeden
    [/relnichtmodus]

    Het zijn leuke opmerkingen en aardige sfeerbeelden, maar wel nogal losse flodders. Echt niet meer dan dat. Ze leiden dan ook zeker niet tot een conclusie.

    Al onderschrijf ik je conclusie dan weer wel…. :-)
    Ik heb er alleen nog geen argumenten voor. Ik kom niet verder dan dat ik zelf vermoed dat het zo is.

  11. Erna Lammers schreef op 24 mei 2012 om 20:05

    Hallo Jerry,
    Graag breng ik, als ex-collega van de Stentor en internetredacteur van het eerste uur wat nuances aan in je bijdrage hier op de Nieuwe Reporter. Om te beginnen je vergelijking tussen anderhalf jaar op de Internetredactie van de Stentor en de paar maanden dat je nu bij Nu.nl werkt.

    Toen jij bij ons de Internetredactie kwam versterken stroomde je in op een redactie die al in zijn ontmantelingsfase zat. Daaraan voorafgaand zat een lange periode van verschuivende verantwoordelijkheden en taken van een min of meer solitair functionerende en opererende internetredactie naar de regionale redacties die ook verantwoordelijk zijn voor de inhoud van de krant/editie.
    Dit proces mondde een jaar geleden uit in het opheffen van een aparte internetredactie als zodanig en het verdelen van de internetredacteuren over de bureauredacties.

    Kortom, je hebt het laatste half jaar van een internetredactie meegemaakt die al vanaf 1995 bestond en waarvoor ondergetekende even lang werkte.
    Een continu proces van aanpassingen, veranderende inzichten, werkwijzen, samenwerking, systemen, technologische aanpassingen/haperingen en accenten in het nieuws vormde de constante in al die jaren, evenals groei in omvang, bereik en technische mogelijkheden.
    Na de opheffing van onze internetredactie werden we bureauredacteuren met een voortrekkersrol op internetgebied, maar niet veel meer dan dat.
    Wat je nu bij Nu.nl kunt doen is je weer richten op het Nieuws in plaats van op de Krant, dus ja de overstap kan niet anders dan aangenaam groot zijn.
    Maar je beeld van de internetredactie van de Stentor is allerminst compleet en je vergelijking gaat daardoor mank.

    Leeftijd en Hiërarchie
    Tegen het licht van bovenstaande mis je inderdaad heel veel ervaring en dat vind ik jammer voor je, want je mist het samenwerken met een aantal enthousiaste internetredactie -Stentor collega’s die allemaal hun eigen inbreng en bijdrage leverden en waarin nieuwe ideeën getoetst en uitgevoerd konden worden. Innovatief vermogen hangt niet met leeftijd samen, wel met karakter, instelling en vernieuwend willen/kunnen werken. Net zo goed als er ouderen zijn die hier moeite mee hebben, zijn er ook jongeren genoeg die hier geen kans toe zien, digital native of niet.
    Er is echter ook sprake van een remmende voorsprong van de ervaring. Het jarenlang omgaan met veranderingen brengt ook een houding met zich mee van vermoeidheid, matheid, het zich iedere keer weer moeten richten op weer wat anders, terwijl de kern: de intrinsieke waarde, voldoening en persoonlijke drijfveer hetzelfde blijft. Aan dat laatste houdt iedereen zich vast, want anders kan hij noch zij functioneren.
    Voor de jonge instromer is dit een lastige omgeving om vol enthousiasme aan de gang te gaan, dat is absoluut waar. Dat er communicatief dingen fout gegaan zijn is helaas ook zeker waar en.. meer waar dan dat er sprake was of is van hiërarchie.
    Maar leeftijd an sich? Nee, dat is geen grond. Hiërarchie? Herken ik evenmin.

    Tempo en focus en mentaliteit
    Dit kan ik in grote lijnen onderschrijven. Hoe meer iemand ‘internet’ ten koste vindt gaan van de papieren krant, hoe harder de stem, hoe groter het verzet. De afweging nu, hoeveel, de balans, het ‘weggeven’ of eerste zijn is en blijft een hele lastige, iedere keer weer. En die manco’s zijn er niet bij sites als Nu.nl. Moet fijn zijn om zo te kunnen werken, maar de realiteit bij de meeste kranten-internetredacties is (nog) anders. Daar staat tegenover dat de regionale inbedding van site en krant het werk -voor mij althans- een meerwaarde geven.

    Maar: in je slotconclusie heb je grotendeels gelijk.
    Ooit maakte – jarenlang – een zeer goede webmaster deel uit van onze internetredactie en waren de communicatielijnen kort en simpel, de weg tussen idee en uitvoering idem dito. Tot een van de reorganisaties daar een einde aan maakte.
    Zodra er een evenwichtige duidelijke afbakening gevonden kan worden tussen inhoud en snelheid van het nieuws enerzijds en de formele inbedding, verantwoordelijkheidsstructuur en personele bezetting anderzijds ben ik zelf ook een groot voorstander van een scheiding tussen internet en dagkrant.
    De enige basis waarop iemand al dan niet deel uitmaakt van een internet-only redactie heeft te maken met de persoonlijke inzet, betrokkenheid, kennis, ervaring en kwaliteiten. Een team met zulke enthousiaste collega’s wens ik iedereen toe.

    Heb het goed,
    Erna

  12. Beste Jerry,
    Boeiend verslag. Er bleef wel een vraag bij mij hangen. Zijn er behalve verschillen in sfeer en tempo, ook nog andere – meer inhoudelijk – contrasten tussen het werken in een redactie die aan een krant verbonden is en een club die zelfstandig winst moet zien te behalen? De eerste hoofdredacteur van Nu.nl maakte niet zo lang geleden de overstap naar webredactie van de Persgroep. Zijn vertrek bij Nu.nl had volgens mij iets met redactionele koers en onafhankelijkheid te maken. Kun je je daar iets bij voorstellen, nu je er een tijdje werkt?

  13. @Erna Dat is ook inderdaad het manco van de combinatie internet en regionale krant. Je kunt op internet het beste werken als je niet de ‘last’ (tempo, focus en ja, toch echt wel de hiërarchie van de papieren redactie) van de krant hebt. Maar aan de andere kant, dat is wel waar voor de internetredactie alle nieuwsvoorziening vandaan komt. De Stentor leunt niet op het ANP, maar graaft elke dag zelf nieuws op.

    (Daarom heb ik ook een enorm toffe tijd bij de Stentor gehad, ook al kom ik hierboven misschien onnodig veel klagend over.)

    Maar ondertussen zie je gelukkig wel dat de iPad-redactie unieke verhalen gaat maken. Geweldige ontwikkeling om digitale lezers nieuws op maat te geven. Bij TMG zie je Dichtbij, dat deels aggregeert, maar ook in hogere mate zelf nieuws produceert. De ontwikkeling om een internetredactie los van het papier te krijgen, is bij een aantal organisaties al doorgedrongen. En met succes.

    En ja, dit is mijn persoonlijke ervaring. Je kunt enorm veel nuances bij mijn verhaal plaatsen: ik daag graag een klein beetje uit, omdat de discussie die daaruit volgt vaak interessanter is dan de mening van één enkel persoon. Schuldig! :)

    @Hans Wat ik elke ochtend merk zodra ik op de redactie kom, is dat collega’s met het nieuws van nu bezig zijn en eigen nieuwsverhalen voor op de langere termijn plannen. Er gebeurt iets in Rotterdam, dus we bellen er direct achteraan om zo snel mogelijk internet aan te vullen. Dat kan ook, omdat je niet wordt vertraagd door een discussie over ‘bewaren voor papier’ of ‘nu op internet’. Een luxepositie.

    Volgens mij zie je dat de inhoud door alle bovenstaande punten wordt gevormd. Het nieuws wordt sneller gebracht en wordt sneller aangevuld (ANP, eigen toevoeging, infographics, foto’s, etc.). En met eigen primeurs (zie onze politiek verslaggevers Lise Witteman en Lucas Benschop) willen we ook altijd als eerste zijn. Het nieuws is voor internet geschreven (nieuws, to-the-point, later aanvullen met meer achtergrond) en ook daar willen we als eerste mee zijn.

    Alle rumoer van het vertrek van Laurens was voor mijn tijd, dus ik kan daar niets zinnigs over zeggen. Ik kom elke ochtend binnen op een geweldig scherpe nieuwsredactie, dus volgens mij zit dat wel goed.

  14. Interessante bijdrage en dito reacties onder dit artikel.

    De leeftijd van een internetredacteur is niet van belang, maar de mentaliteit wel. Ben zelf 40 plus en voel me als een digitale vis in het water als het gaat om online journalistiek.

    Waar traditionele krantenuitgevers moeite mee hebben is de cultuuromslag die broodnodig is. ‘Wij werken voor de krant’, zou moeten luiden ‘Wij brengen regionale journalistiek en het kanaal is niet van belang’. Daar waar onze lezers zijn/zitten moeten wij het nieuws aan willen bieden.

    Binnen een uitgeverij anno 2012 heb je producenten ( zijnde de journalisten) en slimme verspreiders nodig die weten hoe online journalistiek werkt en wat de markt vraagt.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>