Blendle gaat live op kosten freelancers – Trouw juicht dat toe

Vandaag gaat Blendle echt van start. Iedereen kan losse artikelen uit kranten en tijdschriften gaan kopen. Blendle blij. Kranten blij. Maar freelancers niet blij. Die zijn het kind van de rekening, meent Wijbrand Schaap, voorzitter van de Freelancers Associatie.

Het is opnieuw een juweeltje. De ‘beste freelancer’-mail van de hoofdredacteur van Trouw. Hij is zooo blij dat Trouw eindelijk geld gaat verdienen online, dat hij dat geld van pure blijdschap niet meer uit wil geven. Of de freelance journalist dus maar wil afzien van aanspraken op zijn of haar rechten. De rest van de vakbondsleden in loondienst bij de krant kan dan gewoon de jaarlijkse loonsverhoging, het vakantiegeld en de kerstgratificatie krijgen. We zijn tenslotte een christelijke krant, en we houden de NVJ keurig op de hoogte. Logisch. De CAO zit dichtgetimmerd. Maar niet voor de freelancers, de grote meerderheid van de auteurs in de krant. Zegt de hoofdredacteur.

Fouten

Er staan een paar fouten in de mail, die we graag even uitleggen aan meneer Cees van der Laan. De belangrijkste fout is, dat hij Blendle, want daar hebben we het over, ziet als de zoveelste ‘kiosk’ waarin Trouw te koop is. Dat denkt Blendle ook, maar daar denkt de wetgever weer heel anders over. Blendle is een nieuw platform, een nieuwe openbaarmaking en een nieuwe uitgave. Trouw verkoopt de stukken aan Blendle, en Blendle betaalt daarvoor. Inkomsten haalt Blendle uit de verkoop aan de lezers. Een van de uitgevers, de belangrijkste, betaalt Blendle niet: de freelance journalist die van haar werk moet leven.

Ofwel: Blendle is geen kiosk, maar een medium. En een medium is een uitgave, en uitgevers moeten met hun auteurs afspraken maken een vergoeding voor het gepubliceerde werk. Dat doen Blendle en Trouw ook, maar ze vergeten allemaal die freelance journalist, die dus inmiddels meer dan zeventig procent van de inhoud van de krant vol schrijft.

“Bakker, doet u mij vandaag behalve een heel bruin ook 20 krentenbollen. Maar die bollen dus gratis, en ik ga ze hiernaast doorverkopen voor een paar euro per stuk.”

En als de bakker vraagt waarom, zegt de klant:

“Door u niet, of minder te betalen blijft mijn inkomen op peil, en kan ik brood bij u blijven kopen. Mits u natuurlijk in de toekomst bereid blijft akkoord te gaan met de lagere prijzen die ik u steeds opnieuw opleg.”

Buit verdelen

De hoofdredacteur van De Verdieping zegt het letterlijk:

“Blendle kan een van de mogelijkheden worden om in de toekomst de stagnerende tot dalende omzet in print te compenseren, zodat we blijven bestaan ondanks de moeilijke krantenmarkt.”

Even later:

“De inkomsten via Blendle zullen we goed in de gaten houden. Als die gunstig zijn en de omzet van Trouw hierdoor stijgt, zullen we kijken hoe jij als freelancer hiervan kan profiteren.”

Nee dus, meneer Van der Laan. U verkoopt ons werk door, zónder de opbrengst te delen. Blendle krijgt onze stukjes gratis en verkoopt die zelf weer door. Samen vedelen jullie de buit. Dat heeft niets met Robin Hood te maken.

Nogmaals: wij vinden Blendle een prachtig initiatief. We vinden Alexander Klöpping en Marten Blankesteijn hartstikke toffe gasten. En we willen ook best een keer een biertje doen met Cees van der Laan. Maar ga dan niet de blits maken op onze kosten.

Ga praten met Lira. Wij hebben daar recht op.

De mail in zijn geheel:

Beste freelance medewerker,
Maandag gaat Blendle de lucht in, een veelbelovend experiment om een nieuwe generatie Nederlanders langs digitale weg met de bestaande media in aanraking te brengen. Wij zijn erg enthousiast over dit initiatief, omdat het eindelijk mogelijk wordt artikelen per stuk te kopen en, belangrijker nog, te delen via sociale media, waardoor anderen eveneens tegen betaling er kennis van kunnen nemen. Ook wij journalisten kunnen nu mensen op onze artikelen wijzen.
Blendle verbindt nieuwe media met betaalde journalistiek.
Voor Trouw is dit een nieuwe kiosk, online ditmaal, waar onze artikelen te koop zijn. Aan de zakelijke relatie die wij hebben, verandert de komst van Blendle niets, dit is verkoop onder de noemer van Trouw. Blendle kan een van de mogelijkheden worden om in de toekomst de stagnerende tot dalende omzet in print te compenseren, zodat we blijven bestaan ondanks de moeilijke krantenmarkt.
Het is een experiment voor een jaar, waarvan ook de NVJ op de hoogte wordt gehouden. De inkomsten via Blendle zullen we goed in de gaten houden. Als die gunstig zijn en de omzet van Trouw hierdoor stijgt, zullen we kijken hoe jij als freelancer hiervan kan profiteren.
Blendle biedt jou als journalist een eigen inlog aan; mocht er nog steeds een wachtlijst zijn, dan ga jij voor. Stuur dan s.v.p. een mail aan Blendle-oprichter Marten Blankesteijn, m.blankesteijn@gmail.com en vermeld erbij dat je als freelancer opdrachten verricht voor onder andere Trouw.
Mocht je nog vragen hebben, mail dan s.v.p. naar hoofdredactie@trouw.nl.
Vriendelijke groet,
Cees van der Laan
Hoofdredacteur Trouw

Wijbrand Schaap –

Wijbrand Schaap is bedenker en oprichter van het Cultureel Persbureau. Daarnaast is hij voorzitter van de Freelancers Associatie.

Alle artikelen van Wijbrand Schaap op De Nieuwe Reporter.

  • Jan-Jaap Heij

    Mij lijkt het, als puntje bij paaltje komt, hoogst twijfelachtig dat een rechter gaat oordelen dat Blendle (of eLinea, of Myjour) een nieuwe vorm van openbaarmaking is. Lexisnexis is een nieuwe vorm van openbaarmaking, maar – ik noem maar een zijstraat – Amazon is een winkel, geen boekenuitgever.

    De tijd gaat het ongetwijfeld leren.

    Laat onverlet dat de uitgever (die dus, niet de winkel waar die zijn artikelen verkoopt) freelancers een nette vergoeding zou moeten betalen ipv de belofte: als we er een keer wat aan overhouden krijg jij misschien ook wel wat..

    En je kunt dus ook als freelancer zelf je stukken in Blendle publiceren straks, als je de auteursrechten hebt, maar ik heb ff genoeg WC Eend gedaan vandaag al.

  • Piet Krijkes

    Het is nog erger: zoals het nu is uitgevoerd kun je het hele originele artikel eenvoudig binnen 15 seconden middels screenshots eenvoudig kopieren om daarna op je gemak (GRATIS!) te gaan lezen. Blendle is dus binnen no-time failliet wat dan wel weer goed nieuws is voor ons freelancers

  • Jan-Jaap Heij

    Natuurlijk niet. Geen hond doet voor 15 cent de moeite om een stel screenshots te gaan maken.

  • Peter Blok

    Ik denk dat we in een overgangsfase zitten van de journalist als werknemer (en een werkgever die de eigenaar is van zijn producten) naar een journalist als eigenaar van zijn artikelen. We hebben alleen nog geen (arbeids-)model gevonden dat hier goed op aansluit. Dit vraagt om creatieve ideeën buiten de geijkte paden zoals CAO’s, vakbonden. Een ware uitdaging voor de journalistiek!

  • De vgl tussen krantenartikelen en brood is wel heel ongelukkig.
    “Bakker, doet u mij behalve een heel bruin ook 20 krentenbollen. Maar die bollen dus gratis, en ik ga ze hiernaast doorverkopen.”
    1. Bij een brood verkoop je, anders dan bij krantenartikel, een fysiek exemplaar, dat maar 1x kan worden gebruikt.
    2. Er worden nu juist niet 20 krentenbollen gratis bijgemaakt. Dezelfde content wordt alleen via nieuw platform verspreid.

  • Boris

    Ik geef Wijbrand gelijk, het is een doorzichtige poging van kranten om de freelancer bruusk te passeren en te kijken of ze ermee weg komen.

    Toch zie ik hoop voor de freelancers. Als Blendle namelijk echt groot wordt, zal de krant als baken van kwaliteit steeds verder op de achtergrond raken. Ik koop straks geen stukken meer omdat ze van NRC zijn, maar omdat Bas Heijne ze schrijft. Of omdat ze over onderwijs gaan. Weg NRC. O en dan koop ik ook nog wat Grunbergjes. Weg Volkskrant.

    Terwijl ik in mijn koopgedrag steeds polykrantiger word, wordt de krant als uitgever steeds minder relevant. Toonaangevende journo’s zullen ophouden hun stukken via de krant te spelen, ze verkopen ze rechtstreeks aan Blendle.

    Op dat moment krijgt de freelancer de overhand. Heel erg zelfs. Letterlijk een iTunes voor de journalistiek.

  • Wat Jens van den Brink zegt.

    Heel begrijpelijk dat Wijbrand opkomt voor de freelancers, maar zijn argumenten zijn niet sterk en zijn vergelijking is misplaatst.

    Blendle, eLinea en MyJour zijn kiosken (verkooppunten) waaraan de uitgevers het recht gegeven hebben om hun producten verder te verspreiden. Net zoals bij de AKO krijgt de reseller daarvoor een deel van de verkoopwaarde. Een logische deal.

    Ondertussen hebben de uitgevers hetzelfde belang als de freelancers: uitbreiding van de verdienmogelijkheden. Ze moeten daarvoor alles proberen dat binnen hun mogelijkheden ligt, samen én ieder voor zich. Maar voordat die verdienmodellen iets kunnen gaan opleveren, hebben ze vooral hetzelfde probleem: de kosten gaan voor de baat uit en het staat nog allerminst vast dat het Blendle-model een oplossing biedt voor hun huidige situatie .

    Wie doet alsof de uitgevers over de ruggen van de freelancers hun zakken vullen, werkt niet aan een oplossing, maar veroorzaakt slechts een nieuw probleem.

  • Jan Jaap Wortelboer

    Ach die arme freelancers en maar klagen. Als je het niet eens bent met het beleid van de krant, dan ga je toch fijn iets anders doen. Niemand verplicht je om stukken te leveren aan Trouw of wie dan ook #vrijekeuze. Begin een nieuw collectief van freelancers die samen geweldige artikelen schrijven. Doen! En regel dan meteen samen het platform, de publicaties, de advertenties, de administratie, het vakantiegeld, de pensioenregeling, de fiets van de zaak, de secretaresse die altijd achter je broek aan zit als je weer te laat bent met inleveren, de hoofdredacteur die je feedback geeft als je stukje iets te lichtvoetig was.

  • Willem Franck

    Lijkt me niet zo heel moeilijk toch. Freelance Associatie verzamel een paar echte nerds (niet van die zelfverklaarde zoals Klöpping met alleen maar eurotekens in z’n ogen) en je hebt zo’n model als Blendle in no time staan. Alle freelancers produceren vervolgens alleen nog maar artikelen voor dit nieuwe platform. Wedden dat die 30 kranten met in hun vaarwater Klöpping & Co in no time op hun knieën komen smeken om weer artikelen te mogen ontvangen. Want het echte niveau van al die kranten wordt hoofdzakelijk gemaakt door freelance journalisten. Hoezo onderhandelingspositie!

  • Mirjam de Graaf

    Knutselen hoeft niet eens Willem. Bij MyJour kun je als freelancer nu al een eigen kanaal aanmaken. En zelf verdienen aan je artikelen. (Even los van dat samen op zoek naar oplossingen ipv ‘wij freelancers’ en ‘zij uitgevers’ ook best een fijne insteek zou zijn.)

  • Jan-Jaap Heij

    WC-Eend momentje hoor: of sluit je aan bij het al reeds een dik jaar bestaande freelancerscollectief dat stukken doorplaatst bij Myjour en eLinea en vanaf een dezer dagen ook in Blendle: voorheen De Nieuwe Pers, tegenwoordig TPO Magazine..

  • Bas de Vries

    Helemaal met Bart Brouwers eens: apart hoe iedereen hier al een pot geld aan het verdelen is die alleen nog bestaat in onze dromen. Zo lees ik ook de mail van Van der Laan: laten we eerst eens kijken of dit iets op gaat leveren. Zo ja, dan moeten freelancers uiteraard het deel krijgen waar ze recht op hebben.

  • Blendle noemt zichzelf uitgever, Bart. Een kiosk is een verkooppunt voor het product dat de krant maakt: papier, inkt, inhoud. Blendle (en Myjour en Elinea) zijn zelfstandige bedrijven die bestaande content herpubliceren. En daar is op zijn minst afzondelijke toestemming voor nodig van de auteur.

  • @ bas de vries: het gaat niet eens zozeer om geld. Het gaat om het principe. Uitgever verkoopt iets aan een derde (de zelfstandig gevestigde, als “Uitgever van kranten” in het handelsregister ingeschreven uitgeverij Blendle. Uitgever heeft dat recht niet. Blendle is onder de nederlandse wet verplicht te controleren of de geplaatste inhoud toestemming heeft van de auteur. Als we dat principe verlaten om de mecoms en Egerias van deze wereld minder risico te laten lopen, zijn we wel heel erg ver van het padje.

  • Het zal een proces worden van jaren. En dat kranten doodleuk stukken van freelancers op internet zetten is nu al ook al jaren aan de gang. Op dit moment voert LIRA een proces tegen het Leids Dagblad. Ik word daarover zo nu en dan op de hoogte gehouden omdat enige tientallen stukken van mij op de website van deze krant staan (ik heb een jaar of tien als freelancer gewerkt voor de GPD-bladen, vandaar). Geen idee hoe het op dit moment met dat proces staat.
    Blendle is het zoveelste bewijs dat de krantenwereld geen boodschap heeft aan de wereld van de freelancers. Ook de jongens van Blendle hebben daar geen boodschap aan. Zolang zij hun eigen zakjes maar kunnen vullen. Het gaat niet meer om principes of journalistieke ethiek, maar puur om geld. In dat opzicht past Blendle perfect binnen de denk- en leefwereld van de hedendaagse dagbladjournalistiek.

  • Tja, de vraag is ook of uitgevers wel zo gemakkelijk met partijen als Blendle moeten meegaan. Koos Hussem van X-CAGO zegt hierover: “We zien dat veel uitgevers samenwerken met Blendle en Myjour. Uit mijn gesprekken met uitgevers blijkt dat er naar mijn mening te weinig over de strategie wordt nagedacht vanuit een merkgedachte. Veel verder dan ‘We willen eens kijken hoe het loopt’ reiken de antwoorden niet. Maar wat betekent het wanneer Blendle een groot succes zou worden? Dat je lezers naar Blendle gaan, en niet meer naar jou.” Zie dit artikel.
    Lijkt me toch ook iets om over na te denken…

  • Anne Otto

    @Willem Franck: zit Blendle de kranten in het vaarwater? Die zeggen zelf toch juist dat ze er blij mee zijn.
    Of bedoel je kielzog?

  • Pingback: Waarom Blendle juist heel belangrijk voor freelancers kan worden()

  • Pingback: Kritische Massa aflevering 2: Alexander Klöpping (Blendle)()