WEBLOG: transparantie

Kritiek op Wikileaks is hypocriet

wikileaksKlokkenluiderswebsite Wikileaks heeft bloed aan zijn handen. Aan de handen van oprichter en voorman Julian Assange kleeft nog wel het meest. Dat vindt Admiraal Mike Mullen, voorzitter van de ‘Joint Chiefs of Staff’ van president Obama. Door het plaatsen van de 92.201 uitgelekte documenten over de oorlog in Afghanistan heeft Wikileaks soldaten en de families van Afghaanse informanten in gevaar gebracht.

Maar kleeft het meeste bloed niet aan de handen van de Amerikanen? Het leger dat honderden burgerslachtoffers heeft gemaakt én verzwegen. Is het niet hypocriet om in de richting van Wikileaks te wijzen?

Deze transparantie en onthullingen – verzwegen moorden, de Pakistaanse veiligheidsdienst die de Taliban steunt – beschadigt hier onnodig de ‘war on terror’ in Afghanistan, vinden critici. Maar uiteindelijk zijn ze het bangst voor het hele idee van transparantie.
Lees verder.

Transparantie bij online kranten niet de norm

glazenwasserHet idee dat journalisten transparant moeten zijn over hun werkwijzen wint aan populariteit, zowel onder sociale wetenschappers als vakdeskundigen. Michael Karlsson, professor aan de Karlstad University, is de eerste die onderzocht of de online versies van drie normzettende kranten inderdaad transparant zijn. Hij concludeert dat er wel wat elementen zijn die verwijzen naar een transparant journalistiek proces, maar dat kranten de norm nog niet hebben omarmd. De New York Times loopt volgens Karlsson voorop.
Lees verder.

Je kunt nooit transparant genoeg zijn

bavariababesVandaar dat Jan-Jaap Heij, hoofdredacteur van dagblad De Pers, graag uitlegt waarom er niks mis is met een subsidie voor een bijlage over Zuid-Afrika.

Er zijn kranten die uit principe nooit één cent subsidie van wie dan ook aannemen. Er zijn kranten die dat soms wel doen, maar het niet aan hun lezers (en doorgaans ook niet aan de meeste van hun redacteuren) vertellen, uit angst voor negatieve reacties. Er zijn kranten die het niets kan schelen wie er meebetaalt aan hun redactiebudget, zolang de lezer het maar weet en de inhoudelijke bemoeienis van subsidieverstrekkers zich beperkt tot de onderwerpen waarover geschreven wordt. En niet zo ver gaat dat ze dicteren wát er over die onderwerpen geschreven wordt, en hoe. Tot slot heb je kranten bij wie die drie opvattingen door elkaar lopen naar gelang het uitkomt.
Lees verder.

Ik wil niks missen (Journalistiek & vertrouwen IV)

f5-buttonAls argwaan de culturele norm is, hoe gaat vertrouwen in de pers dan nog een rol spelen? Ik geloof dat mediaconsumenten op enig moment weer keuzes zullen gaan maken die ten dele gebaseerd zijn op de zekerheid – meer dan de sceptische aanname – dat informatie klopt en opinies gezag hebben. Maar bovenal denk ik dat eerst nog een andere behoefte zal ontstaan: niets willen missen.

Onmogelijk kunnen we al het nieuws volgen. De Google-generatie vertrouwt er niet op dat de klassieke journalistiek de juiste selectie maakt – ze hebben er althans geen geld voor over. Jongeren vertrouwen op hun netwerk, waarop ze vrijwel doorlopend mobiel zijn aangesloten. En ze weten dat “breaking news” door oude en nieuwe media zo massaal wordt opgepikt dat ze het hoe dan ook meekrijgen (“Als het belangrijk genoeg is, vindt het mij wel”).
Lees verder.

Joris Luyendijk ziet toekomst in wolken

wolkNu de journalistiek in zwaar weer verkeert, lijkt het niet de meest gunstige tijd om als nieuwsgaarder aan de slag te gaan. De werkdruk ligt hoog, vacante posities zijn schaars en zekerheid over een langdurige aanstelling is een utopie. Volgens NRC-correspondent Joris Luyendijk is er echter geen mooiere tijd om als journalist aan de slag te gaan dan het heden: “Er gaat heel veel veranderen de komende jaren. En jonge journalisten zitten daar midden in.”

Tijdens een masterclass op de VU zet de voormalig Midden-Oosten-correspondent zijn visie over de toekomst van het journalistieke ambt uiteen. Luyendijk ziet daarin een scenario waarbij een journalist niet langer is gebonden aan een specifiek medium, maar een autonoom eilandje in het complete media-aanbod vormt. Hij omschrijft dit als een journalistieke wolk. “Ik weet niet of dat er nu helemaal de juiste naam voor is. Je zou het ook kunnen omschrijven als een plein. Het gaat er om dat journalisten in eigen beheer een specifieke specialiteit ontwikkelen, een gebied waarop zij expert zijn.”
Lees verder.

Stel de gebruiker centraal en kom uit de ivoren toren

agendaDit artikel is een reactie op ‘Nationale agenda media-innovatie richtsnoer vernieuwing‘.

De NOS heeft de afgelopen jaren een enorme transformatie ondergaan, van een wat stoffige staatsomroep naar een vooruitstrevend en innovatief mediabedrijf. Inmiddels is NOS.nl de derde nieuwssite van Nederland (na NU.nl en Telegraaf.nl) en distribueren we onze publieke crossmediale content buitengewoon succesvol via tv, radio, internet, mobiel en talloze applicaties, widgets en andere netwerken.
Lees verder.

Een netwerk van waarheden

VJmovement“Er is een gebrek aan goede buitenlandberichtgeving. Vanwege bezuinigingen vertrouwen media op Reuters en Associated Press, die iedere dag wel beelden met een verhaal sturen dat zo in het journaal of een ander nieuwsprogramma kan. Maar ‘voeten’ op de grond die werkelijk het inzicht geven in hoe een situatie ergens is, mis je. Terwijl dat zo ontzettend relevant is. Dat is waarin wij ons specialiseren.”

Voormalig NOS-correspondent Thomas Loudon heeft het over VJmovement.com, een internationaal internetplatform voor videojournalistiek, dat hij deze week samen met Arend van den Beld lanceerde. Een ambitieus project waarbij een wereldwijd netwerk van 150 videojournalisten en cartoonisten verhalen maakt die de nieuwsbulletins normaal gesproken niet halen. (zie video 1) Lees verder.

Hoe transparant moet een journalist zijn?

jeffjarvisDat journalisten transparant moeten zijn, is voor Jeff Jarvis niet iets om alleen met de mond te belijden. Toen hij hoorde dat hij prostaatkanker had, zette Jarvis dit nieuws meteen op zijn weblog. “Ik weet dat ik mijn privacy hiermee extreem heb geschaad”, schrijft hij in een column in The Guardian. Maar volgens Jarvis zijn er ook voordelen aan deze openheid. Hij ontving grote hoeveelheden beterschapswensen en adviezen over chirurgische ingrepen. Bovendien spoort Jarvis mannen aan om de bloedtest te laten uitvoeren waardoor de doktoren in zijn geval de kanker op het spoor kwamen.

Waarom mag het publiek journalistenbelangen niet kennen?

“Niemand zegt te weten hoeveel de profs bijverdienen”, kopte Dagblad De Pers op de voorpagina van de editie van maandag 17 december. In het artikel wordt beschreven hoe Nederlandse hoogleraren nevenfuncties en bijverdiensten niet aan de openbaarheid hoeven prijs te geven. Er is alleen een plicht het bij ‘de baas’ te melden. Leuk wordt het als in het artikel de woorden ‘hoogleraar’ en ‘professor’ worden vervangen door de begrippen ‘journalist’ en ‘redacteur’. Want waarom zou de verontwaardiging over zoveel zwijgzaamheid over neveninkomsten, belangen in bedrijven of lidmaatschappen van organisaties zich alleen op anderen dan de journalist richten?
Lees verder.

Onafhankelijkheid

Vorige week ontstond commotie over het feit dat Vrij Nederland geen melding had gemaakt van subsidiëring van een special over de noodsituatie in Darfur. Hieronder het verweer van hoofdredacteur Emile Fallaux.

Vorige week stak VN de nek uit met zestig pagina’s over Darfur. Geen populaire kost, maar wel een dure productie. ‘Een item over Darfur scoort niet,’ constateerde NCRV-journalist Aart Zeeman daarin. Toch besloten wij fors uit te pakken om journalistieke context te geven aan de actie ‘Tot Zover Darfur’, waarvan Zeeman de mede-initiatiefnemer is. Financiële steun voor dit ambitieuze plan zochten we bij NCDO (Nationale Commissie voor internationale samenwerking en Duurzame Ontwikkeling), een onafhankelijke stichting Lees verder.


uitgelicht rss feed icon

De troonopvolgers van Kapuscinski

Tijdens mijn opleiding journalistiek heb ik vooral dit geleerd over taal: hoe minder, hoe beter. Weg met de opsmuk, kom tot de kern.  Alle dramatiek en poëzie waarmee ik vertrouwd was als jonge brievenschrijver, bleken niets waard te zijn in de journalistiek.  In dit vak laat je je niet meeslepen door de taal, maar domineer [...]

lees verder.

De E, de I en de U

De journalistieke spullenkraam raakt de laatste tijd aardig gevuld. Pers en omroep werden eerst verblijd met de komst van de e-types: e-papers, e-Readers, emails. Ruim voordat de juiste inzet daarvan kon worden doorgrond kwam de i in de maand: iPods, iLiads, iPhones en nu dan de tabletPC die onze kant op komt in de gedaante [...]

lees verder.

Lifestyle en de prijs van onafhankelijke informatie

Het is doorgaans niet de beste relatie, die tussen journalistiek en life style. Journalisten halen hun neus op voor wat zij zien als glossies zonder inhoud, die ook nog eens hun oor laten hangen naar adverteerders. Redacteuren bij life stylebladen worden op hun beurt moe van al dat dedain, doen steeds minder aan reflectie op [...]

lees verder.

Meer uitgelicht.