moneyHet mag duidelijk zijn: advertenties vormen de belangrijkste inkomstenbron voor de meeste online nieuwsmedia. Bovendien doet de implementatie van user generated content het aantal bezoekers en dus ook het aantal adverteerders stijgen. Alleen blijken professionele journalisten nog niet bereid hun status op te geven. Dit was de conclusie van de Fleet-conferentie op 31 januari in Brussel. Aan de hand van verschillende lezingen van academici en praktijkjournalisten werd de commerciële waarde van user generated content geschetst. Zonder concrete winstcijfers te vermelden, wisten de sprekers de aanwezigen te overtuigen van het feit dat UGC wel degelijk geld kan opbrengen.

Free for Fee
Jan Bierhoff (directeur European Centre for Digital Communication / Infonomics Institute) toonde aan dat winst maken via content geen vanzelfsprekendheid meer is in een mediawereld waar het publiek onvoorspelbaar is geworden en een vorm van mediadevaluatie is opgetreden. Nu de traditionele media geen nieuwsmonopolie meer hebben, kan men zich de vraag stellen of online media nog wel geld kunnen verdienen of tenminste kunnen overleven. Mediabedrijven kunnen geen grote bedragen meer vragen voor de berichten die elders gratis zijn. Het motto online is vandaag de dag dan ook ‘Free for Fee’, waarbij gratis toegang tot de sites vele bezoekers moet trekken waardoor andere inkomsten gegenereerd kunnen worden.

Dit Free for Fee-businessmodel werd door Olivier Braet in kaart gebracht. Het werd onmiddellijk duidelijk dat vooral reclame dé inkomstenbron is voor de gratis nieuwssites. Door de verschillende advertisement brokers zoals Google Adwords, Yahoo Publisher en Microsoft adCenter kunnen websites reclame-inkomsten genereren. De brokers treden op als bemiddelaar tussen adverteerder en website. Adverteerders zeggen op welke soort sites (bijvoorbeeld een nieuwssite of zoekmachine) ze willen adverteren en aan welke trefwoorden (voetbal, studeren) ze gelinkt willen worden. De websites van hun kant kunnen bepalen op welke pagina’s en op welke plaatsen binnen de pagina’s de advertenties mogen verschijnen. De brokers zorgen op basis van deze specificaties dat de advertenties op de websites automatisch gepubliceerd worden. Telkens wanneer een online bezoeker op een advertentie klikt, betaalt het bedrijf een bedrag aan de broker die een deel van het bedrag aan de eigenaar van de website uitbetaalt. Mediabedrijven maken gretig gebruik van deze reclamebemiddelaars aangezien ze op deze manier geen extra personeel meer hoeven te betalen om reclame te werven en samen met de brokers delen in de inkomsten van advertenties. Het is met andere woorden een win-win situatie voor brokers en online media.

Crossmedia-deals
Ook voor Skoeps.nl is reclame de belangrijkste inkomstenbron. Mede-oprichter Marcel Houtman verduidelijkte dat zonder reclame zijn website, die volledig bestaat uit ooggetuigenverslagen, niet zou kunnen overleven. Hij ziet verschillende mogelijkheden om via reclame geld te verdienen. Bij traditionele reclame gaat het vooral om de reclamebanners die op de site terug te vinden zijn of tijdens de eerste seconden van een filmpje vertoond worden. De crossmedia-deals zijn minstens even belangrijk voor Skoeps.nl, waar een gsm-fabrikant een gsm in bruikleen geeft aan actieve Skoepers of waar filmpjes gratis op andere nieuwssites zoals dag.nl worden uitgezonden op voorwaarde dat de reclame-inkomsten van die pagina gedeeld worden. Er zijn bovendien ook websites die de video- en opslagtechnologie van Skoeps gebruiken. Zo betaalt Endemol aan Skoeps een bedrag om de innovatieve technologie voor het platform ikoptv.nl te mogen gebruiken.

Zelf reclame maken doet Skoeps niet meer. De kwaliteit van de reportages is veel belangrijker dan de naambekendheid van de site en daarom hanteren ze het beloningssysteem voor goede filmpjes. Sinds kort wint de beste reportage van de dag 250 euro. Hierdoor hopen ze meer inhoudelijk sterke verhalen te kunnen publiceren. Ervaren Skoepers zien in deze nieuwe beloningsmaatregel echter een bezuinigingsmaatregel en vrezen dat het de inhoud niet ten goede zal komen. Waar vroeger bij doorverkoop van videofilmpjes aan andere media de skoeper de helft van de opbrengst kreeg, vervalt dit door het nieuwe systeem. Uploaders kunnen nu alleen nog geld verdienen door het beste filmpje van de dag te maken. Gevreesd wordt dat dit vooral ramptoeristen zal aantrekken die alleen op de geldprijs azen en minder inzitten met de journalistieke meerwaarde van de reportages.

Hyper-personal
Volgens Leonard Brody van NowPublic.com (volgens hem het grootste nieuwsnetwerk ter wereld dat gebruik maakt van burgerjournalistiek) is de financiële beloning echter niet de belangrijkste drijfveer voor burgers om mee het nieuws te maken en video’s door te sturen. Bij NowPublic zijn ze overtuigd dat vooral de redactionele zelfstandigheid en bijhorende status de gebruikers er toe aanzetten om veelal gratis mee te werken. Hij benadrukte bovendien dat nieuwssites niet zozeer ‘hyper-local’ moeten denken, maar wel ‘hyper-personal’. Gebruikers willen vooral teksten schrijven en videofilmpjes maken over hun vriendschappen en hobby’s. En vriendschappen en hobby’s kennen u eenmaal geen geografische grenzen. Ook de betekenis van breaking news is volgens Brody veranderd. Vandaag wordt breaking news immers bepaald door de vindbaarheid van het bericht en niet zozeer door het actuele karakter. “Het maakt eigenlijk niet uit van wanneer een verhaal dateert, het vinden ervan en de betekenis dat het bericht voor de vinder heeft, is belangrijker”, aldus de mede-oprichter van het netwerk van burgerjournalisten. “En dus heeft nieuws ook na enkele dagen of weken nog commerciële waarde, zolang het maar gezocht en gevonden wordt.”

Classifieds
Ook Dan Pacheco van The Bakersfield Californian toonde aan dat UGC een effect heeft op de klikcijfers en dus geld kan opbrengen. Sinds de online krant met UGC begonnen is, steeg het aantal bezoekers spectaculair. Verrassend, want Bakersfield is een landelijk stadje in de VS dat een zeer lage penetratiegraad van het internet kent. Volgens Pacheco het bewijs dat elke website kan profiteren van de invoering van UGC. “If Bakersfield can do it, everyone can”, aldus de productmanager van de site. En niet alleen de bezoekers, ook de reclame-inkomsten stijgen dag na dag. Bakersfield gebruikt hiervoor de classifieds, pagina’s waarop reclame, nieuwsberichten, blogteksten, reviews en forumberichten over hetzelfde onderwerp samengevoegd worden. Op deze manier wordt reclame gekaderd door burgerjournalistieke teksten en bereiken adverteerders rechtstreeks de juiste doelgroep. Pacheco gaf de raad mee om de eerste twee jaren geen inkomsten te verwachten. De website uitbouwen en de bezoekers vooral plezier laten hebben is de belangrijkste opdracht tijdens de opstart. Daarna kan je de reclame koppelen en geld verdienen. “Maar als maker moet je wel vanaf de eerste dag nadenken over eventuele reclame-inkomsten. Bij elke nieuwe tool of functie die je implementeert, moet je je afvragen of het een commerciële waarde heeft”, zo stelde hij.

Linden Dollars
Bij de oprichting van The Avastar (een digitale krant van de BILD-groep binnen en over Second Life) was het geenszins de bedoeling om winst te maken. Maar volgens hoofdredacteur Rowan Barnett zorgde het grote succes van de krant ervoor dat bedrijven massaal wilden adverteren. Naast de losse verkoop (ongeveer 50 eurocent per editie) komen er dus via advertenties allerlei inkomsten binnen. En hoewel The Avastar met enkele professionele journalisten werkt (eentje heeft zelfs tien jaar ervaring bij The Financial Times), wordt de helft van de verhalen aangeleverd door amateurs. Deze burgerjournalisten worden uitbetaald in Linden Dollars waarmee ze binnen Second Life virtuele spullen kunnen kopen. Voor elke foto die in The Avastar geplaatst wordt, krijgt de uploader 500 Linden Dollars (ongeveer 2 euro). Om kosten te besparen werd ervoor gekozen om een traditionele lay-out te gebruiken en de krant alleen in pdf aan te bieden. De krant is wel van plan om tijdens de volgende maanden enkele innovaties door te voeren. Van het idee om een gedrukte versie op de markt te brengen, is men voorlopig afgestapt wegens de verwachting dat het niet rendabel zal zijn.

Geen probleem met reclame
Martha Stone (World Association of Newspapers) bracht enkele voorbeelden aan van digitale kranten die met de hulp van UGC meer bezoekers en meer inkomsten genereerden. “Als digitale kranten willen groeien, dan moeten ze voordeel halen uit het feit dat ze via UGC niche-doelgroepen aantrekken. Dit argument kunnen en moeten de kranten gebruiken om op een ambitieuze manier reclame te werven”, aldus de keynote speaker van de conferentie. Ze stelde bovendien dat online gebruikers het niet eens erg vinden om tijdens het lezen van berichten of het uploaden van hun eigen filmpjes reclame tegen te komen. Deze verrassende stelling wordt gesteund door dit rapport dat uitwijst dat gebruikers door deze targetted ads zich zelfs beter geïnformeerd voelen en meer bewust aankopen doen.

Hindernissen
Steve Paulussen, onderzoeker binnen het FLEET-project, gaf tot slot een theoretisch overzicht van UGC en toonde op basis van enkele onderzoeken aan dat de introductie van UGC binnen de redacties ondanks de commerciële mogelijkheden niet altijd vlot verloopt. Hij concludeerde dat professionele journalisten de burgerjournalisten liever zien wegblijven op de redacties omdat ze bezorgd zijn over de kwaliteit van de aangeboden verhalen en er simpelweg voordeel bij hebben om hun routineuze werkritme niet te veranderen. “Journalisten willen vooral traditionele bronnen blijven raadplegen en hun rol als gatekeeper behouden in plaats van amateur-berichten te modereren. Ook eventuele opleidingen en beloningsystemen voor burgerjournalisten lijken momenteel hindernissen die de integratie van UGC binnen de redacties in de weg staan,” aldus Paulussen.

Nog geen reactie — begin de discussie!