Said Tahlil (foto: Garowe, bron: CPJ.org)“Ze denken een dode journalist in Somalië is weer een dode journalist in Somalië. Sinds 2007 zijn er elf vermoord.”

Cynisme beschermt ons tegen overgevoeligheid. Het zet een muur tussen onze wereld en die van anderen. Maar als de afgelopen jaren ons een ding heeft geleerd is het wel dat er in deze wereld geen muren meer zijn. Alleen als journalisten diep in hun hart durven te kijken en solidair blijven met elkaar in binnen- en buitenland, in de eerste, tweede en derde wereld heeft het vrije woord toekomst.

De Somalische journalist Saïd Tahlil van de onafhankelijke omroep HornAfrik werd op 3 februari vermoord. Hij had een vrouw en zeven kinderen.

“Said Tahlil was one of those rare breed of Somali journalist that I have come to know while I was working in Somalia as the Reuters correspondent. He will not be only missed by his family and friends but millions of voiceless Somalis that he gave a voice to. His legacy will be with us for quite a long time.”
(voormalig collega Sahal Abdulle over Saïd Tahlil)

Het geweten van de journalistiek
Waar het cynisme nog geen post heeft gevat is bij bevlogen organisaties als Reporters Sans Frontières (RSF, sinds 1985 gevestigd in Parijs) en Committee to Protect Journalists (CPJ, opgericht 1981 gevestigd in New York ). Deze organisaties vechten voor dezelfde doelen: het beschermen van journalisten en het behartigen van het recht op de vrijheid van meningsuiting.

Beide organisaties richten zich in eerste instant op het helpen van individuele journalisten die direct en onmiddellijk gevaar lopen. Mahoney (vice president CPJ): “We helpen de bedreigde journalisten te vluchten en bieden hen een huis aan waar zij kunnen onderduiken. Soms kunnen we een journalist, die in eigen land vervolgd wordt, een studiebeurs aanbieden aan een universiteit in een ander land, zodat de betreffende journalist tijdelijk onder de pannen is.”

Ook het bestrijden van censuur en het verbeteren van het lot van journalisten als collectief is voor beiden organisaties een belangrijk oogmerk. Mahoney: “Eind 2008 is het CPJ gelukt om de Koerdische regionale overheid van Noord-Irak van een aantal wetsbepalingen te weerhouden die in hoge boetes en gevangenisstraf voorzagen voor journalisten die onjuiste informatie naar buiten hebben gebracht.” RSF en CPJ veranderen mee met het dynamische journalistieke landschap. Mahoney: “Het zijn steeds meer freelancers en bloggers, zoals Shahnaz Gholami uit Iran, die we bijstaan.”

Pak je pen en blijf publiceren over je collega’s in nood
Vincent stelt dat het niet altijd lukt om de aandacht van de media te krijgen voor het zoveelste slachtoffer. “Het is toch van de gekke dat ik de pers moet overtuigen om iets te schrijven over Saïd Tahlil, de tweede journalist van HornAfrik TV and Radio die op 3 februari 2009 gedood is in Somalië. Er is nog geen Franse krant die hierover heeft geschreven. Ze denken: een dode journalist in Somalië is weer een dode journalist in Somalië. Sinds 2007 zijn er elf vermoord. Maar als er een journalist vermoord is, is dat niet hetzelfde als een burger. Natuurlijk, een journalist is ook een burger. Maar als er een journalist wordt vermoord, wordt het verhaal van een grote groep niet meer verteld, laat staan gehoord.”

Vincent: “Praat over de journalisten die vermoord of verdwenen zijn, die gevangen of onder druk worden gezet, geïntimideerd worden. Doe onderzoek. Doe je werk.” Vincent wijst erop dat je vanuit Nederland bijvoorbeeld mensen afkomstig uit zo’n probleemland kunt interviewen. Vincent: “Bovendien kunnen journalisten ons altijd bellen, we hebben voor ieder werelddeel een nieuwsbureau. Het RSF noemt zichzelf dan ook half non-gouvernementele organisatie half nieuwsagentuur. Voor Afrika, Noord- en Zuid-Amerika, Azië, Europa, het Midden-Oosten en het internet heeft de organisatie specialisten. Geen woord van Vincent over donaties, wat natuurlijk ook tot de mogelijkheden behoort.

Mahoney: “Publiciteit blijft een machtig middel tegen regimes die journalisten slecht behandelen.” Net als Vincent wijst ook Mahoney op de mogelijkheid voor Nederlandse journalisten om vanuit Nederland hierover artikelen te schrijven, met behulp van de feiten van non-gouvernementele organisaties.

Al 2 reacties — discussieer mee!