Onder het motto ‘elke dag een held’ vertellen sinds 1 januari 2011 journalisten op de website One11.nl over personen ‘die een verschil maken’. De initiatiefnemers willen met hun site een tegenwicht bieden tegen het cynisme in de wereld en vooral ook in de journalistiek. Niet alleen slecht nieuws brengen, niet alleen het leed en de problemen, maar ook de oplossingen. Meer dan 40 journalisten van diverse media werken mee. Een loffelijk streven, en reden om eens te kijken naar wat er uit wetenschappelijk onderzoek bekend is over goed en slecht nieuws.

De verhalen op One11 gaan niet over grote gebeurtenissen. Geen  hard nieuws, maar softere verhalen aan de hand van personen van over de hele wereld die op een bijzondere manier bijdragen aan een betere wereld.  Zoals de Chinees die elke dag bij een brug probeert mensen te weerhouden zelfmoord te plegen, of de moslima die via de muziek strijdt tegen de onderdrukking van vrouwen. “Een cadeau van de journalistiek om te laten zien dat journalistiek naast deprimerend ook inspirerend kan zijn”.

Zoals gezegd, de softere kant van de journalistiek. Vrouwelijk zou je zelfs kunnen zeggen, op het gevaar af voor MCP, male chauvinist pig, te worden uitgemaakt. Toch geeft onderzoek reden om een focus op positief en persoonlijk nieuws als feminien te kwalificeren. Zomaar wat resultaten.

Vrouwen op de nieuwsvloer

De onderzoekers Shelly Rodger en Esther Thorson (inderdaad vrouwen) vonden, net als Judy Zoch en Lynn VanSlyke Turk (idem) dat vrouwelijke journalisten niet alleen vaker dan hun mannelijke collega’s kiezen voor vrouwen als bronnen (en etnische minderheden: vrouwen gebruiken überhaupt een gevarieerder bronnenbestand), maar ook dat ze meer human interest verhalen en meer positief nieuws selecteren dan hun mannelijke collega’s. Omgekeerd kiezen mannelijke redacteuren vaker voor negatief nieuws dan hun vrouwelijke collega’s, volgens  Stephanie Craft en Wayne Wanta (1 vrouw, 1 man).

Die verschillen komen echter vooral tot uitdrukking op kleinere redacties, bijvoorbeeld bij regionale of lokale dagbladen. Op grotere redacties worden vrouwen sterker gesocialiseerd in de ‘mannelijke’ journalistieke normen, denkt men. Oftewel: grotere redacties zijn sterker geprofessionaliseerd, en bieden minder ruimte voor individuele afwijkingen. Inderdaad zijn mannen nog steeds getalsmatig de dominante sekse op de nieuwsvloer. Nieuws is daardoor vooral negatief. Overigens is er in diverse westerse landen de laatste decennia een toename te zien aan persoonlijk, emotioneel en soft nieuws, ruwweg samenvallend met de opkomst van vrouwen op de redactie. Maar of er een oorzakelijk verband is?

Machomasochisme

En worden we vrolijk van goed nieuws? Ook naar het effect van positief nieuws op de ontvanger is onderzoek gedaan. Er bestaat bijvoorbeeld een hele traditie op het gebied van stemmingsregulatie (mood management). Dat gaat over hoe we de media gebruiken om onze stemming te reguleren. Zo onderzochten Rahul Biswas en collega’s hoe je stemming  de keuze voor goed of slecht nieuws beïnvloedt . Ook  hierin verschillen de geslachten. Vrouwen die zich rot voelen kiezen voor goed nieuws, terwijl vrouwen in een goede bui dat niet doen. Vrouwen gebruiken nieuws dus om hun stemming positief te beïnvloeden. Mannen daarentegen kiezen so wie so voor slecht nieuws, ongeacht hun stemming. Nieuws dus dat hun stemming hoe dan ook verpest. Vooral vrouwen lijken dus gebaat bij de ’softe’ journalistieke aanpak van One11.

Woede opwekkend nieuws

John Newhagen laat zien dat slecht nieuws niet per se slecht hoeft te zijn. De onderzoeker liet de proefpersonen met een joystick van het TV-scherm afbewegen als ze weg wilden, of naar het scherm toe wanneer ze dichterbij wilden zijn.  Wat bleek:  als we negatief nieuws zien dat angst of walging oproept (zoals schietpartijen of lijken), dan wil het brein letterlijk weg van de situatie. Het trekt zich in een ‘vlucht’ terug van het gevaar of het weerzinwekkende en sluit zich ervoor af. Gevolg is dat angst- en walgingoproepend nieuws slecht onthouden wordt. Het tegendeel is echter waar voor nieuws waar we boos van worden. Woede wekt in ons brein geen vlucht-, maar een vechtreactie op. We willen naar de bron van het kwaad toe om er mee af  te rekenen. Ons brein wordt daardoor extra gefocust op die bron. Gevolg: we pikken meer informatie op uit woede-opwekkend nieuws, zelfs meer dan uit neutraal nieuws. Conclusie, leuk nieuws is leuk, , maar slecht nieuws is zo slecht nog niet.

Nog geen reactie — begin de discussie!