Hoeveel banen kunnen er nog verdwijnen bij regionale dagbladen zonder dat aan journalistieke kwaliteit wordt ingeboet? Nog wel een paar, denkt uitgeverij Wegener. Het is namelijk niet gezegd dat de onlangs aangekondigde bezuinigingen de laatste zullen zijn, zegt woordvoerder Han van den Berg. “We willen niet weer in zo’n grote ontslagronde terechtkomen, maar als blijkt dat de omzet verder daalt, zijn maatregelen nodig.”

De aandeelhouders van het Britse krantenconcern Mecom, eigenaar van Wegener, eisen een grotere winstmarge. Gevolg is de vijfde reorganisatie in tien jaar tijd. Werkten er in 2001 nog tweeduizend journalisten bij Wegener, nu zijn dat er duizend. Een daling dus van 50 procent. En daarvan zal nu nog eens 10 procent verdwijnen.

Zorgen over het niveau

Beroepsvereniging NVJ vindt dat de bodem is bereikt. Ook Piet Bakker, lector massamedia en digitalisering aan de Hogeschool Utrecht, maakt zich zorgen over het niveau van regionale journalistiek. En niet alleen bij de kranten van Wegener. Door dalende oplages en advertentie-inkomsten zijn redacties gekrompen, wordt steeds meer kopij gedeeld tussen verschillende kranten, hebben fusies plaatsgevonden en zijn in Zuid-Holland zelfs alle zelfstandige regionale dagbladen verdwenen.

Is dat erg? Ja, zeggen Bakker en NVJ-secretaris Thomas Bruning. Regionale pers controleert de lokale politiek en haalt misstanden bij bedrijven en instanties boven. “Die waakhondfunctie is van belang voor het functioneren van de democratie”, zegt Bruning.

Kaasschaaf

Ook de landelijke kranten moesten de afgelopen jaren bezuinigen, maar de situatie bij regionale dagbladen is zorgwekkender. Dat stellen de NVJ en Piet Bakker, en dat concludeerde ook de commissie Innovatie en Toekomst Pers die in 2009 werd aangesteld door toenmalig minister Plasterk.

Een van de conclusies luidde: “Door het herhaaldelijk hanteren van de kaasschaaf wordt de focus op de regio verzwakt in plaats van versterkt.” Niet dat er geen vraag meer is naar regionaal nieuws. Het is vooral lastig te verkopen. Lezers zijn gewend geraakt aan gratis nieuws en de afzetmarkt voor een regionale krant is nu eenmaal beperkt. Neemt het aantal lezers af, dan wordt een papieren krant al snel te duur om te maken, drukken en distribueren.

Online regionieuws

Digitaal wordt gezien als de toekomst. Maar in 2009 was de commissie er nog niet van overtuigd dat online regionieuws qua professionaliteit de rol van regionale dagbladen kan overnemen.

André Vis, hoofdredacteur van De Twentsche Courant Tubantia, heeft vertrouwen in de toekomst, maar hoopt dat eigenaar Wegener “met nuance bezuinigt”. “We willen een maatschappelijke rol blijven spelen in de regio.” Zijn redactie kromp in vijf jaar van 140 naar 114 arbeidsplaatsen en voor de nieuwspagina’s wordt gebruikgemaakt van standaardvormen.

Limburgse kranten

Bij Dagblad de Limburger en Limburgs Dagblad, dezelfde krant maar met een andere titel, zijn soortgelijke maatregelen getroffen. De kranten, die voor de fusie in 2003 samen 230 arbeidsplaatsen telden en nu nog 115, hebben geen binnen- en buitenlandredactie meer. Daarvoor werken de kranten samen met Wegener.

Adjunct-hoofdredacteur Han Brinkman staat achter de digitale ambities van Mecom, maar vraagt zich af of daarmee net zoveel verdiend wordt als met de papieren krant. “Als je ziet hoe hard het de afgelopen dertien jaar is gegaan, betwijfel ik of ik over dertien jaar mijn pensioen haal bij de regionale krant.”

Dit artikel is woensdag 28 februari 2012 verschenen in NRC Next.

“Nóg meer banen schrappen? Onmogelijk!”
‘Digital First’, de nieuwe koers van Wegener/MGL
Wie weet wordt Wegener wel een wc-papierfabriek
Is ‘digital first’ de redding? “We weten het niet”
Digitale strategieën van regionale kranten staan nog in de kinderschoenen
Kunnen regionale dagbladen geld vragen voor hun digitale content?

Al 2 reacties — discussieer mee!