Rechtbankverslaggever Rob Zijlstra zag de afgelopen jaren de nodige zaken bij het Dagblad van het Noorden veranderen. Nu verdwijnen weer een hele sloot banen bij zijn krant. Zou de redding kunnen komen van betaalde content? Zouden mensen bijvoorbeeld willen betalen voor zijn weblog met rechtbankverslagen?

Het bedrijf waarvoor ik werk, NDC Media, heeft 250 van de 750 collega’s moeten ontslaan. Ik behoor tot de groep gelukkigen die mag blijven. Reden om nu zonder zorgen achterover te leunen en gewoon door te gaan met wat ik altijd deed is dat allerminst. Onderling zeggen we dat het zwaar kloten is. En zo is het ook. Fte’s zijn mensen, collega’s – geen boventalligen.

Op de redactie van Dagblad van het Noorden, de krant waarvoor ik werk, zijn als onderdeel van NDC tientallen vaste mensen gesneuveld. In tien jaar tijd zijn zeker honderd volwaardige journalistieke arbeidsplaatsen in Groningen verdwenen. Dat is bijna een derde. Het werk is met al dat gedigitaliseer alleen maar toegenomen.

Verbod op internet

Dat het niet goed gaat met de kranten – het gaat over de hele wereld niet goed met de kranten – heeft met van alles en nog wat te maken. En wie aan al die oorzaken nog wil toevoegen dat uitgevers van kranten, inclusief de kritische journalisten, veel te lang niet in de gaten hadden dat er een digitale revolutie gaande was, heeft gelijk.

Are you afraid?
It’s already there!

Ik heb mogen meemaken dat het gebruik van internet op de redactie van Nieuwsblad van het Noorden verboden was.

Later kwam er – compromis – een (1) computer – een stand-alone – voor algemeen gebruik. Google heette AltaVista, iets later kwam Ilse.

Voorpagina zonder advertenties

Nieuwsblad van het Noorden was de laatste krant in Nederland zonder advertenties op de voorpagina. De voorpagina was van de redactie – van ons, wij die dagelijks in het café bij Peter aan de overkant zaten. Wij hadden geen boodschap aan boodschappen van adverteerders.

Nu moeten we als krant en met heel veel minder mensen zien te overleven. Moeilijk, want niemand weet hoe, ook zij niet die nu hard en onduidelijk maar wat roepen.

Een ding begint zich wel af te tekenen: gratis gaat verdwijnen.

En nog ingrijpender – denk ik – is dat het gouden systeem dat de adverteerder (particulieren, instellingen en bedrijven) een groot deel van de kosten voor rekening neemt, is uitgewerkt.

Op = op.

Conservatief

Ik heb nog altijd collega’s – de inktkoelies – die blijven volhouden dat ze internet en Twitter en e-mail en Facebook en hoe het ook allemaal mag heten maar niks vinden. Het journalistenvolk is in eigen huis nogal conservatief. Mede door de reorganisatie wordt dit wel steeds minder.

Wie een baan in de journalistiek heeft, is niet zeker van die baan. Wie journalist wil worden, krijgt het zwaar.

Ik zie collega’s die als freelancer proberen hun geld te verdienen. Velen van hen moeten machteloos en moedeloos toezien hoe hun verhalen (content) schaamteloos worden verhandeld zonder daar zelf iets voor te ontvangen. Alle kranten en alle uitgevers maken zich hier schuldig aan.

Argos, waar ben je?

We hebben het mooi voor elkaar: journalisten die schrijven (onderzoeken) over uitbuiting, over valse zaken, over misstanden, over de rechtsstaat, moeten dat noodgedwongen doen voor een habbekrats.

Het gaat niet om de journalisten.
Het gaat om de journalistiek.

Ik wil nu geen grote woorden gebruiken. Het lijkt me logisch.

Eén voorbeeld: zonder rechtbankverslaggevers zou het strafrecht vrijwel onzichtbaar zijn. Wat onzichtbaar is, is verdacht. Een rechtsstaat met een verdacht imago, het is het begin van een zeker einde.

Gratis gaat en moet verdwijnen.

Dagblad van het Noorden – de krant die het mogelijk maakt dat ik dag in en dag uit in de rechtbank kan zijn – gaat straks geld vragen voor verhalen die digitaal worden aangeboden. Wij moeten wel.

Ik kan, wil en mag – als gelukkige achterblijver – niet rustig achterover leunen. Mijn grootste vraag: het weblog waar ik regelmatig publiceer – Zittingszaal 14 – telt maandelijks tussen de 40.000 en 50.000 pageviews – goed voor gemiddeld 10.000 maandelijkse unieke bezoekers. Unieke bezoekers zijn mensen, dat bent u, maar dan bij elkaar opgeteld.

Tien euro per jaar?

Goed voor meer dan honderd pure verhalen, met passie geschreven, unieke content, met van alles erbij, met lezingen, debatten, met extraatjes, met ontwikkelingen en achtergronden en verzin het maar.

Zou zoiets nou haalbaar zijn?

Dit stuk is eerder gepubliceerd op het weblog van Rob Zijlstra.

Al 5 reacties — discussieer mee!