De Nieman Foundation aan Harvard University legt zich toe op journalistieke excellentie. James Geary vertelt over de Nieman Fellowships: “Ons programma bestrijkt alle raakvlakken van de journalistiek: poëzie, proza, fotografie.”

In 1936 liet Agnes Wahl Nieman een miljoen dollar na aan Harvard:

“to promote and elevate the standards of journalism in the US and educate persons deemed specially qualified for journalism.”

Nieman Fellowships

Dat resulteerde in de Nieman Foundation for Journalism. Journalistiek werd in die tijd nog vooral bedreven door professionals zonder universitaire achtergrond. Twee jaar na haar dood, startte Harvard met de Nieman Fellowships.

Jaarlijks selecteert Nieman twaalf Amerikaanse en twaalf niet-Amerikaanse journalisten die een jaar lang een beurs krijgen om colleges te volgen en een eigen vraagstuk uit te diepen. “Ons programma bestrijkt alle raakvlakken van de journalistiek: poëzie, proza, fotografie. Want je wordt een betere journalist door je kennis en kunde te vergroten”, zegt James Geary, adjunct-programmamanager van de Nieman Fellowship en daarnaast hoofdredacteur van het kwartaalblad Nieman Reports.

In 2012 was hij zelf een van de 24 Nieman fellows. Geary is journalist, specialist in het gebruik van metaforen, en dichter. Hij heeft een Nederlands vrouw en schreef de introductie van de eerste Nederlandse vertaling van Amerikaanse dichter Hart Crane: Gefluisterd licht.

Op andere manieren verhalen vertellen

In zijn kamer in het statige Walter Lippman Huis, op de campus van Harvard University, vertelt hij in vloeiend Nederlands over het Nieman-programma. “Je vaardigheden worden door die andere uitingsvormen net anders gestimuleerd. Je krijgt een ander perspectief op je eigen specialisme. Je leert op andere manieren een verhaal te vertellen.”

Fellows volgen colleges op hun eigen terrein en krijgen daarnaast les in literair schrijven. Voor verhalende journalistiek heeft Nieman ook een aparte site: op Nieman Storyboard worden praktische tools gegeven om een verhaal te vertellen. Populair is bijvoorbeeld de rubriek ‘Why is this so good?’, waarin journalisten verhalen van collega’s ontleden.

Op de vraag waarom verhalende journalistiek zo essentieel is voor Nieman, valt Geary even stil. “Goede vraag. Die vraag komt helemaal niet op in de VS. Het is een van de belangrijkste taken van de journalist om verhalen te vertellen. Zeker nu de wereld steeds complexer wordt. Een thema als de opwarming van de aarde heeft een wetenschappelijke component, een economische, psychologische. Issues worden steeds complexer. Storytelling helpt om die kwesties goed te vertellen.”

Geary stond jarenlang aan het hoofd van de Europese editie van Time Magazine in Londen. Bij zijn vorige werkgever, zegt Geary, ging het altijd over hoe je het verhaal vertelt. “Na vier of vijf alinea’s moet er wat gebeuren. Anders loopt je lezer weg.”

Journalistieke excellentie

Het Nieman Lab onderzoekt daarnaast nieuwe businessmodellen en oplossingen voor de vraagstukken waar de media vandaag mee kampen. De journalisten die een jaar later Harvard weer verlaten, hebben tools gekregen om de uitdagingen in hun vak aan te gaan. Toch is uiteindelijk haar doel niet om de journalistieke oplossingen voor de komende tien jaar uit te denken, maar simpelweg: journalistieke excellentie.

Een fellow van twee jaar terug, van huis uit fotograaf, ontwikkelde installaties waarbij de toeschouwer tussen twee kanten van een conflict in staat; wie dichter bij bijvoorbeeld de Pakistaanse kant gaat staan, hoort het verhaal van de Pakistaanse soldaat – en wie dichter bij de Indiase kant gaat staan, hoort het verhaal van de Indiase soldaat. Een ander maakte een virtual reality-programma over de rellen bij Ferguson, zodat je letterlijk door de straten van het stadje kunt lopen op het moment dat de politie de ongewapende zwarte jongen doodschiet.

“Zo kun je een heel complex verhaal vertellen – en mensen een ervaring meegeven, die alle zintuigen prikkelt.” Een goed verhaal, stelt Geary, geeft uiteindelijk net zoveel voldoening als kijken naar een kunstwerk. Dát zou de ambitie van de journalist moeten zijn.

Meer informatie over de Nieman Fellowships is te vinden op de website van Nieman.

Nog geen reactie — begin de discussie!