Hoe vaak gebeurt het dat persberichten zo maar in de krant komen? Jelle Boumans promoveerde gisteren op een onderzoek naar deze vraag. Botte Jellema sprak met hem. “Het valt in Nederland nogal mee.”

‘Het gaat slecht met de journalistiek’ – we horen dat al jaren. Advertentiegeld verdwijnt naar andere media, krantenoplages dalen elk kwartaal weer en overal worden journalisten ontslagen.

Maar hoe kwantificeer je ‘slecht’, op inhoud? Dat is de vraag waar communicatiewetenschapper Jelle Boumans van de Universiteit van Amsterdam zich mee heeft bezig gehouden. Hij ontwikkelde een tool waarmee is te zien of persberichten zijn overgenomen in de krant, in meer of minder gewijzigde vorm. Dus: in hoeverre is er sprake van knip- en plakwerk in onze nieuwsvoorziening?

Persberichten in de krant

Ongeveer een op de tien krantenberichten die de afgelopen tien jaar verschenen over bedrijven als Apple, Aegon en Nuon en over maatschappelijke organisaties als Greenpeace, WWF en Unicef is gebaseerd op een persbericht dat de organisaties zelf verstuurden.

Kranten als De Telegraaf en Metro namen gemiddeld meer persberichten over, terwijl het percentage bij kranten als de Volkskrant en NRC juist lager lag. NGO’s slaagden er vaker in het nieuws te bepalen met een persbericht dan commerciële bedrijven. Kranten namen persberichten doorgaans niet één op één over, maar voegden er eigen inhoud aan toe.

Het valt in Nederland nogal mee, zegt Jelle Boumans. Maar ander onderzoek naar Britse en Amerikaanse media zijn verontrustend; persberichten worden regelmatig klakkeloos overgenomen. Zelfs bij een gerenommeerde krant als The Guardian gebeurt dat veel.

De tool is nu in te zetten door hem en door onderzoekscollega’s, om een vinger aan de pols te houden over de kwaliteit van journalistiek. Gisteren is Jelle Boumans aan de Universiteit van Amsterdam gepromoveerd op deze tool, met zijn proefschrift ‘Outsourcing the news?’.

Meer podcast van De Eeuw van de Amateur zijn te vinden op Soundcloud. Ook kan je je via iTunes abonneren.

Nog geen reactie — begin de discussie!