Wat mij opvalt bij scheidsrechters en journalisten, is het volgende: in beide functies is het van belang om overzicht te houden. Je bekijkt het spel en de actie van een afstand, hoewel je beslissingen soms beter kunt maken wanneer je ergens dichter op staat.

Afhankelijk van de wedstrijd moet je de ene keer haast maken en kun je het de andere keer rustig aan doen. In sommige gevallen moet je in een split-second beslissen en erop vertrouwen dat je de juiste beslissing neemt.

Voor scheidsrechters geldt in dat laatste geval de zelfbedachte regel: ‘De scheids heeft altijd gelijk, ook al heeft ‘ie niet gelijk’. Voor journalisten gaat deze regel totaal niet op.

VAR

Nu in het professionele voetbal de Video Assistent Referee (VAR) is geïntroduceerd kunnen scheidsrechters met zekerheid beslissingen nemen. De journalistiek kan hier van leren.

Wanneer de scheidsrechter een (foute) beslissing neemt, kan een assistent die achter een tv-scherm zit, de situatie vanuit alle camerahoeken opnieuw beoordelen. Het is een (mooi) stukje vooruitstrevendheid wat ervoor zorgt dat er minder fouten worden gemaakt.

Het geeft de scheidsrechter een bepaalde rust, dat hij of zij bij een beslissing waarover twijfel bestaat de tijd kan nemen om deze nog eens rustig te bekijken.

Updates

Is dat niet mogelijk in de journalistiek? Het valt mij op, en ik ben zeker niet de enige, dat nieuwsberichten tegenwoordig steeds sneller geplaatst worden en eventuele fouten voor lief genomen worden. Een kleine rectificatie daargelaten.

Je ziet dit vaak in update-overzichten bij grote gebeurtenissen, bijvoorbeeld bij een aanslag. Updates moeten zo snel mogelijk doorgevoerd worden, al is er nog geen 100% bevestiging. Door de vrijheid die het internet biedt kan het later toch wel aangepast worden. Intussen worden er (halve) onwaarheden de wereld in geslingerd.

Taak

Het is de hoogste tijd dat er in de journalistiek een soort VAR-proces komt. Dat proces in een voetbalwedstrijd, wanneer een (vermeende) overtreding is begaan, de scheidsrechter gefloten heeft en de VAR het moment gaat checken.

Wij journalisten hebben immers de taak de samenleving goed te informeren over wat er gaande is en ons publiek de feiten voor te schotelen. Het publiek heeft vaak niet de mogelijkheden die wij als journalisten wél hebben. Voorkom dat je zelf een speler of toeschouwer wordt die alleen roept wat hij dacht gezien of gehoord te hebben.

Transparantie

Om je publiek meer te betrekken bij je werkwijze zou je een voorbeeld kunnen nemen aan het ‘VAR moment van de week’, dat na elke speelronde op het YouTube-kanaal van de KNVB wordt gedeeld. Hier wordt het meest discutabele moment van de speelronde getoond en wordt de interactie tussen de VAR en de scheidsrechter weergegeven.

Een kijkje in de keuken, maar het gaat voornamelijk om transparantie. Dat is een kernwaarde van de journalistiek. Je ziet steeds vaker dat media ervoor kiezen om te laten zien hoe ze te werk gaan en aangeven als er ergens een fout gemaakt is. Een goede ontwikkeling.

Gehaast

Toch vind ik dat het nieuws nog te vaak te gehaast gebracht wordt. Logisch, want in deze maatschappij draait het erom dat alles hapsnap en snel gepubliceerd wordt. Het publiek wil alles zo snel mogelijk weten; de kans dat het anders overstapt naar de concurrent is groot.

Wanneer een scheidsrechter op verzoek van de VAR besluit om een beslissing opnieuw te bekijken en hiervoor de tijd neemt, wordt er vaak gefloten en druk uitgeoefend vanuit het publiek en de spelers. De scheids wordt hier, denk ik, hoe erg hij of zij het ook probeert tegen te gaan, door beïnvloed.

Verandering

Het is niet eerlijk om de verantwoordelijkheid bij de journalist alleen te leggen. We hoeven ook niet te accepteren dat ‘de samenleving nou eenmaal zo werkt’. Het vraagt ook om een verandering bij het publiek.

In mijn ogen laat de journalistiek zich nog te veel leiden door het publiek. Het is goed dat de journalistiek naar het publiek luistert, begrijp me niet verkeerd, maar het kan zeker geen kwaad als de journalist zich soms even de tijd gunt om bepaalde situaties duidelijker onder ogen te krijgen en zo alleen berichten met zekerheid naar buiten brengt. Dit komt de kwaliteit van de journalistiek en de maatschappij zelf ten goede.

Laten we daarom niet zoals spelers en supporters inpraten op en fluiten naar de scheidsrechter, maar laten we wachten tot de beslissing definitief is genomen en de journalist met zekerheid het nieuws kan brengen. Laten we de ‘scheidsrechter’ wat meer ruimte geven. Daar worden we allemaal beter van.

Laurens Visser

Laurens Visser is student journalistiek en loopt stage bij Omroep Gelderland.
Profiel-pagina
Nog geen reactie — begin de discussie!